Πολιτική κατάρρευση σε Παρίσι και Λονδίνο: Ο Macron υπό διάλυση, ο Starmer αντιμέτωπος με αποσύνθεση
Η Ευρώπη βιώνει ένα κύμα πολιτικής σήψης, που εντείνεται κυρίως σε δύο από τις ισχυρότερες πρώην αποικιοκρατικές δυνάμεις: τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Στη Γαλλία, ο Emmanuel Macron φαίνεται να διανύει το τέλος της πολιτικής του σταδιοδρομίας, ενώ στη Βρετανία, ο Keir Starmer παραπαίει ήδη στον πρώτο χρόνο της θητείας του ως πρωθυπουργός, με το Εργατικό Κόμμα να διαλύεται εσωτερικά και τον Boris Johnson να επανεμφανίζεται στο πολιτικό προσκήνιο.
Στη Γαλλία, ο πολιτικός κύκλος του Macron φαίνεται να κλείνει άδοξα, παρά τα αρχικά του επιτεύγματα. Η διαχείριση της μεταναστευτικής κρίσης, η διογκούμενη οικονομική ύφεση και οι πολιτικές εντάσεις στο εσωτερικό της χώρας έχουν πλήξει ανεπανόρθωτα το κύρος του. Το προσωπικό σκάνδαλο που αφορά τη σύζυγό του, Brigitte Macron, έχει αποκτήσει διεθνείς διαστάσεις, με τη συντηρητική Αμερικανίδα δημοσιογράφο Candace Owens να υποστηρίζει ότι της ζητήθηκε επανειλημμένα, ακόμα και από τον ίδιο τον Donald Trump, να μη σχολιάζει δημόσια φήμες για τη φύση της πρώτης κυρίας της Γαλλίας. Το αίτημα αυτό, σύμφωνα με την ίδια, προήλθε κατόπιν αιτήματος του ίδιου του Macron προς τον πρόεδρο των ΗΠΑ, εντείνοντας τις υπόνοιες για πολιτική ευθραυστότητα και προσωπική ανασφάλεια.
Οι πολιτικοί του αντίπαλοι μιλούν πλέον για οριστικό τέλος εποχής. Το «fin de règne» δεν αφορά μόνο την επικοινωνιακή αποδυνάμωση, αλλά και την αποστασιοποίηση του γαλλικού κατεστημένου από έναν ηγέτη που κάποτε θεωρήθηκε το «χρυσό παιδί» της ευρωπαϊκής τεχνοκρατίας. Οι κατηγορίες για διαφθορά, η αποτυχία να διαχειριστεί την εσωτερική ανασφάλεια, η εμβάθυνση της κοινωνικής φτώχειας και η απώλεια ελέγχου στις μεταναστευτικές ροές, εκτιμώνται ως κομβικά στοιχεία της αποσύνθεσης.
Παράλληλα, ο Macron φέρεται να μην έχει πείσει τους μέχρι πρότινος συμμάχους του εντός του συστήματος εξουσίας ότι μπορεί να διατηρήσει την πολιτική αξιοπρέπεια της Γαλλίας. Η εμμονική υποστήριξη της «τρανς ατζέντας» στο δημόσιο λόγο και η προβληματική αντιμετώπιση φημών γύρω από το πρόσωπο της συζύγου του, έχουν καταστήσει τον Γάλλο πρόεδρο, σύμφωνα με αναλυτές, στόχο εσωτερικής αποδυνάμωσης και οριστικής αποκαθήλωσης. Οι κρατικές επισκέψεις και οι δημόσιες εμφανίσεις δεν αναιρούν την πραγματικότητα: το πολιτικό σχέδιο «Macron» που χτίστηκε μεθοδικά επί μια δεκαετία, πλέον αποδομείται με την ίδια επιμονή από εκείνους που το ανέδειξαν.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η εικόνα του πρωθυπουργού Keir Starmer δεν είναι λιγότερο δραματική. Έναν χρόνο μετά τη θριαμβευτική εκλογική νίκη των Εργατικών, η κυβέρνησή του αντιμετωπίζει βαθιά εσωτερική κρίση, αποτυγχάνοντας να ανταποκριθεί στις προσδοκίες. Ο ίδιος καταγράφει τις χαμηλότερες επιδόσεις αποδοχής στην ιστορία της χώρας, για πρωθυπουργό με πλήρες έτος διακυβέρνησης. Η πρώτη σημαντική κοινοβουλευτική εξέγερση στο εσωτερικό του κόμματός του οδήγησε στην εγκατάλειψη ενός κρίσιμου νομοσχεδίου για το κοινωνικό κράτος, ενώ οι σκηνές με τη δακρυσμένη Υπουργό Οικονομικών Rachel Reeves στο Κοινοβούλιο προκάλεσαν αίσθηση και αποσταθεροποίησαν τις αγορές.
