Πιέσεις για αναβολή των κανόνων μεθανίου στην ΕΕ

Η βιομηχανία ορυκτών καυσίμων, σε συνεργασία με την κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών, φαίνεται να ενισχύει την επιρροή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, επιδιώκοντας την αναβολή της εφαρμογής αυστηρών κανονισμών για το μεθάνιο. Το μεθάνιο αποτελεί ένα από τα πιο ισχυρά αέρια του θερμοκηπίου και η μείωση των εκπομπών του είναι κρίσιμη για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Ήδη, τουλάχιστον δώδεκα κράτη-μέλη της ΕΕ έχουν εκφράσει τη στήριξή τους στις εκκλήσεις για καθυστέρηση, δημιουργώντας ένα σημαντικό πολιτικό μέτωπο.

Κατά τη διάρκεια της συνάντησης των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ στο Λουξεμβούργο, η οποία πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή, ένας συνασπισμός χωρών, συμπεριλαμβανομένων της Ιταλίας, της Σουηδίας, της Ολλανδίας και της Πολωνίας, σχεδιάζει να ζητήσει επίσημα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επανεξετάσει και να αναβάλει την εφαρμογή του κανονισμού για το μεθάνιο. Ο συγκεκριμένος κανονισμός υποχρεώνει τις εταιρείες να παρακολουθούν, να καταγράφουν και να αναφέρουν τις εκπομπές μεθανίου, με στόχο τη μείωση των διαρροών και των σπάταλων πρακτικών.

Σύμφωνα με επιστολή που περιήλθε στην κατοχή του Politico, οι χώρες αυτές υιοθετούν τα επιχειρήματα των εταιρειών ορυκτών καυσίμων και της κυβέρνησης Τραμπ, υποστηρίζοντας ότι οι εν λόγω κανόνες ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο τον ενεργειακό εφοδιασμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η πίεση που ασκείται από τις εθνικές κυβερνήσεις σηματοδοτεί μια κλιμάκωση της εκστρατείας κατά της νομοθεσίας και δοκιμάζει την αποφασιστικότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία έχει προτείνει προσωρινές λύσεις εφαρμογής, τις οποίες πολλά κράτη-μέλη θεωρούν ανεπαρκείς.

Η διαφωνία για την παρακολούθηση των εκπομπών

Στο επίκεντρο της διαμάχης βρίσκεται μια διάταξη που προβλέπει ότι από τον Ιανουάριο οι εταιρείες θα πρέπει να παρακολουθούν, να καταγράφουν και να επαληθεύουν τις εκπομπές μεθανίου. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υποστηρίζει ότι αυτή η διαδικασία αποτελεί θεμελιώδες βήμα για τη μελλοντική μείωση των εκπομπών, καθώς τεράστιες ποσότητες μεθανίου χάνονται ετησίως λόγω διαρροών ή σκόπιμης απελευθέρωσης κατά την παραγωγή και εξόρυξη.

Οι επικριτές, ωστόσο, υποστηρίζουν ότι οι απαιτήσεις είναι ανεφάρμοστες και ότι οι εταιρείες κινδυνεύουν να βρεθούν εκτός συμμόρφωσης. Επικαλούνται μια μελέτη που χρηματοδοτήθηκε από τη βιομηχανία και εκπονήθηκε από τη συμβουλευτική εταιρεία Wood Mackenzie, η οποία υποστηρίζει ότι οι απαραίτητες υποδομές για τη συμμόρφωση δεν υπάρχουν ακόμη. Η ίδια μελέτη προειδοποιεί ότι η εφαρμογή των κανόνων θα μπορούσε να οδηγήσει σε αποφυγή της ευρωπαϊκής αγοράς από τους προμηθευτές, θέτοντας σε κίνδυνο έως και το 87% των εισαγωγών πετρελαίου και το 43% των εισαγωγών φυσικού αερίου της ΕΕ.

Ο πρέσβης των Ηνωμένων Πολιτειών στην ΕΕ, Άντριου Πάζντερ, επανέλαβε αυτό το επιχείρημα σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, υποστηρίζοντας ότι οι κανόνες ενδέχεται να αναγκάσουν τους προμηθευτές να κατευθύνουν την ενέργεια προς άλλες αγορές. Η βιομηχανία έχει καλέσει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επανεξετάσει τον κανονισμό και να παρατείνει το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής του, ένα αίτημα που πλέον υποστηρίζεται και από τα κράτη-μέλη.

Η αντίθετη άποψη και η στάση της Επιτροπής

Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν φωνές που τάσσονται υπέρ της διατήρησης των κανόνων. Μια έκθεση της νορβηγικής συμβουλευτικής εταιρείας Rystad Energy, που εκπονήθηκε για λογαριασμό της περιβαλλοντικής ΜΚΟ Environmental Defense Fund (EDF), υποστηρίζει ότι θα είναι διαθέσιμες ποσότητες προμηθειών που συμμορφώνονται με τον κανονισμό, σε τριπλάσιο όγκο από τις σημερινές εισαγωγές της ΕΕ. Η εταιρεία προσθέτει ότι οι αγορές δεν προεξοφλούν σοβαρές διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό.

Άλλοι υποστηρίζουν ότι η λύση δεν είναι η αναβολή, αλλά η επιτάχυνση της εφαρμογής σε επίπεδο κρατών-μελών, καθώς μόνο η Δανία και λίγες ακόμη χώρες έχουν θεσπίσει καθεστώτα κυρώσεων. Ακόμη και ορισμένοι παραγωγοί, όπως ο Όλαβ Άαμλιντ Σίβερσεν, αντιπρόεδρος δημοσίων υποθέσεων της Equinor, θεωρούν ότι η επανέναρξη της νομοθετικής διαδικασίας δεν είναι ρεαλιστική λύση. Η διεθνής ένωση της βιομηχανίας πετρελαίου και φυσικού αερίου IOGP έχει αναγνωρίσει ότι ο χρόνος στενεύει και εξετάζει νομικά προηγούμενα για ταχεία τροποποίηση.

Οι αξιωματούχοι της ΕΕ αναγνωρίζουν ότι υπάρχουν βάσιμα επιχειρήματα και από τις δύο πλευρές. Δύο Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, που μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας, δήλωσαν ότι η Επιτροπή αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό τις δυσοίωνες προβλέψεις της Wood Mackenzie, με έναν από αυτούς να χαρακτηρίζει το κόστος συμμόρφωσης ως "αμελητέο".

Ο επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, έχει απορρίψει κατηγορηματικά τις εκκλήσεις για επανεξέταση, δηλώνοντας με απόλυτη βεβαιότητα ότι δεν θα υπάρξει καμία επανεξέταση. Ωστόσο, αναγνώρισε την ανάγκη αντιμετώπισης των ανησυχιών της βιομηχανίας, αφήνοντας να εννοηθεί ότι η Επιτροπή εξετάζει μια "πραγματιστική" προσέγγιση, η οποία ενδέχεται να περιλαμβάνει τριετή εξαίρεση από ορισμένες απαιτήσεις. Αυτή η προοπτική, ωστόσο, δεν ικανοποιεί ούτε τις εταιρείες ούτε τις περιβαλλοντικές οργανώσεις, που προβλέπουν μεγαλύτερη νομική ασάφεια. Για την Επιτροπή, πάντως, αυτή η λύση θεωρείται προτιμότερη από μια χρονοβόρα νομοθετική διαδικασία.