Μπαλτζώης: Η Ελλάδα μπροστά σε νέες απειλές

Σοβαρές προειδοποιήσεις για την εθνική ασφάλεια, τις νέες μορφές υβριδικών απειλών και τη γεωπολιτική αποσταθεροποίηση στην Ευρώπη διατύπωσε ο αντιστράτηγος ε.α. Ιωάννης Μπαλτζώης, στη συνέντευξή του στην εκπομπή Diplomatic Front του Νίκου Παπαδάτου.

Ο έμπειρος στρατιωτικός αναλυτής έθεσε στο επίκεντρο την εμπλοκή της Ελλάδας σε ένα ολοένα πιο σύνθετο περιβάλλον ασφάλειας, συνδέοντας την παρουσία ουκρανικού θαλάσσιου drone στο Ιόνιο με τη μεταφορά ασύμμετρων απειλών σε ελληνικές θαλάσσιες ζώνες. Παράλληλα, ανέλυσε τη στρατηγική της Τουρκίας γύρω από τη θεσμοθέτηση της «Γαλάζιας Πατρίδας», καθώς και τον κίνδυνο ευρύτερης ευρωπαϊκής σύγκρουσης με τη Ρωσία.

Αναφερόμενος στον εντοπισμό έμφορτου με εκρηκτικά θαλάσσιου drone τύπου Magura στα ανοιχτά της Λευκάδας, ο κ. Μπαλτζώης χαρακτήρισε το περιστατικό καθαρή υβριδική πολεμική ενέργεια. Όπως υποστήριξε, το συγκεκριμένο μέσο, το οποίο φέρεται να διέθετε προηγμένο σύστημα πλοήγησης Starlink, δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως ένα απλό μεμονωμένο συμβάν.

Κατά την εκτίμησή του, το drone ήταν ουκρανικής προέλευσης και πιθανότατα μεταφέρθηκε μέσω βάσης στη Λιβύη, προτού ποντιστεί στη θαλάσσια περιοχή. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι ένα τέτοιο περιστατικό μεταφέρει πρακτικά το μέτωπο του πολέμου στην Ουκρανία μέσα σε περιοχές άμεσου ελληνικού ενδιαφέροντος, δημιουργώντας σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, την οικονομία και το περιβάλλον.

Το drone στη Λευκάδα και η ανάγκη ελληνικής αντίδρασης

Ο αντιστράτηγος ε.α. άσκησε κριτική στην απουσία αποφασιστικής διπλωματικής απάντησης από την Αθήνα. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ελληνική κυβέρνηση όφειλε να καλέσει τον Ουκρανό πρέσβη για επίσημο διάβημα και να προχωρήσει ακόμη και σε προσωρινή ανάκληση του Έλληνα πρεσβευτή από το Κίεβο, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι η Ελλάδα δεν αποδέχεται τη μεταφορά ξένων πολεμικών επιχειρήσεων στις θάλασσές της.

Παράλληλα, εξέφρασε έντονη ενόχληση για τη στάση της Ουκρανίας απέναντι στην Ελλάδα. Όπως σημείωσε, παρά την ελληνική στήριξη προς το Κίεβο, οι ουκρανικές επιχειρησιακές κινήσεις εμφανίζονται να επηρεάζουν περιοχές κρίσιμες για την ελληνική ασφάλεια. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην καταγγελλόμενη ουκρανική απαίτηση να μη χρησιμοποιηθούν συγκεκριμένα θαλάσσια drones κατά της Τουρκίας, παρότι η Άγκυρα αποτελεί, κατά την ελληνική στρατηγική ανάγνωση, την κύρια απειλή για την εθνική ασφάλεια.

Ο κ. Μπαλτζώης προειδοποίησε ότι ένα πιθανό πλήγμα σε δεξαμενόπλοιο στο Ιόνιο ή στο Κρητικό Πέλαγος θα μπορούσε να προκαλέσει τεράστια περιβαλλοντική και οικονομική ζημιά. Στο ίδιο πλαίσιο, υπενθύμισε ότι το ρωσικό πετρέλαιο εξακολουθεί να φτάνει στην Ευρώπη μέσω μεταφορτώσεων, ακόμη και σε χώρες που πρωταγωνιστούν στην αντιρωσική ρητορική, στοιχείο που, κατά την άποψή του, αποκαλύπτει τις αντιφάσεις της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Στο πεδίο των ελληνοτουρκικών, ο αντιστράτηγος ε.α. ανέλυσε τη στρατηγική σημασία του τουρκικού νομοσχεδίου για τη «Γαλάζια Πατρίδα». Όπως εξήγησε, η Άγκυρα επιχειρεί να εντάξει παράνομες διεκδικήσεις στο εσωτερικό της δίκαιο, ώστε στο μέλλον οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις και η ακτοφυλακή να ενεργούν επικαλούμενες την εφαρμογή εθνικής νομοθεσίας.

