Με αυξημένη πίεση από τα νέα ληξιπρόθεσμα χρέη ξεκινά η εφαρμογή της ρύθμισης των 72 δόσεων, καθώς η συνεχής συσσώρευση οφειλών προς την εφορία περιορίζει τη δυνατότητα πολλών φορολογουμένων να αξιοποιήσουν το νέο πλαίσιο διακανονισμού.
Τα στοιχεία για το πρώτο δίμηνο του έτους δείχνουν ότι οι νέες οφειλές έφτασαν τα 2,136 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αύξηση σχεδόν 9% σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Η εξέλιξη αυτή αναδεικνύει τη στενότητα ρευστότητας που αντιμετωπίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Η άνοδος των φρέσκων χρεών δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες στην εφαρμογή της ρύθμισης, καθώς βασική προϋπόθεση για την ένταξη στις 72 δόσεις είναι η τακτοποίηση των οφειλών που δημιουργήθηκαν από το 2024 και μετά.
Οι νέες οφειλές λειτουργούν ως εμπόδιο για τις 72 δόσεις
Οι φορολογούμενοι που θέλουν να μπουν στη νέα ρύθμιση πρέπει προηγουμένως να έχουν εξοφλήσει ή να έχουν ρυθμίσει τα νεότερα χρέη τους μέσω της πάγιας ρύθμισης των 24 ή 48 δόσεων.
Η προϋπόθεση αυτή περιορίζει σημαντικά την πρόσβαση στη ρύθμιση, καθώς πολλοί οφειλέτες αδυνατούν να εξυπηρετήσουν ταυτόχρονα τις τρέχουσες υποχρεώσεις τους και τα παλαιότερα χρέη που επιδιώκουν να εντάξουν στις 72 δόσεις.
Στην πράξη, το νέο πλαίσιο δημιουργεί ένα αυστηρό φίλτρο εισόδου. Όσοι δεν μπορούν να καλύψουν ή να ρυθμίσουν τις πρόσφατες οφειλές τους, μένουν εκτός της ευνοϊκότερης ρύθμισης.
Μικρό μέρος των χρεών βρίσκεται σε ρύθμιση
Η εικόνα των συνολικών ληξιπρόθεσμων οφειλών δείχνει το μέγεθος του προβλήματος. Από χρέη που υπερβαίνουν τα 114 δισ. ευρώ, μόλις 5,26 δισ. ευρώ βρίσκονται σήμερα σε καθεστώς ρύθμισης.
Το χαμηλό ποσοστό ρυθμισμένων οφειλών αποδίδεται στους αυστηρούς όρους των προγραμμάτων διακανονισμού, οι οποίοι απαιτούν σταθερή συνέπεια τόσο στις δόσεις όσο και στις τρέχουσες φορολογικές υποχρεώσεις.
Οι οφειλέτες πρέπει να πληρώνουν κανονικά τις δόσεις των ρυθμίσεων και παράλληλα να ανταποκρίνονται στις νέες υποχρεώσεις τους προς την εφορία. Κάθε καθυστέρηση έχει άμεσο κόστος.
Η μη εμπρόθεσμη καταβολή δόσης επιβαρύνεται με προσαύξηση 15%, ενώ η επαναλαμβανόμενη ασυνέπεια οδηγεί σε απώλεια της ρύθμισης. Σε αυτή την περίπτωση, το χρέος επιστρέφει σε καθεστώς ληξιπρόθεσμης οφειλής.
Ακύρωση της ρύθμισης μπορεί να προκύψει και από μη έγκαιρη υποβολή φορολογικών δηλώσεων ή από υποβολή ανακριβών στοιχείων, γεγονός που αυξάνει ακόμη περισσότερο τον βαθμό δυσκολίας για τους φορολογουμένους.
Ζητούμενο οι πιο ευέλικτοι όροι
Παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι η ρύθμιση των 72 δόσεων θα μπορούσε να συμβάλει ουσιαστικά στη μείωση των ληξιπρόθεσμων χρεών, εφόσον συνοδευόταν από πιο λειτουργικές προϋποθέσεις ένταξης.
Όπως επισημαίνουν, η απαίτηση ταυτόχρονης εξυπηρέτησης παλαιών και νέων οφειλών μειώνει σημαντικά τον αριθμό όσων μπορούν πραγματικά να αξιοποιήσουν το μέτρο.
Στη διάθεση των οφειλετών υπάρχει και ο εξωδικαστικός μηχανισμός για χρέη άνω των 5.000 ευρώ, ο οποίος μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε διαγραφή μέρους της βασικής οφειλής.
Η διαδικασία, ωστόσο, είναι πιο σύνθετη και απαιτεί από τον οφειλέτη να συναινέσει στην άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου. Για αρκετούς φορολογουμένους, η πολυπλοκότητα του μηχανισμού λειτουργεί αποτρεπτικά.
Το βασικό πρόβλημα παραμένει η συνεχής δημιουργία νέων χρεών. Όσο οι φορολογούμενοι δεν μπορούν να καλύψουν τις τρέχουσες υποχρεώσεις τους, ακόμη και οι πολυδόσεις δυσκολεύονται να λειτουργήσουν ως πραγματική λύση αποσυμπίεσης.
