Δημοσιονομικό Συμβούλιο: Η ακρίβεια και οι αδυναμίες πίσω από την κυβερνητική αισιοδοξία

Τα όρια της κυβερνητικής αισιοδοξίας αναδεικνύει η Φθινοπωρινή Έκθεση του Ελληνικού Δημοσιονομικού Συμβουλίου για το 2026, καταγράφοντας επίμονες αδυναμίες στην παραγωγικότητα, στις επενδύσεις και στην αποταμίευση, σε συνθήκες αναζωπύρωσης του πληθωρισμού. Οι προβλέψεις για ανάπτυξη 1,9% φέτος και 2% το 2027 αποτυπώνουν μια οικονομία που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρά εμπόδια στη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου.

Η έκθεση θέτει συγκεκριμένες προϋποθέσεις για πρόσθετες ενισχύσεις προς νοικοκυριά και επιχειρήσεις: επάρκεια πόρων, διατήρηση της αναπτυξιακής πορείας και έλεγχο των κρατικών δαπανών. Η αυξημένη ανάγκη προστασίας από την ακρίβεια συναντά συνεπώς περιορισμούς στη δυνατότητα χρηματοδότησης νέων παρεμβάσεων.

Η ακρίβεια πιέζει τα νοικοκυριά, οι ενισχύσεις εξαρτώνται από τα διαθέσιμα

Το Συμβούλιο αναγνωρίζει ότι η Ελλάδα έχει προχωρήσει σε μείωση του χρέους και σε μέτρα αντιμετώπισης του ενεργειακού κόστους. Επισημαίνει, ωστόσο, ότι η συνέχιση της στήριξης προϋποθέτει προσεκτική δημοσιονομική διαχείριση.

Πρόσθετοι πόροι μπορούν να προκύψουν από την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και τη βελτίωση της λειτουργίας του κράτους. Παράλληλα, η ενίσχυση της πιστοληπτικής εικόνας συμβάλλει στη συγκράτηση του κόστους δανεισμού.

Η προειδοποίηση διατυπώνεται ενώ οι ενεργειακές ανατιμήσεις επανέφεραν ισχυρότερες πληθωριστικές πιέσεις μέσα στο 2026. Εάν το κόστος παραμείνει υψηλό, αυξάνεται ο κίνδυνος μετακύλισής του σε ευρύτερο φάσμα αγαθών και υπηρεσιών.

Για τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς, μια τέτοια εξέλιξη μεταφράζεται σε παρατεταμένη επιβάρυνση. Τα χαμηλότερα εισοδήματα έχουν μικρότερη δυνατότητα απορρόφησης των αυξήσεων και αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες δυσκολίες στην κάλυψη βασικών αναγκών.

Κάθε πρόσθετη δαπάνη για ενέργεια και τρόφιμα αφαιρεί χρήματα από άλλες υποχρεώσεις. Η εξασφάλιση πόρων για στοχευμένες παρεμβάσεις γίνεται έτσι κεντρικό ζήτημα, καθώς η επιμονή των ανατιμήσεων περιορίζει σταδιακά τις αντοχές των οικονομικά ασθενέστερων.

Επενδυτικό έλλειμμα, χαμηλή παραγωγικότητα και ανεργία πάνω από την ευρωζώνη

Οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 9% στο πρώτο εξάμηνο του 2026, παραμένουν όμως χαμηλότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο ως ποσοστό της οικονομίας. Η διατήρηση της ανόδου τους μετά την ολοκλήρωση της χρηματοδότησης του Ταμείου Ανάκαμψης αποτελεί κρίσιμη εκκρεμότητα.

Η ανεργία υποχώρησε στο 7,4% τον Αύγουστο, εξακολουθώντας να υπερβαίνει τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Η εξέλιξη αυτή συνυπάρχει με τη χαμηλή παραγωγικότητα και την περιορισμένη ιδιωτική αποταμίευση, παράγοντες που δυσχεραίνουν τη σταθερή ενίσχυση των εισοδημάτων.

Η έκθεση υπογραμμίζει επίσης ότι η αύξηση των δαπανών που υπάγονται στους δημοσιονομικούς κανόνες πρέπει να παραμένει εντός των συμφωνημένων ορίων. Από αυτή τη διαχείριση εξαρτάται και η διατήρηση περιθωρίων για μελλοντικές ανάγκες στήριξης.

Η εικόνα απέχει από μια ανεμπόδιστη πορεία ευημερίας. Το οικονομικό επιτελείο καλείται να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα την πίεση της ακρίβειας και τις παραγωγικές αδυναμίες, εξασφαλίζοντας ότι οι δημοσιονομικοί περιορισμοί δεν θα αφήσουν χωρίς ουσιαστική προστασία όσους έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη.