Πιερρακάκης: Αναγκαία η ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης

Στο πλαίσιο εκδήλωσης υψηλού επιπέδου που διοργάνωσαν η BusinessEurope και η Ευρωπαϊκή Τραπεζική Ομοσπονδία (EBF) στις Βρυξέλλες, με κεντρικό άξονα την ανταγωνιστικότητα του τραπεζικού τομέα και την ευρωπαϊκή ατζέντα για ένα πιο ενοποιημένο και αποτελεσματικό χρηματοπιστωτικό σύστημα, ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, ανέπτυξε τις θέσεις της ελληνικής κυβέρνησης και της ευρωζώνης για τις προκλήσεις της επόμενης ημέρας.

Κατά την κεντρική του ομιλία, ο κ. Πιερρακάκης επεσήμανε την κρισιμότητα της παρούσας συγκυρίας, υπογραμμίζοντας ότι η ενίσχυση της ανάπτυξης και της παραγωγικότητας στην Ευρώπη συνιστά εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση για τη διατήρηση του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου. Όπως τόνισε, απαιτείται σημαντική αύξηση των ιδιωτικών επενδύσεων και η δημιουργία ενός περισσότερο ενοποιημένου ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού συστήματος, το οποίο θα είναι ικανό να διοχετεύει αποτελεσματικότερα τις ευρωπαϊκές αποταμιεύσεις σε παραγωγικές επενδύσεις, σπάζοντας τα εθνικά στεγανά.

Στη συνέχεια, ο Υπουργός συμμετείχε σε πάνελ συζήτησης με την Ευρωπαία Επίτροπο Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών και Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, Maria Luís Albuquerque, υπό τον συντονισμό του επικεφαλής οικονομολόγου και Διευθυντή Οικονομικών της BusinessEurope, Lúcio Vinhas de Souza.

Η ανάγκη για επενδύσεις και η Ένωση Αποταμιεύσεων

Στην τοποθέτησή του, ο κ. Πιερρακάκης ανέλυσε διεξοδικά το «παράδοξο» της ευρωπαϊκής οικονομίας: την ύπαρξη τεράστιων ιδιωτικών αποταμιεύσεων που, ωστόσο, δεν μετατρέπονται σε ανάπτυξη με τον απαιτούμενο ρυθμό. Υπογράμμισε ότι η Ευρώπη διαθέτει επιχειρήσεις παγκόσμιας κλάσης, εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό και μια Ενιαία Αγορά 450 εκατομμυρίων καταναλωτών, αλλά υστερεί στη μετατροπή αυτών των πλεονεκτημάτων σε παραγωγικό κεφάλαιο.

Ο Υπουργός τόνισε ότι η ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης αποτελεί αναγκαία συνθήκη για την επιτυχία της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Χωρίς ένα ενοποιημένο τραπεζικό σύστημα, υποστήριξε, τα κεφάλαια θα παραμένουν κατακερματισμένα εντός των εθνικών συνόρων, στερώντας από τις επιχειρήσεις -ιδιαίτερα τις μικρομεσαίες- την πρόσβαση σε χρηματοδότηση με ανταγωνιστικούς όρους.

Αναφερόμενος στις προκλήσεις του μέλλοντος, ο κ. Πιερρακάκης επικαλέστηκε τα δεδομένα της έκθεσης Draghi, σημειώνοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται περίπου 800 δισεκατομμύρια ευρώ πρόσθετων επενδύσεων ετησίως. Καθώς οι δημόσιοι προϋπολογισμοί δεν μπορούν να καλύψουν αυτό το κενό, κατέστησε σαφές ότι η κινητοποίηση των ιδιωτικών κεφαλαίων είναι μονόδρομος.

