Η διαδικασία της Συνταγματικής Αναθεώρησης εισέρχεται πλέον σε φάση αντίστροφης μέτρησης, ανοίγοντας έναν νέο κύκλο σφοδρής πολιτικής σύγκρουσης ανάμεσα στην κυβέρνηση και τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Ήδη από το πρώτο σκέλος της συζήτησης καθίστανται σαφείς οι βαθιές αποκλίσεις στρατηγικής και πολιτικής φιλοσοφίας, καθώς τα κόμματα τοποθετούνται επί κομβικών διατάξεων που αναμένεται να επηρεάσουν καθοριστικά τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης, της δικαστικής εξουσίας και του εκπαιδευτικού συστήματος.
Τα κρίσιμα άρθρα στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης
Στην καρδιά της αναθεωρητικής διαδικασίας παραμένει το άρθρο 16, το οποίο εξακολουθεί να λειτουργεί ως σημείο αιχμής. Η κυβερνητική πλευρά προωθεί την πλήρη απελευθέρωση της ανώτατης εκπαίδευσης, ανοίγοντας τον δρόμο για τη θεσμοθέτηση μη κρατικών πανεπιστημίων. Αντιθέτως, η αντιπολίτευση προβάλλει έντονες ενστάσεις, υπογραμμίζοντας την ανάγκη ενίσχυσης του δημόσιου πανεπιστημίου και προειδοποιώντας για τον κίνδυνο μετατροπής της γνώσης σε εμπορεύσιμο αγαθό.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά και το άρθρο 86, που αφορά την ευθύνη των υπουργών και τη βουλευτική ασυλία. Μετά από υποθέσεις που προκάλεσαν κοινωνική αναστάτωση, η αναθεώρησή του θεωρείται αναγκαία σχεδόν από το σύνολο του πολιτικού φάσματος. Η σύγκρουση, ωστόσο, εστιάζεται στο βάθος των παρεμβάσεων: η αντιπολίτευση αξιώνει πλήρη ποινική εξομοίωση των πολιτικών προσώπων με τους πολίτες, ενώ η κυβέρνηση αντιτείνει την ανάγκη θεσμικών φίλτρων για την αποτροπή πολιτικής εργαλειοποίησης της Δικαιοσύνης.
Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκεται και ο τρόπος επιλογής της ηγεσίας των ανωτάτων δικαστηρίων. Οι προτάσεις για περιορισμό της κυβερνητικής επιρροής και για συμμετοχή ευρύτερων θεσμικών οργάνων αποσκοπούν, σύμφωνα με τους υποστηρικτές τους, στη θωράκιση της δικαστικής ανεξαρτησίας.
Πολιτικές ισορροπίες και θεσμικές αντοχές
Η αναθεωρητική ατζέντα αγγίζει και τον πυρήνα της δημόσιας διοίκησης, με συζητήσεις για αξιολόγηση και στοχευμένη άρση της μονιμότητας σε ορισμένες κατηγορίες δημοσίων υπαλλήλων. Οι προτάσεις αυτές συναντούν τη σφοδρή αντίδραση συνδικαλιστικών οργανώσεων και κομμάτων της αριστεράς, που κάνουν λόγο για αποδόμηση εργασιακών δικαιωμάτων και αποσταθεροποίηση του κρατικού μηχανισμού.
Στο κοινοβουλευτικό πεδίο, η κυβέρνηση δηλώνει αποφασισμένη να επιταχύνει τις διαδικασίες, προβάλλοντας την ανάγκη ενός σύγχρονου Συντάγματος προσαρμοσμένου στις απαιτήσεις του 21ου αιώνα. Η αντιπολίτευση, από την άλλη, κατηγορεί το Μέγαρο Μαξίμου ότι επιχειρεί να μετατοπίσει τη δημόσια συζήτηση από τα άμεσα κοινωνικά προβλήματα και να επιβάλει μια μονοδιάστατη πολιτική ατζέντα.
Δεδομένου ότι η Συνταγματική Αναθεώρηση προϋποθέτει αυξημένη πλειοψηφία 180 ψήφων, το επόμενο διάστημα προδιαγράφεται ιδιαίτερα συγκρουσιακό. Κάθε άρθρο αναμένεται να μετατραπεί σε ξεχωριστό πεδίο πολιτικής μάχης, με τις συναινέσεις να αποδεικνύονται δύσκολες και τις ισορροπίες εξαιρετικά εύθραυστες.
