Η Τσεχική Δημοκρατία προχωρά στην υλοποίηση μιας φιλόδοξης πρωτοβουλίας για την προμήθεια πυρομαχικών μεγάλου διαμετρήματος προς την Ουκρανία, με συμβάσεις που προβλέπουν την παράδοση περίπου ενός εκατομμυρίου βλημάτων εντός του 2026. Η ανακοίνωση προήλθε από το τσεχικό υπουργείο Άμυνας, το οποίο επιβεβαίωσε τη συνέχιση του προγράμματος, παρά το γεγονός ότι αυτό βρέθηκε στο χείλος της ακύρωσης μετά την ανάληψη της εξουσίας από τη νέα κυβέρνηση της χώρας.
Το συγκεκριμένο πρόγραμμα είχε εκκινήσει το 2024, με κύριο στόχο την ενίσχυση της Ουκρανίας ώστε να καλύψει το σημαντικό έλλειμμα που τη χωρίζει από τη Ρωσία στον τομέα του πυροβολικού. Σύμφωνα με επίσημες πηγές, η πρωτοβουλία απέδωσε καρπούς, παραδίδοντας περίπου 1,5 εκατομμύριο βλήματα το 2024 και 1,8 εκατομμύριο το 2025, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην αμυντική θωράκιση της χώρας.
Πολιτικές αναταράξεις και διεθνείς πιέσεις
Το πρόγραμμα παραλίγο να τιναχθεί στον αέρα όταν ο νέος πρωθυπουργός της Τσεχίας, Αντρέι Μπάμπις, και οι συνεργάτες του, οι οποίοι τηρούν μια πιο επιφυλακτική στάση απέναντι στην Ουκρανία, ανέλαβαν τα καθήκοντά τους τον περασμένο Δεκέμβριο. Ωστόσο, υπό την έντονη πίεση των ξένων συμμάχων, ο Μπάμπις αποφάσισε τελικά να συνεχίσει την υποστήριξη, αποτρέποντας την οριστική ακύρωση της στρατιωτικής βοήθειας.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times, ο αριθμός των χωρών-δωρητών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα έχει μειωθεί στο μισό από την ανάληψη των καθηκόντων του Μπάμπις, φτάνοντας πλέον μόλις τις εννέα. Το τσεχικό υπουργείο Άμυνας δεν προέβη σε άμεσο σχολιασμό του συγκεκριμένου δημοσιεύματος, ωστόσο επιβεβαίωσε ότι από τις αρχές του 2026 έχουν ήδη παραδοθεί περίπου 500.000 βλήματα, ένας αριθμός που κινείται στα ίδια επίπεδα με την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Πάντως, όπως επισημαίνεται, λόγω των χρόνων παράδοσης, οι ποσότητες αυτές περιλαμβάνουν παραγγελίες που είχαν γίνει στο πλαίσιο προηγούμενης χρηματοδότησης.
"Προς το παρόν, προβλέπεται η προμήθεια περίπου 1 εκατομμυρίου τεμαχίων πυρομαχικών μεγάλου διαμετρήματος μέσω όλων των ισχύοντων μηχανισμών, με την πρωτοβουλία για τα πυρομαχικά να ηγείται της προσπάθειας", ανέφερε το υπουργείο σε απάντηση που απέστειλε μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στις ερωτήσεις του Reuters σχετικά με τη φετινή χρονιά.
Μηχανισμοί χρηματοδότησης και συνεργασίας
Η πρωτοβουλία για τα πυρομαχικά λειτουργεί ως ένας κόμβος που φέρνει σε επαφή ξένες χώρες-δωρητές, όπως η Δανία, η Ολλανδία, η Γερμανία και άλλες, με Τσέχους εμπόρους όπλων, οι οποίοι αναζητούν προμήθειες από όλο τον κόσμο. Οι μικρότεροι μηχανισμοί αφορούν διμερείς συμφωνίες ή απευθείας αγορές από την Ουκρανία, όπως διευκρίνισε το υπουργείο. Σημαντική πηγή χρηματοδότησης αποτελούν επίσης τα έσοδα από τα δεσμευμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία, τα οποία διαχειρίζεται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
