Κατά πλειοψηφία εγκρίθηκε επί της Αρχής από την Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής το σχέδιο νόμου του υπουργείου Υγείας για τη σύσταση Ταμείου Καινοτομίας, την πρόσβαση των ασθενών σε νέα φάρμακα και θεραπείες, καθώς και τη βελτίωση επιμέρους υπηρεσιών υγείας.
Υπέρ του νομοσχεδίου τάχθηκε η Νέα Δημοκρατία, ενώ ΚΚΕ και Πλεύση Ελευθερίας το καταψήφισαν. ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, ΣΥΡΙΖΑ, Νέα Αριστερά, Ελληνική Λύση και ΝΙΚΗ επιφυλάχθηκαν να τοποθετηθούν κατά τη συζήτηση στην Ολομέλεια.
Ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, κλείνοντας τη διαδικασία ακρόασης των φορέων, υποστήριξε ότι το νομοσχέδιο αντιμετωπίστηκε με θετικά σχόλια, επισημαίνοντας πως τα ζητήματα που έθεσαν οι σύλλογοι ασθενών είναι υπαρκτά και εύλογα. Τόνισε, ωστόσο, ότι οι αποφάσεις στον χώρο της υγείας λαμβάνονται μέσα σε συνθήκες περιορισμένων δημοσιονομικών δυνατοτήτων και αυξημένων αναγκών.
Ισορροπία ανάμεσα στον προϋπολογισμό και τις νέες θεραπείες
Σύμφωνα με τον υπουργό, η βασική επιδίωξη του νομοσχεδίου είναι να συνδυαστούν δύο πραγματικότητες: από τη μία ο περιορισμένος προϋπολογισμός για τη φαρμακευτική δαπάνη και από την άλλη η διαρκώς αυξανόμενη ανάγκη πρόσβασης των ασθενών σε νέες, συχνά ιδιαίτερα ακριβές, θεραπείες.
Ο κ. Γεωργιάδης ανέφερε ότι δεν πρόκειται να υπάρξει αποκλεισμός ασθενών από νέα φάρμακα, καθώς στο σχέδιο νόμου προβλέπονται εξαιρέσεις και δικλίδες ώστε ένας ασθενής να μη στερηθεί θεραπεία που κρίνεται αναγκαία από τον γιατρό του, ανεξάρτητα από τη χώρα προέλευσης του φαρμάκου.
Όπως σημείωσε, με το νέο πλαίσιο επιχειρείται να διαμορφωθεί διαφορετική αρχιτεκτονική στη διαχείριση της φαρμακευτικής δαπάνης, με πιο δίκαιο τρόπο για το σύνολο των ασθενών. Οι αποφάσεις, σύμφωνα με τον ίδιο, θα πρέπει να λαμβάνονται από αρμόδιες επιτροπές γνωμοδότησης και όχι απευθείας από τον εκάστοτε υπουργό.
Ο υπουργός Υγείας υπογράμμισε ότι την τελευταία επταετία ο προϋπολογισμός για το φάρμακο έχει αυξηθεί κατά 500 έως 600 εκατ. ευρώ. Παρά την αύξηση αυτή, εκτίμησε ότι οι ανάγκες θα συνεχίσουν να μεγαλώνουν, καθώς η ανάπτυξη νέων θεραπειών επιταχύνεται. Ενδεικτικά ανέφερε ότι, ενώ παλαιότερα κυκλοφορούσαν περίπου 10 έως 12 νέα φάρμακα ετησίως, σήμερα ο αριθμός έχει φτάσει περίπου στα 50, ενώ μέσα στα επόμενα τρία έως πέντε χρόνια εκτιμάται ότι μπορεί να υπάρξουν έως και 200 νέα σκευάσματα.
Clawback, ελληνική φαρμακοβιομηχανία και καινοτόμα φάρμακα
Αναφερόμενος στην εγχώρια παραγωγή φαρμάκου, ο Άδωνις Γεωργιάδης απέρριψε την εικόνα κρίσης στον κλάδο. Υποστήριξε ότι μετά τη θέσπιση του επενδυτικού clawback έχουν δημιουργηθεί 30 νέα εργοστάσια, κάνοντας λόγο για την ισχυρότερη περίοδο ανάπτυξης της ελληνικής φαρμακοβιομηχανίας εδώ και δεκαετίες.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η ελληνική παραγωγή καλύπτει σήμερα το 12% της κατανάλωσης φαρμάκου στην ευρωπαϊκή αγορά. Διευκρίνισε, όμως, ότι η χώρα δεν έχει ακόμη περάσει ουσιαστικά στην παραγωγή καινοτόμων φαρμάκων, καθώς οι συγκεκριμένες θεραπείες απαιτούν επενδύσεις δισεκατομμυρίων. Κατά συνέπεια, η εγχώρια παραγωγή εξακολουθεί να αφορά κυρίως τα γενόσημα.