Ο κατακερματισμός ως «στρατηγικός φόρος»

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Υπουργός στην έννοια του κατακερματισμού της ευρωπαϊκής χρηματοπιστωτικής αγοράς, χαρακτηρίζοντάς τον ως έναν «στρατηγικό φόρο» που επιβαρύνει την ανάπτυξη, τις επενδύσεις και την καινοτομία. Παρέθεσε μάλιστα στοιχεία σύμφωνα με τα οποία μόνο το 16% του εταιρικού δανεισμού στη ζώνη του ευρώ είναι διασυνοριακό, ενώ οι μεγαλύτερες αμερικανικές τράπεζες επενδύουν στην τεχνολογία, αναλογικά με το ενεργητικό τους, περισσότερο από δυόμισι φορές όσο οι ευρωπαϊκές.

Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η τεχνολογική πρόκληση -από την Τεχνητή Νοημοσύνη έως την κυβερνοασφάλεια- απαιτεί κλίμακα, την οποία η Ευρώπη μπορεί να επιτύχει μόνο μέσω της ενοποίησης. Ωστόσο, διευκρίνισε ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση δεν σημαίνει ομοιομορφία και ότι στόχος δεν είναι η δημιουργία λίγων «πρωταθλητών», αλλά ενός οικοσυστήματος που θα περιλαμβάνει τόσο μεγάλα διασυνοριακά ιδρύματα όσο και ισχυρές τοπικές τράπεζες, κοντά στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά.

Οι τρεις προτεραιότητες και η πολιτική διάσταση

Σκιαγραφώντας τον οδικό χάρτη προς την ολοκλήρωση, ο Υπουργός όρισε τρεις βασικούς άξονες: Πρώτον, την ολοκλήρωση (Integration), με άρση των εμποδίων στη διασυνοριακή δραστηριότητα. Δεύτερον, την εμπιστοσύνη (Trust), μέσω ισχυρών κοινών δικλίδων ασφαλείας και προόδου στην ασφάλιση καταθέσεων. Και τρίτον, την ανταγωνιστικότητα (Competitiveness), μέσω της αναλογικότητας και της μείωσης της περιττής πολυπλοκότητας, με το σύνθημα «καλύτερη ρύθμιση, όχι λιγότερη ρύθμιση».

Ο κ. Πιερρακάκης δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στο πολιτικό κόστος των μεταρρυθμίσεων, σημειώνοντας ότι το δυσκολότερο μέρος της εξίσωσης είναι η πολιτική βούληση. Προειδοποίησε για το «ευρωπαϊκό παράδοξο», όπου η υπερβολική προστασία των εθνικών συμφερόντων οδηγεί συλλογικά σε αποδυνάμωση της Ευρώπης.

Στη συζήτηση που ακολούθησε, απαντώντας σε επισήμανση της Επιτρόπου Albuquerque ότι τα εμπόδια είναι πολιτικά και όχι τεχνικά, ο κ. Πιερρακάκης συμφώνησε, εκφράζοντας ωστόσο αισιοδοξία. Τόνισε τη σημασία της διαμόρφωσης ενός «κοινού λεξιλογίου» μεταξύ των Υπουργών Οικονομικών της Ευρώπης, ώστε να συγκλίνουν ως προς τη διάγνωση των προβλημάτων και κατ' επέκταση ως προς τις λύσεις.

Αναφερόμενος στην ανάγκη προσαρμογής στην τεχνολογική αλλαγή, ο Υπουργός σημείωσε ότι η εκθετική εξέλιξη της τεχνολογίας απαιτεί από τους θεσμούς να προσαρμόζονται διαρκώς, σαν κώδικας υπολογιστή. Υπογράμμισε την ανάγκη για σωστή διαχείριση κινδύνου, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι «η ανθεκτικότητα δεν είναι στρατηγική», αλλά το οξυγόνο πάνω στο οποίο χτίζεται η στρατηγική.

Κλείνοντας, ο κ. Πιερρακάκης επανέλαβε ότι η Ευρώπη έχει όλα τα συστατικά για επιτυχία -ταλέντο, αποταμιεύσεις, επιχειρήσεις και κλίμακα αγοράς- και ότι αυτό που απομένει είναι η αποφασιστικότητα για υλοποίηση, καθώς οι επιχειρήσεις και οι ανταγωνιστές λαμβάνουν τις αποφάσεις τους σήμερα, όχι αύριο.