Περικοπές 141 δισ. ευρώ στο νέο ΠΔΠ της ΕΕ

Η Ιρλανδική Προεδρία του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρουσίασε σήμερα το επίσημο σχέδιο της για το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ), το οποίο καθορίζει τον προϋπολογισμό της Ένωσης για την επταετία 2028-2034. Αν και το κείμενο αποτελεί ένα διαπραγματευτικό πλαίσιο και όχι την τελική συμφωνία, έχει ήδη πυροδοτήσει έντονες αντιδράσεις, καθώς προβλέπει σημαντικές περικοπές ύψους 8% σε σύγκριση με την αρχική πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το σχέδιο αυτό θα αποτελέσει τη βάση για τις επικείμενες διαπραγματεύσεις μεταξύ των κρατών μελών, με στόχο την επίτευξη συναίνεσης έως το τέλος του έτους.

Κατά την παρουσίαση του σχεδίου, ο Τόμας Μπερν, υφυπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων και Άμυνας της Ιρλανδίας, περιέγραψε την κατάσταση ως ένα δημοσιονομικό τρίλημμα, υπογραμμίζοντας την ανάγκη εξισορρόπησης νέων προτεραιοτήτων, όπως η ανταγωνιστικότητα, η έρευνα, η καινοτομία, η ασφάλεια και η άμυνα, με τη διασφάλιση της στήριξης των βασικών πολιτικών της Ένωσης. Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε, «πρόκειται για την αντιμετώπιση του ζητήματος του καλύτερου τρόπου χρηματοδότησης νέων προτεραιοτήτων στους τομείς της ανταγωνιστικότητας, της έρευνας, της καινοτομίας, της ασφάλειας και της άμυνας, ενώ παράλληλα διασφαλίζεται η στήριξη των βασικών πολιτικών, με τρόπο που να λαμβάνει υπόψη τις δημοσιονομικές πραγματικότητες που αντιμετωπίζει κάθε κράτος μέλος».

Αναφερόμενος στις αντιδράσεις που προκαλεί το σχέδιο, ο κ. Μπερν τόνισε ότι «μια πρόταση σε αυτό το στάδιο της διαδικασίας δεν είναι δυνατόν να ικανοποιήσει όλες τις απαιτήσεις όλων των πλευρών», προσθέτοντας ότι ο σχεδιασμός έγινε με στόχο να λειτουργήσει «ως καταλύτης για την επιτάχυνση της διαδικασίας». Παράλληλα, επισήμανε ότι υπάρχει ακόμη δρόμος μέχρι την τελική συμφωνία, εκφράζοντας την αισιοδοξία του ότι αυτή μπορεί να επιτευχθεί έως το τέλος του έτους.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Ιρλανδικής Προεδρίας, η επίτευξη συναίνεσης θα απαιτήσει μια πιο συγκρατημένη αύξηση σε σχέση με το ισχύον ΠΔΠ, συγκριτικά με την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. «Με βάση αυτή την εκτίμηση, προτείναμε συνολικές περικοπές ύψους 141 δισ. ευρώ σε σχέση με την αρχική πρόταση, σε σταθερές τιμές του 2025. Αυτό αντιστοιχεί σε μείωση κατά 8% σε σχέση με την πρόταση της Επιτροπής», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Μπερν.

Ο προτεινόμενος προϋπολογισμός αντιστοιχεί στο 1,16% του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος (ΑΕΕ) της ΕΕ, ποσό που αντιπροσωπεύει σημαντική αύξηση άνω του 30% σε σχέση με το ισχύον ΠΔΠ. Αν συνυπολογιστεί ο πληθωρισμός, η αύξηση αυτή ανέρχεται σε περίπου 47%, γεγονός που καταδεικνύει την πρόθεση της Ένωσης να ενισχύσει τους πόρους της, παρά τις περικοπές. Παράλληλα, σε σύγκριση με το τρέχον ΠΔΠ, σχεδόν όλα τα προγράμματα του προϋπολογισμού λαμβάνουν αυξημένη χρηματοδότηση στο διαπραγματευτικό πλαίσιο της Ιρλανδικής Προεδρίας, γεγονός που υποδηλώνει μια προσπάθεια εξισορρόπησης των αναγκών.

Ο κ. Μπερν ανέδειξε τρεις βασικές προτεραιότητες του σχεδίου. Πρώτον, διατηρούνται οι εθνικές κατανομές χρηματοδότησης, προστατεύοντας την Κοινή Αγροτική Πολιτική και την πολιτική συνοχής, που αποτελούν πυλώνες της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Δεύτερον, το νέο ΠΔΠ ενισχύει την ανταγωνιστικότητα, την έρευνα, την καινοτομία, την ασφάλεια και την άμυνα, προβλέποντας περισσότερα από 400 δισ. ευρώ για τα ευρωπαϊκά ταμεία ανταγωνιστικότητας, με υπερδιπλάσιους πόρους σε σχέση με το ισχύον ΠΔΠ. Τρίτον, διατηρείται η χρηματοδότηση για την ανάκαμψη και την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, καθώς και η δέσμευση 25 δισ. ευρώ για ανθρωπιστική βοήθεια, υπογραμμίζοντας τη δέσμευση της ΕΕ σε παγκόσμια ζητήματα.