PKK: Αποσύραμε όλους τους μαχητές από την Τουρκία

Το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK) προχώρησε σε μια αιχμηρή καταγγελία κατά της τουρκικής κυβέρνησης, κατηγορώντας την για αδράνεια και έλλειψη ουσιαστικής προόδου στην ειρηνευτική διαδικασία που ξεκίνησε το 2024. Σύμφωνα με δηλώσεις που μεταδόθηκαν από το κουρδικό πρακτορείο ειδήσεων Firat (ANF), η οργάνωση ανακοίνωσε την πλήρη απόσυρση όλων των μαχητών της από το τουρκικό έδαφος, μια κίνηση που πραγματοποιήθηκε «πριν από λίγες ημέρες» και η οποία, όπως υποστηρίζει, αποσκοπεί στο να άρει οποιαδήποτε δικαιολογία από την πλευρά της Άγκυρας για την καθυστέρηση της διαδικασίας.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια κρίσιμη συγκυρία, καθώς το τουρκικό κοινοβούλιο είχε ψηφίσει στις αρχές Αυγούστου έναν νόμο που χαρακτηρίστηκε ως ιστορικός από πολιτικούς αναλυτές. Ο νόμος αυτός προβλέπει την επανένταξη στην κοινωνία των μαχητών του PKK, ένα βήμα που θεωρείται καίριας σημασίας για τον τερματισμό μιας σύγκρουσης που διαρκεί περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες και έχει στοιχίσει τη ζωή σε περίπου 50.000 ανθρώπους. Παρά τη νομοθετική αυτή πρωτοβουλία, το κουρδικό κίνημα εκφράζει έντονες επιφυλάξεις, κατηγορώντας την κυβέρνηση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ότι δεν προωθεί τη διαδικασία με την απαιτούμενη ειλικρίνεια και ταχύτητα.

Η απόσυρση των δυνάμεων και οι λόγοι πίσω από αυτήν

Σε μια προσπάθεια να αποτρέψει την κυβέρνηση του κόμματος AKP από το να βρίσκει προσχήματα ή να δικαιολογεί μια ανεπαρκή προσέγγιση στη διαδικασία, το PKK προχώρησε στην πλήρη απομάκρυνση των δυνάμεών του από την Τουρκία. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε η οργάνωση, οι δυνάμεις αυτές δεν αποτελούσαν κανέναν κίνδυνο σύγκρουσης, καθιστώντας την απόσυρσή τους μια κίνηση καλής θέλησης αλλά και στρατηγικής πίεσης. Παράλληλα, περίπου την ίδια χρονική στιγμή, εκκενώθηκαν τέσσερις σήραγγες και θέσεις πολέμου στην περιοχή της Μετίνα, δυτικά του Ζαπ στο Ιράκ, προκειμένου να μην εκλαμβάνονται από το τουρκικό κράτος ως απειλή. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο τουρκικός στρατός είχε επανειλημμένα πλήξει αυτήν την περιοχή, με πιο χαρακτηριστική τη μεγάλη επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε τον Απρίλιο του 2022.

Το PKK διευκρίνισε ότι έχουν αποσυρθεί όλες οι ένοπλες δυνάμεις που βρίσκονταν εντός και εκτός Τουρκίας και θα μπορούσαν να θεωρηθούν ότι βρίσκονται κοντά στα σύνορα. Σύμφωνα με την οργάνωση, οι απαιτήσεις της στρατηγικής της για τον τερματισμό του ένοπλου αγώνα κατά της Τουρκίας και την έναρξη ενός δημοκρατικού πολιτικού αγώνα έχουν εκπληρωθεί πλήρως. Ωστόσο, παρά την πρόοδο αυτή, το PKK υποστηρίζει ότι από την ψήφιση του νόμου τον Αύγουστο, η κυβέρνηση του AKP δεν έχει προβεί σε κανένα περαιτέρω ουσιαστικό βήμα, αφήνοντας τη διαδικασία σε εκκρεμότητα.

Οι υποεπιτροπές και ο ρόλος του Αμπντουλάχ Οτσαλάν

Στο πλαίσιο αυτής της ιστορικής ειρηνευτικής διαδικασίας, η Άγκυρα προχώρησε πρόσφατα στη σύσταση τεσσάρων υποεπιτροπών με σκοπό την επίβλεψη της διάλυσης του PKK. Η διάλυση της οργάνωσης είχε ανακοινωθεί πέρυσι, σε απάντηση σε σχετική έκκληση του ιστορικού ηγέτη της, Αμπντουλάχ Οτσαλάν. Μία από αυτές τις υποεπιτροπές, η οποία είναι αρμόδια για την παράδοση των όπλων από το PKK, θα στελεχωθεί και από τον ίδιο τον Οτσαλάν, αν και δεν θα του επιτραπεί να βγει από τη φυλακή. Η συμμετοχή του Οτσαλάν σε αυτή την υποεπιτροπή αποτέλεσε πάγιο αίτημα του φιλοκουρδικού κόμματος DEM, το οποίο συμμετέχει ενεργά στην ειρηνευτική διαδικασία.

Ο νόμος του Αυγούστου δεν διευκρίνιζε τη μοίρα του Οτσαλάν, ο οποίος, στα 77 του έτη, εκτίει ποινή ισόβιας κάθειρξης από το 1999 σε συνθήκες απομόνωσης στο νησί-φυλακή Ιμραλί, νότια της Κωνσταντινούπολης. Η περίπτωσή του παραμένει ένα από τα πιο ευαίσθητα και περίπλοκα ζητήματα της διαδικασίας, καθώς η συμμετοχή του στις υποεπιτροπές θα μπορούσε να αποτελέσει καταλύτη για την ομαλή εξέλιξη των διαπραγματεύσεων, αλλά και να προκαλέσει αντιδράσεις σε πολιτικό επίπεδο.