Ο Τύπος, ακόμη και ο παραδοσιακά φιλικός προς τους Εργατικούς Guardian, μιλά για «αόρατο πρωθυπουργό», ενώ το Economist παρουσίασε τον Starmer πνιγμένο, κάτω από τον τίτλο «Η τραγωδία των Εργατικών». Παράλληλα, η δημιουργία νέου κόμματος από τον Jeremy Corbyn και οι μαζικές αποχωρήσεις στελεχών κλονίζουν τη συνοχή της κοινοβουλευτικής ομάδας, ενώ η εφημερίδα Sunday Times σχολιάζει ότι οι «αστέρες-στρατιώτες» του Starmer, νέοι και άπειροι βουλευτές που εξελέγησαν λόγω κομματικής πίστης, ίσως σύντομα εξελιχθούν σε εσωκομματικούς «δολοφόνους».
Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι εάν διεξάγονταν τώρα εκλογές, οι Εργατικοί θα έχαναν 286 έδρες, και το κόμμα Reform UK του Nigel Farage θα αναδεικνυόταν πρώτο. Η γενική αίσθηση είναι πως το πολιτικό κεφάλαιο του Starmer εξαντλείται πρόωρα, με αμφίβολο μέλλον για την κυβέρνησή του.
Στο φόντο αυτής της πολιτικής αστάθειας, κάνει την επανεμφάνισή του ο Boris Johnson, ο οποίος φέρεται να εξετάζει το ενδεχόμενο επιστροφής στην ηγεσία του Συντηρητικού Κόμματος. Αν και το διαψεύδει επισήμως, η κινητικότητα του γύρω από τα κομματικά δρώμενα προκαλεί ερωτήματα, κυρίως γιατί βρίσκει ανταπόκριση σε σημαντικό τμήμα της συντηρητικής βάσης, παρά το φορτίο της προηγούμενης διακυβέρνησής του και το σκάνδαλο που τον οδήγησε σε παραίτηση.
Αναλυτές, όπως ο δημοσιογράφος Andrew Neel, επισημαίνουν ότι η χώρα κυβερνάται από «απρόσωπους, ανίκανους ηγέτες χωρίς κατεύθυνση», σε μια περίοδο πολλαπλών κρίσεων. Η αδυναμία αποτελεσματικής ηγεσίας, είτε πρόκειται για τον Macron είτε για τον Starmer, υπογραμμίζει τη δομική κόπωση του πολιτικού συστήματος στη Δύση.
Η εικόνα που διαμορφώνεται δείχνει ότι η Ευρώπη, αντί να ηγείται της σταθερότητας, βρίσκεται στο κέντρο μιας βαθιάς πολιτικής κρίσης. Οι φιγούρες που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν σύμβολα συνέχειας και ικανότητας, σήμερα μοιάζουν αμήχανες μπροστά στις προκλήσεις της εποχής — με τις παλιές δόξες να αποδομούνται και τις εναλλακτικές να μοιάζουν είτε γελοίες είτε επικίνδυνες.
