Ο Τραμπ κρατά την ανακωχή ζωντανή και τον αποκλεισμό ενεργό – Νέα αβεβαιότητα στη Μέση Ανατολή

Παράταση, χωρίς χρονικό ορίζοντα λήξης, έδωσε ο Ντόναλντ Τραμπ στην ανακωχή στον αμερικανοϊσραηλινό πόλεμο κατά του Ιράν, λίγες μόλις ώρες προτού εκπνεύσει το τελεσίγραφο που ο ίδιος είχε θέσει. Η απόφαση δεν συνοδεύτηκε από άρση της πίεσης προς την Τεχεράνη, καθώς ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών παραμένει σε πλήρη ισχύ, διατηρώντας ανοιχτό το μέτωπο της οικονομικής και στρατηγικής ασφυξίας.

Η εξέλιξη αυτή ήρθε έπειτα από ημέρες αβεβαιότητας για τη διάρκεια της εκεχειρίας. Το Ιράν υποστήριζε ότι η ανακωχή θα έληγε τα μεσάνυχτα της Τρίτης προς Τετάρτη, ενώ από την αμερικανική πλευρά είχε δοθεί διαφορετικό χρονοδιάγραμμα, με τον Τραμπ να μεταθέτει το τέλος της για το βράδυ της Τετάρτης ώρα Ουάσιγκτον. Τελικά, αντί για λήξη, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε αιφνιδιαστικά παράταση μέχρι νεότερης διαταγής.

Παράταση της εκεχειρίας με πακιστανική διαμεσολάβηση

Ο Ντόναλντ Τραμπ απέδωσε την απόφασή του στον διχασμό που, όπως ισχυρίζεται, επικρατεί στην ηγεσία του Ιράν, αλλά και στη μεσολαβητική παρέμβαση του Πακιστάν. Μέσα από ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ανέφερε ότι θα περιμένει έως ότου η Τεχεράνη καταθέσει πρόταση για τον τερματισμό του πολέμου, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο επανέναρξης των επαφών εφόσον υπάρξει συγκεκριμένη ιρανική κίνηση.

Το Ισλαμαμπάντ χαιρέτισε αμέσως την παράταση. Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Σαμπάζ Σαρίφ δήλωσε ότι ελπίζει οι δύο πλευρές να συνεχίσουν να τηρούν την κατάπαυση του πυρός και να προχωρήσουν σε έναν δεύτερο κύκλο συνομιλιών στην πακιστανική πρωτεύουσα, με στόχο μια ευρύτερη συμφωνία ειρήνης. Την ίδια ώρα, και ο ΟΗΕ αντιμετώπισε την αμερικανική ανακοίνωση ως βήμα αποκλιμάκωσης, με τον Αντόνιο Γκουτέρες να κάνει λόγο για σημαντική εξέλιξη προς την κατεύθυνση της σταθεροποίησης.

Παρά τη σχετική ανακούφιση, οι συνομιλίες παραμένουν στον αέρα. Ο Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος αναμενόταν να ηγηθεί της αμερικανικής αντιπροσωπείας στο Ισλαμαμπάντ, δεν αναχώρησε τελικά, ενώ από την Τεχεράνη διαμηνύθηκε ότι, υπό τις παρούσες συνθήκες, δεν υπάρχει πρόθεση αποστολής ιρανικής αντιπροσωπείας στο Πακιστάν.

Αποκλεισμός λιμανιών, απειλές για το πετρέλαιο και νέο μέτωπο έντασης

Η παράταση της εκεχειρίας δεν συνοδεύεται από ουσιαστική χαλάρωση της πίεσης. Ο Ντόναλντ Τραμπ ξεκαθάρισε ότι ο αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών από τις αμερικανικές δυνάμεις συνεχίζεται κανονικά, κάτι που η Τεχεράνη αντιμετωπίζει ως κατάφωρη παραβίαση της ίδιας της κατάπαυσης του πυρός. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί χαρακτήρισε τον αποκλεισμό «πράξη πολέμου», επιμένοντας ότι η χώρα του δεν πρόκειται να υποκύψει στους εκβιασμούς.