Για το clawback, ο υπουργός ανέφερε ότι πρόκειται για μηχανισμό κλειστού προϋπολογισμού, ο οποίος επί δεκαπέντε χρόνια έχει περιορίσει σημαντικά τα ποσά που θα κατευθύνονταν προς τις φαρμακοβιομηχανίες, προς όφελος του Δημοσίου. Επισήμανε ότι τυχόν μείωσή του θα σήμαινε μεγαλύτερες πληρωμές προς τις εταιρείες.
Ο ίδιος υποστήριξε ότι η δημόσια χρηματοδότηση για τη φαρμακευτική δαπάνη στην Ελλάδα βρίσκεται ελαφρώς πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και ότι η χώρα δεν διαθέτει λιγότερους πόρους σε σχέση με άλλα κράτη. Παράλληλα, ανέφερε ότι οι μεγάλες ξένες φαρμακοβιομηχανίες στην Ελλάδα εμφανίζουν κερδοφορία.
Σύμφωνα με τον υπουργό, το αυξημένο clawback στην Ελλάδα συνδέεται με το γεγονός ότι η χώρα παρέχει φάρμακα σε περισσότερους ασθενείς και με πιο διευρυμένη πρόσβαση σε σχέση με άλλα συστήματα υγείας. Υπερασπίστηκε αυτή την πολιτική ανοιχτής πρόσβασης, χαρακτηρίζοντάς την ορθή επιλογή για τους ασθενείς.
Ο ρόλος του Ταμείου Καινοτομίας και οι υπόλοιπες παρεμβάσεις
Ο Άδωνις Γεωργιάδης περιέγραψε το Ταμείο Καινοτομίας ως μηχανισμό που θα επιτρέψει στη χώρα να ανταποκριθεί στο υψηλό κόστος των νέων φαρμάκων τα επόμενα χρόνια. Παράλληλα, ανέφερε ότι το νέο πλαίσιο θα εισαγάγει διαφανέστερο έλεγχο ως προς το κατά πόσο ένα σκεύασμα αποδίδει στην πράξη τα θεραπευτικά αποτελέσματα που υπόσχεται.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη δυνατότητα παραγωγής ανοσοθεραπειών στα ελληνικά δημόσια νοσοκομεία, ώστε το Δημόσιο να μην εξαρτάται αποκλειστικά από την αγορά τέτοιων θεραπειών από φαρμακευτικές εταιρείες.
Στο ίδιο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται και ρυθμίσεις για την απαγόρευση πώλησης από περίπτερα προϊόντων χημικής κάνναβης. Ο υπουργός υποστήριξε ότι η παρέμβαση αυτή συνδέεται με ζητήματα δημόσιας υγείας, μετά την καταγραφή περιστατικών εθισμού. Διευκρίνισε επίσης ότι η φαρμακευτική κάνναβη αποτελεί συνταγογραφούμενο φάρμακο, υπό αυστηρό πλαίσιο εποπτείας, και δεν ταυτίζεται με τη βιομηχανική κάνναβη.
Αναφερόμενος στο ζήτημα της στελέχωσης του ΕΣΥ, ο κ. Γεωργιάδης είπε ότι υπέγραψε προκήρυξη για 1.131 θέσεις μόνιμου ιατρικού προσωπικού, την οποία χαρακτήρισε τη μεγαλύτερη που έχει γίνει μέχρι σήμερα. Πρόσθεσε ότι το νομοσχέδιο περιλαμβάνει διατάξεις για ταχύτερη επαναπροκήρυξη άγονων θέσεων, πρόσθετα κίνητρα για γιατρούς σε νησιά και άγονες περιοχές, καθώς και ρυθμίσεις για τους γιατρούς στις ΤΟΜΥ.
Ο υπουργός ανακοίνωσε ακόμη ότι θα προχωρήσει σε νομοθετικές βελτιώσεις για ζητήματα ιατρικών εξειδικεύσεων που έχουν καθυστερήσει λόγω διαφωνιών. Η δεύτερη ανάγνωση του νομοσχεδίου στην Επιτροπή έχει προγραμματιστεί για την Τετάρτη.