Ο κ. Μπαλτζώης τόνισε ότι η Αθήνα δεν πρέπει να αντιμετωπίζει αυτές τις κινήσεις ως παράλογες ή επικοινωνιακές. Αντίθετα, υποστήριξε ότι πρόκειται για εξαιρετικά επικίνδυνη στρατηγική, η οποία απαιτεί άμεση πολιτική, διπλωματική και στρατιωτική εγρήγορση. Κατά την άποψή του, η Ελλάδα οφείλει να ενημερώσει εγκαίρως την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ, πριν εκδηλωθεί κρίση, και να θέσει ζήτημα ενεργοποίησης της ρήτρας αμοιβαίας άμυνας της Συνθήκης της Λισαβόνας.

Ουκρανία, Ρωσία και η ευρωπαϊκή πορεία προς σύγκρουση

Στο ευρύτερο γεωπολιτικό πεδίο, ο Ιωάννης Μπαλτζώης απέδωσε τον πόλεμο στην Ουκρανία στη σταδιακή επέκταση του ΝΑΤΟ προς Ανατολάς και στην αθέτηση δεσμεύσεων που, όπως υποστήριξε, είχαν δοθεί στη Μόσχα μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Επικαλούμενος ιστορικά έγγραφα και τη δική του ερευνητική εργασία, ανέφερε ότι υπήρξαν διαβεβαιώσεις προς τη σοβιετική ηγεσία, οι οποίες στη συνέχεια παρακάμφθηκαν από τη δυτική πολιτική.

Κατά την ανάλυσή του, η σταδιακή μετατροπή της Ουκρανίας σε άτυπο στρατιωτικό προγεφύρωμα της Συμμαχίας προκάλεσε την αντίδραση της Ρωσίας. Ο ίδιος ενέταξε το ουκρανικό ζήτημα σε ένα μακρύτερο ιστορικό πλαίσιο, κάνοντας αναφορά και στον ρόλο της τσαρικής Ρωσίας στην Ελληνική Επανάσταση του 1821, μέσα από διπλωματικά ορόσημα όπως το Πρωτόκολλο της Αγίας Πετρούπολης και η Συνθήκη της Αδριανούπολης.

Ο κ. Μπαλτζώης εξέφρασε έντονη ανησυχία για την κατεύθυνση που ακολουθεί σήμερα η Ευρώπη. Αντιπαρέβαλε τη σημερινή πολεμική ρητορική με το όραμα του Σαρλ ντε Γκωλ για μια ενιαία ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας από την Πορτογαλία έως τα Ουράλια, στην οποία θα είχε θέση και η Ρωσία.

Άσκησε δριμεία κριτική στις ευρωπαϊκές ηγεσίες, υποστηρίζοντας ότι οι ευρωπαϊκοί λαοί δεν θεωρούν τη Ρωσία υπαρξιακό εχθρό και δεν επιθυμούν να εμπλακούν σε γενικευμένο πόλεμο. Με αιχμηρό τρόπο σημείωσε ότι όσοι αξιωματούχοι στις Βρυξέλλες επιδιώκουν στρατιωτική σύγκρουση, οφείλουν οι ίδιοι να αναλάβουν το κόστος των επιλογών τους.

Η παρέμβασή του συνθέτει ένα αυστηρό προειδοποιητικό πλαίσιο για την Ελλάδα. Από τις ασύμμετρες απειλές στο Ιόνιο και την τουρκική θεσμοθέτηση της «Γαλάζιας Πατρίδας» έως την ουκρανική κρίση και την ευρωπαϊκή στρατηγική απέναντι στη Ρωσία, ο κ. Μπαλτζώης υποστήριξε ότι η χώρα χρειάζεται ψυχραιμία, διπλωματική αποφασιστικότητα και καθαρή ιεράρχηση των εθνικών της συμφερόντων.