Προϋπολογισμός 2027: Ανάπτυξη 2,3% στα χαρτιά

Με προβλέψεις για ανάπτυξη 2,3%, ανεργία κάτω από το 8% και αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στο 2,6% κατατέθηκε στη Βουλή το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού για το 2027. Η κυβέρνηση παρουσιάζει μια εικόνα οικονομίας που συνεχίζει να αναπτύσσεται ταχύτερα από την Ευρωζώνη, την ώρα όμως που το πραγματικό στοίχημα παραμένει εάν οι θετικοί μακροοικονομικοί δείκτες θα φτάσουν τελικά στο διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών.

Το οικονομικό επιτελείο εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα διατηρήσει ισχυρότερη δυναμική από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, παρά την ενεργειακή αβεβαιότητα, τις γεωπολιτικές εντάσεις και τις πιέσεις στο διεθνές εμπόριο.

Το ΑΕΠ προβλέπεται να αυξηθεί κατά 2,3% το 2027, έναντι 2% το 2026. Σε ονομαστικούς όρους, αναμένεται να ανέλθει από 262 δισ. ευρώ σε 274,6 δισ. ευρώ.

Η κυβέρνηση στηρίζει την πρόβλεψη κυρίως στις επενδύσεις, στην ιδιωτική κατανάλωση και στη δημόσια κατανάλωση. Οι επενδύσεις εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 7,9%, η ιδιωτική κατανάλωση κατά 1,5% και η δημόσια κατά 1,4%.

Ανεργία κάτω από 8% και αυξήσεις μισθών – Το ζήτημα είναι το πραγματικό εισόδημα

Το προσχέδιο προβλέπει νέα υποχώρηση της ανεργίας από 8,4% το 2026 σε 7,9% το 2027, ποσοστό που, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα αποτελεί το χαμηλότερο επίπεδο μετά το 2008.

Η απασχόληση σε εθνικολογιστική βάση εκτιμάται ότι θα αυξηθεί κατά 0,4%, ενώ ο αριθμός των μισθωτών κατά 0,7%. Οι προβολές φέρνουν τους μισθωτούς κοντά στα 4 εκατομμύρια και το σύνολο των απασχολουμένων στα 5,3 εκατομμύρια.

Στο μέτωπο των αποδοχών, οι αμοιβές ανά εργαζόμενο προβλέπεται να αυξηθούν κατά 3,9% το 2027, μετά από αύξηση 3,7% το 2026. Οι συνολικές αμοιβές εξαρτημένης εργασίας αναμένεται να ενισχυθούν κατά 4,6%.

Η κυβέρνηση συνδέει την εξέλιξη αυτή με την αύξηση του κατώτατου μισθού, τις μισθολογικές παρεμβάσεις στο Δημόσιο και τη νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5 ποσοστιαία μονάδα στον ιδιωτικό τομέα.

Για τους δημοσίους υπαλλήλους προβλέπεται από τον Δεκέμβριο του 2027 επίδομα Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ. Πρόκειται για συγκεκριμένη οικονομική ενίσχυση και όχι για πλήρη επαναφορά του παλαιού 13ου μισθού.

Σε πραγματικούς όρους, αφού δηλαδή αφαιρεθεί η επίδραση των τιμών, οι αμοιβές ανά εργαζόμενο εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 1,4%. Αυτό είναι και το κρίσιμο μέγεθος για τα νοικοκυριά, καθώς οι ονομαστικές αυξήσεις χάνουν μέρος της αξίας τους όταν η ακρίβεια εξακολουθεί να επιβαρύνει βασικά αγαθά, ενέργεια, στέγαση και υπηρεσίες.

Ο πληθωρισμός προβλέπεται να υποχωρήσει στο 2,6% το 2027 από 3,8% το 2026. Η αποκλιμάκωση, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα περιορίσει την πίεση στα εισοδήματα. Δεν σημαίνει, ωστόσο, επιστροφή των τιμών στα προηγούμενα επίπεδα, καθώς χαμηλότερος πληθωρισμός σημαίνει βραδύτερη αύξηση των τιμών και όχι γενικευμένη μείωσή τους.

Επενδύσεις, πλεονάσματα και χρέος – Οι αισιόδοξες προβλέψεις και οι κίνδυνοι

Μεγάλο βάρος πέφτει στις επενδύσεις, οι οποίες προβλέπεται να αυξηθούν κατά 7,9%. Το ποσοστό των επενδύσεων ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να ανέλθει στο 18,6%, από 17,8% το 2026.

Στο πλαίσιο αυτό προβλέπεται νέο δανειοδοτικό και εγγυοδοτικό πρόγραμμα ύψους 1,5 δισ. ευρώ για μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με χρηματοδότηση από το δανειακό σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Στο δημοσιονομικό πεδίο, το πρωτογενές πλεόνασμα εκτιμάται στο 3,3% του ΑΕΠ για το 2027, έναντι 3,6% το 2026. Το δημόσιο χρέος προβλέπεται να υποχωρήσει από 136,7% σε 128,8% του ΑΕΠ, μία μείωση 7,9 ποσοστιαίων μονάδων μέσα σε έναν χρόνο.

Η κυβέρνηση επιδιώκει να παρουσιάσει αυτή την πορεία ως απόδειξη δημοσιονομικής σταθερότητας. Η άλλη πλευρά της εξίσωσης είναι ότι η διατήρηση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων περιορίζει τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο, την ώρα που μεγάλα τμήματα της κοινωνίας εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν υψηλό κόστος ζωής και στεγαστική πίεση.

Το οικονομικό επιτελείο υπολογίζει ότι η Ελλάδα θα αναπτυχθεί ταχύτερα από την Ευρωζώνη, για την οποία οι αντίστοιχες προβλέψεις τοποθετούν την ανάπτυξη στο 1,2% το 2027.

Οι ίδιοι οι κυβερνητικοί σχεδιασμοί αναγνωρίζουν, πάντως, ότι η εικόνα μπορεί να ανατραπεί από εξωτερικούς παράγοντες. Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρανία, οι τιμές της ενέργειας, οι αναταράξεις στο παγκόσμιο εμπόριο, η κλιματική αλλαγή και οι τεχνολογικές μεταβολές αποτελούν σημαντικές πηγές αβεβαιότητας.

Το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2027 στηρίζεται επομένως σε μία αισιόδοξη αλληλουχία: περισσότερες επενδύσεις, μεγαλύτερη ανάπτυξη, αύξηση της απασχόλησης, υψηλότερες αποδοχές και χαμηλότερο πληθωρισμό, με παράλληλη διατήρηση ισχυρών πλεονασμάτων.

Οι αριθμοί είναι συγκεκριμένοι, όμως παραμένουν προβλέψεις και όχι αποτελέσματα. Για τους πολίτες η επιτυχία του προϋπολογισμού δεν θα κριθεί μόνο από το εάν το ΑΕΠ αυξηθεί κατά 2,3% ή το χρέος υποχωρήσει κάτω από το 130%. Θα κριθεί κυρίως από το εάν ο μισθός θα αποκτήσει μεγαλύτερη πραγματική αξία και εάν το κόστος της καθημερινότητας θα πάψει να απορροφά τις αυξήσεις πριν αυτές φτάσουν στην τσέπη.