Η ένταση μεταφέρθηκε και στον Περσικό Κόλπο. Το Ιράν απείλησε ανοιχτά ότι, σε περίπτωση επανέναρξης των αμερικανοϊσραηλινών επιθέσεων, θα πλήξει πολύ πιο σκληρά τις γειτονικές μοναρχίες του Κόλπου, προειδοποιώντας ότι αν χρησιμοποιηθούν οι εγκαταστάσεις ή τα εδάφη τους για επιθέσεις κατά του ιρανικού έθνους, θα τεθεί σε κίνδυνο η συνολική παραγωγή πετρελαίου στη Μέση Ανατολή.

Το μήνυμα αυτό είχε άμεσο αντίκτυπο στις αγορές. Οι τιμές του πετρελαίου ενισχύθηκαν ξανά, καθώς παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω αποσταθεροποίησης στα Στενά του Χορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ροών υδρογονανθράκων. Το ενδεχόμενο νέας κλιμάκωσης δεν επηρεάζει πλέον μόνο τα στρατιωτικά δεδομένα, αλλά και τη συνολική ενεργειακή ασφάλεια σε διεθνή κλίμακα.

Η καθημερινότητα στην Τεχεράνη και τα άλλα ανοιχτά μέτωπα

Μέσα σε αυτή τη ρευστή πραγματικότητα, η ζωή στην Τεχεράνη δείχνει να επιστρέφει μερικώς σε πιο ήπιους ρυθμούς. Τα βασικά αεροδρόμια της ιρανικής πρωτεύουσας επαναλειτούργησαν ύστερα από εβδομάδες και πολλοί κάτοικοι προσπαθούν να ξαναβρούν μια στοιχειώδη κανονικότητα. Νέοι άνθρωποι βγαίνουν ξανά σε καφέ και εστιατόρια, επιχειρώντας να απομακρυνθούν από την ατμόσφαιρα του πολέμου.

Την ίδια στιγμή, η αγωνία παραμένει έντονη σε μεγάλο μέρος της κοινωνίας. Η αίσθηση ότι η εκεχειρία δεν ισοδυναμεί με πραγματική ειρήνη είναι διάχυτη, ενώ η οικονομική ασφυξία, οι συλλήψεις και οι φόβοι για νέες εκτελέσεις συντηρούν ένα βαρύ εσωτερικό κλίμα. Στο μεταξύ, ο Τραμπ επιχείρησε να προσθέσει ακόμη έναν όρο στην πολιτική του πίεση, ζητώντας από την Τεχεράνη να προχωρήσει στην απελευθέρωση οκτώ γυναικών που, σύμφωνα με τον ίδιο, απειλούνται με απαγχονισμό. Το Ιράν απέρριψε αμέσως τον ισχυρισμό, διαψεύδοντας ότι υπάρχει τέτοια εξέλιξη.

Παράλληλα, η ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή παραμένει ανοιχτή. Στην Ουάσιγκτον προγραμματίζονται νέες συνομιλίες ανάμεσα στο Ισραήλ και τον Λίβανο, με στόχο να περιοριστεί η ένταση στο βόρειο μέτωπο. Παρ’ όλα αυτά, οι συγκρούσεις ανάμεσα στις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις και τη Χεζμπολάχ συνεχίζονται, με αμοιβαίες κατηγορίες για παραβίαση της εύθραυστης κατάπαυσης του πυρός. Ο απολογισμός των νεκρών στον Λίβανο αυξάνεται διαρκώς, επιβεβαιώνοντας ότι η ανακωχή στο ιρανικό μέτωπο δεν αρκεί για να απομακρύνει τον κίνδυνο μιας γενικευμένης περιφερειακής ανάφλεξης.