Πετρέλαιο: Η Aramco «κόβει» φορτία προς την Ευρώπη μετά το πλήγμα στον αγωγό

Σε ακυρώσεις και σημαντικές καθυστερήσεις φορτίων αργού πετρελαίου προς την Ευρώπη προχωρά η κρατικά ελεγχόμενη σαουδαραβική πετρελαϊκή εταιρεία Aramco, προκαλώντας νέα ανησυχία στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας και στα διυλιστήρια που εξαρτώνται από τις προμήθειες της Σαουδικής Αραβίας.

Τουλάχιστον τρία ευρωπαϊκά διυλιστήρια έχουν ήδη ενημερωθεί ότι φορτία που επρόκειτο να φορτωθούν στο τελευταίο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου είτε ακυρώνονται είτε μεταφέρονται χρονικά, σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και για τον Νοέμβριο. Την ίδια στιγμή, δύο ακόμη διυλιστήρια αναμένουν μέσα στις επόμενες ημέρες επίσημη ενημέρωση για την τύχη των προγραμματισμένων παραλαβών τους.

Πίεση στα αποθέματα μετά το πλήγμα στον αγωγό Ανατολής-Δύσης

Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι το σύνολο των σαουδαραβικών φορτίων που είχαν προγραμματιστεί για φόρτωση κατά τις τελευταίες ημέρες του Σεπτεμβρίου βρίσκεται πλέον σε κίνδυνο. Ιδιαίτερα περιορισμένα εμφανίζονται και τα διαθέσιμα αποθέματα στο λιμάνι Γιανμπού, στην Ερυθρά Θάλασσα, τα οποία εκτιμάται ότι επαρκούν για περίπου πέντε ημέρες.

Η εξέλιξη ενισχύει τις εκτιμήσεις ότι η διακοπή λειτουργίας του αγωγού Ανατολής-Δύσης θα έχει μεγαλύτερη διάρκεια από ό,τι αρχικά αναμενόταν. Ο αγωγός, συνολικής δυναμικότητας περίπου 7 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως, τέθηκε εκτός λειτουργίας μετά την επίθεση της 10ης Σεπτεμβρίου, περιορίζοντας σημαντικά τη δυνατότητα μεταφοράς σαουδαραβικού αργού προς την Ερυθρά Θάλασσα.

Οι δυσκολίες είχαν αρχίσει να εμφανίζονται πριν ακόμη από το πλήγμα στον αγωγό. Η Aramco είχε ήδη ενημερώσει Ευρωπαίους πελάτες για καθυστερήσεις περίπου δύο εβδομάδων στις εξαγωγές μέσω του Σίντι Κερίρ, με τις αναταράξεις να αποδίδονται στις επιθέσεις των Χούθι κατά της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα.

Η νέα ζημιά επιβάρυνε περαιτέρω την εφοδιαστική αλυσίδα. Ο αγωγός Ανατολής-Δύσης μεταφέρει πετρέλαιο από τα σαουδαραβικά κοιτάσματα κοντά στον Περσικό Κόλπο προς το Γιανμπού. Από εκεί, το αργό μπορεί να κατευθυνθεί μέσω του συστήματος Sumed προς το Σίντι Κερίρ και στη συνέχεια στη Μεσόγειο.

Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι οι εξαγωγές αργού από το Σίντι Κερίρ είχαν φτάσει περίπου τα 1,95 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως κατά τις πρώτες εβδομάδες του Σεπτεμβρίου. Από τις 11 Σεπτεμβρίου, ωστόσο, δεν καταγράφεται αναχώρηση φορτίου από το Γιανμπού, με την επιφύλαξη πλοίων που ενδέχεται να έχουν απενεργοποιήσει τα συστήματα αναμετάδοσης για λόγους ασφαλείας.

Τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια στρέφονται σε άλλες αγορές

Μπροστά στον κίνδυνο παρατεταμένων προβλημάτων στις σαουδαραβικές προμήθειες, οι ευρωπαϊκές εταιρείες αναζητούν ήδη εναλλακτικές πηγές αργού. Οι αγοραστές περιμένουν τις κατανομές φορτίων της Aramco για τον Οκτώβριο, ενώ αρκετοί έχουν στραφεί στην αγορά άμεσης παράδοσης προκειμένου να περιορίσουν τις επιπτώσεις από τις καθυστερήσεις.

Ενδεικτική είναι η κίνηση της κρατικά ελεγχόμενης πολωνικής Orlen, η οποία προκήρυξε τουλάχιστον οκτώ διαγωνισμούς για την αγορά πετρελαίου από τη Μεσόγειο, τη Βόρεια Θάλασσα και τη Δυτική Αφρική. Στόχος είναι να καλυφθούν τα κενά που δημιουργεί η μειωμένη διαθεσιμότητα σαουδαραβικού αργού και να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία των ευρωπαϊκών διυλιστηρίων.

Οι εξελίξεις στην Ερυθρά Θάλασσα και η διακοπή του στρατηγικού αγωγού της Σαουδικής Αραβίας προσθέτουν ακόμη έναν παράγοντα αβεβαιότητας στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου, την ώρα που η Ευρώπη επιχειρεί να εξασφαλίσει εναλλακτικές προμήθειες και να περιορίσει τον κίνδυνο νέων αναταράξεων στον ενεργειακό εφοδιασμό.