Νέος διαγωνισμός για φυσικό αέριο στο Ισραήλ

Σε μια κίνηση που αναμένεται να ενισχύσει την ενεργειακή του αυτονομία και την περιφερειακή του επιρροή, το Ισραήλ προχωρά στην προκήρυξη ενός νέου διαγωνισμού για την εξερεύνηση και ανεύρεση κοιτασμάτων φυσικού αερίου εντός της Αποκλειστικής Οικονομικής του Ζώνης (ΑΟΖ). Την επίσημη ανακοίνωση έκανε ο υπουργός Ενέργειας και Υποδομών, Ελι Κοέν, σηματοδοτώντας μια νέα φάση στην ενεργειακή στρατηγική της χώρας.

Η παρούσα ενεργειακή επάρκεια του Ισραήλ στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό στα υπεράκτια κοιτάσματα της Μεσογείου, με το Ταμάρ να καλύπτει τις εγχώριες ανάγκες και το Λεβιάθαν, που βρίσκεται περίπου 130 χιλιόμετρα από την ακτή, να τροφοδοτεί τις εξαγωγές, κυρίως προς την Αίγυπτο και την Ιορδανία. Και τα δύο αυτά κοιτάσματα αποτελούν τμήμα της πλούσιας λεκάνης Λεβάντε στην Ανατολική Μεσόγειο, μιας περιοχής που συγκεντρώνει έντονο γεωπολιτικό και οικονομικό ενδιαφέρον.

Σύμφωνα με τις δηλώσεις του υπουργού Κοέν, ο διαγωνισμός είναι ανοιχτός τόσο σε τοπικές όσο και σε διεθνείς εταιρείες, με τη διαδικασία να αναπτύσσεται σε τρεις διακριτές φάσεις και να υπολογίζεται ότι θα ολοκληρωθεί εντός δώδεκα μηνών. Αξίζει να σημειωθεί ότι η αμερικανική Chevron, η οποία ήδη διαχειρίζεται τα κοιτάσματα Ταμάρ και Λεβιάθαν, θα έχει τη δυνατότητα να συμμετάσχει στη διαδικασία υποβάλλοντας προσφορά ως μέλος κάποιας κοινοπραξίας.

Ο κ. Κοέν, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, υπογράμμισε την οικονομική βιωσιμότητα του τομέα του φυσικού αερίου, τονίζοντας ότι οι εξαγωγές προς την Αίγυπτο και την Ιορδανία λειτουργούν ως μοχλός σταθερότητας για ολόκληρη την περιοχή. Υπενθυμίζεται ότι το Ισραήλ έχει ήδη επικυρώσει μια σημαντική συμφωνία, ύψους 35 δισεκατομμυρίων δολαρίων, για την προμήθεια 130 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου στην Αίγυπτο έως το 2040.

Η προκήρυξη του διαγωνισμού, αν και ήταν προγραμματισμένη για νωρίτερα, καθυστέρησε εξαιτίας των περιφερειακών εντάσεων και συγκρούσεων. Ωστόσο, όπως επεσήμανε ο υπουργός, η πρόσφατη συμφωνία οριοθέτησης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου δημιούργησε το κατάλληλο κλίμα για την έναρξη της διαδικασίας, αναμένοντας ότι αυτό θα προσελκύσει ακόμη περισσότερες ξένες επενδύσεις.

Βάσει της ισραηλινής νομοθεσίας, τα πρώτα 50 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου που τυχόν ανακαλυφθούν θα πρέπει να διατεθούν αποκλειστικά για την εγχώρια αγορά. Τα υπόλοιπα πιθανά αποθέματα θα κατανεμηθούν μεταξύ της εσωτερικής κατανάλωσης και των εξαγωγών, διασφαλίζοντας την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας.

Αισιοδοξία για το μέλλον εξέφρασε και ο Ισραηλινός Επίτροπος Πετρελαίου, Σεν Μπαρ Γιόσεφ, ο οποίος εκτίμησε ότι υπάρχουν έως και 400 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου που δεν έχουν ακόμη ανακαλυφθεί. Σήμερα, το Ισραήλ καταναλώνει περίπου 14 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως, ενώ άλλα 14 δισεκατομμύρια εξάγονται. Το κοίτασμα Λεβιάθαν, από μόνο του, υπολογίζεται ότι περιέχει περίπου 600 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.

Παρά το ενδιαφέρον της Ευρώπης για το ισραηλινό φυσικό αέριο, όπως σημείωσε ο Μπαρ Γιόσεφ, η απουσία ενός αγωγού αποτελεί σημαντικό εμπόδιο. Επιπλέον, το Ισραήλ δεν διαθέτει επί του παρόντος επαρκή αποθέματα για να τροφοδοτήσει την ευρωπαϊκή αγορά, μια κατάσταση που θα μπορούσε να ανατραπεί μόνο εάν οι νέες έρευνες οδηγήσουν στην ανακάλυψη μεγάλων κοιτασμάτων.

Υπενθυμίζεται ότι πέρυσι, το Ισραήλ είχε ήδη χορηγήσει άδειες εξερεύνησης σε μεγάλες εταιρείες, όπως η BP, η κρατική εταιρεία πετρελαίου του Αζερμπαϊτζάν Socar και η τοπική NewMed Energy. Η στρατηγική σημασία του φυσικού αερίου στη διπλωματική σκακιέρα είναι αδιαμφισβήτητη, και το υπουργείο Ενέργειας εκτιμά ότι εκατοντάδες επιπλέον δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα παραμένουν θαμμένα στον βυθό της θάλασσας, περιμένοντας να ανακαλυφθούν.