4 Οκτωβρίου 2026

Οικουμενικό Πατριαρχείο: Ικανοποίηση για επιστροφή κειμηλίων

πρΑΙμ Σύνοψη Άρθρου

  • Το Οικουμενικό Πατριαρχείο εκφράζει ικανοποίηση για τη συμφωνία Ελλάδας-Βουλγαρίας για επιστροφή κειμηλίων.
  • Τα κειμήλια είχαν αφαιρεθεί πριν από 100 χρόνια από μητροπόλεις και μοναστήρια στη Βόρεια Ελλάδα.
  • Ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος είχε θέσει το ζήτημα στον τότε πρόεδρο της Βουλγαρίας στη Σόφια.
  • Το Πατριαρχείο ελπίζει η εξέλιξη να αποτελέσει παράδειγμα για τον επαναπατρισμό των Γλυπτών του Παρθενώνα.

Το Οικουμενικό Πατριαρχείο εξέφρασε την έντονη ικανοποίησή του για την έναρξη της διαδικασίας επιστροφής ιερών και ιστορικών κειμηλίων από τη Βουλγαρία, στο πλαίσιο της συμφωνίας που επιτεύχθηκε μεταξύ των κυβερνήσεων Ελλάδας και Βουλγαρίας. Σε ανακοίνωση που εκδόθηκε την Κυριακή 4 Οκτωβρίου στο Φανάρι, το Πατριαρχείο υπογραμμίζει τη σημασία αυτής της εξέλιξης, η οποία έρχεται να αποκαταστήσει μια ιστορική αδικία που χρονολογείται από περισσότερα από εκατό χρόνια.

Ιστορικό πλαίσιο και αφαίρεση κειμηλίων

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, τα αντικείμενα είχαν αφαιρεθεί βίαια πριν από περισσότερα από 100 χρόνια από μητροπόλεις και μοναστήρια που βρίσκονται στη Βόρεια Ελλάδα και υπάγονται στην πνευματική και κανονική δικαιοδοσία του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Πρόκειται για πολύτιμα θρησκευτικά και πολιτιστικά κειμήλια, τα οποία αποτελούν αναπόσπαστο μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς της περιοχής και της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Το Πατριαρχείο ενημερώθηκε για τη συμφωνία μεταξύ των δύο κυβερνήσεων και εκφράζει την ικανοποίησή του για την έναρξη της επιστροφής από τη Βουλγαρία πολύτιμων και ιερών αντικειμένων, τα οποία αφαιρέθηκαν πριν από περισσότερα από εκατό χρόνια από ιερές μητροπόλεις και μονές της πνευματικής και κανονικής δικαιοδοσίας της Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας στη Βόρεια Ελλάδα.

Προσδοκία για ταχεία ολοκλήρωση της διαδικασίας

Το Πατριαρχείο διευκρινίζει ότι θεωρεί τη συμφωνία ως την αρχή της αποκατάστασης της αρπαγής των κειμηλίων και προσδοκά την ταχεία ολοκλήρωση της διαδικασίας, με βάση την ηθική τάξη, το διεθνές δίκαιο και τις σχέσεις των δύο χωρών. Στην ανακοίνωση αναφέρεται χαρακτηριστικά: «Το Οικουμενικό Πατριαρχείο μιλά για “έναρξη” της αποκατάστασης της αρπαγής των συγκεκριμένων θρησκευτικών και πολιτιστικών κειμηλίων που έγινε τότε, επειδή ελπίζει ότι αυτή η αποκατάσταση θα ολοκληρωθεί σύντομα, όπως επιβάλλουν η ηθική τάξη και το διεθνές δίκαιο, και ειδικότερα στο πλαίσιο των εγκάρδιων σχέσεων μεταξύ των δύο γειτονικών και συμμαχικών χωρών, που είναι και οι δύο μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

Η παρέμβαση του Βαρθολομαίου στη Σόφια

Στην ανακοίνωση υπενθυμίζεται ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος είχε θέσει επίσημα το ζήτημα στον τότε πρόεδρο της Βουλγαρίας, κατά την επίσκεψή του στη Σόφια πριν από μερικά χρόνια. Σύμφωνα με το Πατριαρχείο, «ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος, όταν βρισκόταν πριν από μερικά χρόνια στη Σόφια, είχε θέσει επίσημα το θέμα των κειμηλίων στον τότε πρόεδρο της Δημοκρατίας της Βουλγαρίας. Τώρα χαίρεται για την έναρξη της σχετικής διαδικασίας και συγχαίρει τις δύο κυβερνήσεις για όσα έγιναν και για όσα πρόκειται να ακολουθήσουν σχετικά με το θέμα».

Παράδειγμα για τα Γλυπτά του Παρθενώνα

Το Πατριαρχείο συνδέει την επιστροφή των κειμηλίων με το ευρύτερο αίτημα επαναπατρισμού πολιτιστικών θησαυρών, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στην επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα. Στην ανακοίνωση τονίζεται: «Εκφράζει ταυτόχρονα την ευχή και την ελπίδα αυτή η εξέλιξη να αποτελέσει ευρύτερο παράδειγμα και έμπνευση, που θα οδηγήσει τις αρμόδιες αρχές και άλλων χωρών να συμβάλουν θετικά στον επαναπατρισμό πολιτιστικών θησαυρών που έχουν αποσπαστεί, όπως τα Γλυπτά του Παρθενώνα. Το μνημείο αυτό, σύμβολο για ολόκληρη την ανθρωπότητα, περιμένει σιωπηλά και υπομονετικά την επανένωσή του με τα υπόλοιπα οργανικά μέλη του, που απομακρύνθηκαν βίαια σε ξένους τόπους».

Η εξέλιξη αυτή αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για την αποκατάσταση της πολιτιστικής κληρονομιάς και ενισχύει τις ελπίδες για την επιστροφή και άλλων αρχαιοτήτων, όπως τα Γλυπτά του Παρθενώνα, που παραμένουν στο Βρετανικό Μουσείο.