Με σοβαρές ελλείψεις προσωπικού μπαίνει η αγορά εργασίας στη φετινή θερινή περίοδο, με τον τουρισμό να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της πίεσης και τις ανάγκες για εργαζόμενους να παραμένουν ιδιαίτερα αυξημένες.
Οι κενές θέσεις στον τουριστικό κλάδο υπολογίζονται σε τουλάχιστον 90.000, ενώ συνολικά στην οικονομία το έλλειμμα εργατικού δυναμικού ξεπερνά τις 360.000 θέσεις. Η εικόνα αυτή αποτυπώνει μια ευρύτερη δυσκολία κάλυψης βασικών αναγκών σε κρίσιμους τομείς της παραγωγής και των υπηρεσιών.
Ξενοδοχεία, επιχειρήσεις εστίασης και τουριστικές μονάδες ξεκινούν τη σεζόν με σημαντικά κενά, κυρίως σε ειδικότητες που συνδέονται άμεσα με την καθημερινή εξυπηρέτηση των επισκεπτών. Σερβιτόροι, καμαριέρες, μάγειρες και εργαζόμενοι σε κουζίνες παραμένουν δυσεύρετοι, αναγκάζοντας αρκετές επιχειρήσεις να προσαρμόζουν τη λειτουργία τους στις διαθέσιμες δυνάμεις.
Ο τουρισμός αναζητά προσωπικό πρώτης γραμμής
Το πρόβλημα της στελέχωσης στον τουρισμό δεν εμφανίζεται για πρώτη φορά, φέτος όμως καταγράφεται με μεγαλύτερη ένταση. Η ζήτηση για ταξιδιωτικές και τουριστικές υπηρεσίες παραμένει υψηλή, ενώ οι επιχειρήσεις δυσκολεύονται να βρουν το ανθρώπινο δυναμικό που απαιτείται για να καλύψουν πλήρως τις ανάγκες της σεζόν.
Ενδεικτικό της κατάστασης είναι ότι οι μάγειρες συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο ποσοστό ζήτησης, αντιστοιχώντας περίπου στο 14% των αγγελιών για νέες προσλήψεις. Ακολουθούν θέσεις που σχετίζονται με την υποδοχή και την εξυπηρέτηση πελατών, όπως υπάλληλοι ρεσεψιόν, σερβιτόροι και μπάρμαν.
Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει τον έντονα λειτουργικό χαρακτήρα του τουρισμού, ο οποίος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την επάρκεια προσωπικού. Όταν οι θέσεις πρώτης γραμμής μένουν κενές, επηρεάζεται άμεσα η ποιότητα των υπηρεσιών, η παραγωγικότητα και η συνολική εμπειρία των επισκεπτών.
Ελλείψεις και σε κατασκευές, βιομηχανία και αγροτικό τομέα
Η δυσκολία εύρεσης προσωπικού δεν περιορίζεται στον τουρισμό. Στις κατασκευές καταγράφεται αυξημένη ζήτηση για τεχνίτες, υδραυλικούς, ηλεκτροσυγκολλητές και χειριστές μηχανημάτων, ειδικότητες απαραίτητες για την υλοποίηση έργων και την κάλυψη αναγκών στην οικοδομική δραστηριότητα.
Στη βιομηχανία οι επιχειρήσεις αναζητούν τόσο ανειδίκευτους εργάτες όσο και προσωπικό με εξειδικευμένες δεξιότητες. Παράλληλα, ο πρωτογενής τομέας εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σοβαρές ελλείψεις σε εργάτες γης, ιδίως σε περιόδους συγκομιδής, όταν οι ανάγκες αυξάνονται απότομα.
Το συνολικό αποτέλεσμα είναι μια αγορά εργασίας που εμφανίζει έντονη αναντιστοιχία ανάμεσα στη ζήτηση και στη διαθέσιμη προσφορά εργατικού δυναμικού. Το πρόβλημα πλέον δεν αφορά μόνο επιμέρους επαγγέλματα, αλλά επηρεάζει την καθημερινή λειτουργία ολόκληρων κλάδων.
Οι μετακλήσεις εργαζομένων καλύπτουν μόνο μέρος των αναγκών
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι μετακλήσεις εργαζομένων από τρίτες χώρες λειτουργούν ως συμπληρωματική λύση, χωρίς να αρκούν για να καλύψουν το συνολικό κενό. Για το 2026 προβλέπεται η έλευση 94.300 εργαζομένων, αριθμός αυξημένος σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.
Παρά την αύξηση, οι πραγματικές ανάγκες της αγοράς παραμένουν πολύ μεγαλύτερες. Με βάση τις εκτιμήσεις, μέσω της διαδικασίας των μετακλήσεων αναμένεται να καλυφθεί μόλις μία στις τέσσερις κενές θέσεις.
Από τους μετακλητούς εργαζόμενους, περίπου 44.000 θα απασχοληθούν με καθεστώς εξαρτημένης εργασίας, ενώ άλλοι 48.000 προορίζονται για εποχική απασχόληση, κυρίως στη γεωργία και στον τουρισμό. Οι υπόλοιπες θέσεις αφορούν εργαζόμενους υψηλής εξειδίκευσης.
Σημαντικό μέρος του εργατικού δυναμικού από τρίτες χώρες αναμένεται να κατευθυνθεί στον πρωτογενή τομέα, όπου οι ανάγκες παραμένουν ιδιαίτερα αυξημένες. Οι διακρατικές συμφωνίες προβλέπουν την κάλυψη θέσεων από χώρες όπως το Μπαγκλαντές και η Αίγυπτος, κυρίως για εποχικές εργασίες.
Ωστόσο, η ζήτηση από τις επιχειρήσεις είναι πολλαπλάσια, καθώς τα αιτήματα για εργατικό δυναμικό φτάνουν τις 400.000, με τον αγροτικό τομέα να απορροφά το μεγαλύτερο μέρος αυτών των αναγκών.
Η εικόνα που διαμορφώνεται δείχνει ότι η έλλειψη προσωπικού έχει εξελιχθεί σε δομικό πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας. Η αδυναμία κάλυψης θέσεων εργασίας δεν επηρεάζει μόνο την καθημερινή λειτουργία επιχειρήσεων, αλλά και την αναπτυξιακή δυναμική κλάδων που στηρίζουν μεγάλο μέρος της οικονομικής δραστηριότητας.
