Κατέρρευσαν τα σύνορα της Θέουτα – Στρατός και 200 αστυνομικοί στον θύλακα

Σε άμεση ενίσχυση των μέτρων ασφαλείας στη Θέουτα και στη Μελίγια προχωρά η Ισπανία, μετά τη μαζική είσοδο χιλιάδων μεταναστών από το Μαρόκο στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα. Η κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ αποφάσισε την ανάπτυξη στρατιωτικών μονάδων προς υποστήριξη της αστυνομίας, ενώ αυξημένη επιφυλακή επικρατεί και στη Μελίγια, υπό τον φόβο νέου κύματος αφίξεων.

Σύμφωνα με την ισπανική δημόσια τηλεόραση TVE, από 2.000 έως 3.000 άνθρωποι πέρασαν στη Θέουτα μέσα σε μία ημέρα, κινούμενοι τόσο μέσω θαλάσσης όσο και από τα χερσαία σύνορα. Ο απολογισμός των νεκρών φέρεται να έχει φτάσει τους 18, αποτυπώνοντας τη δραματική διάσταση της νέας μεταναστευτικής κρίσης στα νότια σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Βίντεο που δημοσιοποιήθηκαν δείχνουν εκατοντάδες ανθρώπους να επιχειρούν να διασχίσουν κολυμπώντας τη θαλάσσια απόσταση από τις μαροκινές ακτές, χρησιμοποιώντας σε αρκετές περιπτώσεις αυτοσχέδια μέσα και σαμπρέλες. Σε άλλα πλάνα καταγράφονται ομάδες να παραβιάζουν πύλη του συνοριακού φράχτη και να εισέρχονται τρέχοντας στον ισπανικό θύλακα.

Στη Φνιντέκ του Μαρόκου, απέναντι από τη Θέουτα, οι μαροκινές δυνάμεις ασφαλείας επιχείρησαν αργά το βράδυ της Πέμπτης να εμποδίσουν νέες μαζικές διελεύσεις, κάνοντας χρήση κανονιών νερού εναντίον συγκεντρωμένων ομάδων μεταναστών.

Ένας από όσους κατάφεραν να φτάσουν στη Θέουτα, ο Τζαντίντ Ζακάρια, περιέγραψε την προσπάθεια ως ιδιαίτερα δύσκολη, αναφέροντας ότι οι αστυνομικές δυνάμεις επιχείρησαν να ανακόψουν την πορεία τους. Κατά την είσοδο ορισμένων ομάδων στην πόλη ακούστηκαν συνθήματα υπέρ της Ισπανίας.

Επεισόδια και φόβοι για νέο μέτωπο στη Μελίγια

Την ίδια ώρα, η κατάσταση επιδεινώθηκε και στη Μελίγια. Υλικό που μετέδωσαν τοπικά τηλεοπτικά δίκτυα και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων φέρεται να καταγράφει συγκρούσεις στο συνοριακό πέρασμα Μπένι Άνσαρ, το μοναδικό σημείο διέλευσης μεταξύ Μαρόκου και Μελίγια που παραμένει σε λειτουργία τα τελευταία έξι χρόνια.

Ο Όμαρ Νάτζι, εκπρόσωπος της Μαροκινής Ένωσης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, ανέφερε ότι τουλάχιστον τρία οχήματα πυρπολήθηκαν, ενώ καταγράφηκαν τραυματισμοί τόσο μεταξύ μεταναστών όσο και στις δυνάμεις ασφαλείας.

Η Μαδρίτη ανακοίνωσε ότι στη Θέουτα έχουν ήδη αποσταλεί 200 επιπλέον αστυνομικοί και 60 στρατιωτικοί, προκειμένου να ενισχυθούν οι τοπικές υπηρεσίες και να αποκατασταθεί ο έλεγχος στα σύνορα.

Παραμένει ασαφές αν ανάλογες ενισχύσεις θα αναπτυχθούν και στη Μελίγια, όπου οι αρχές προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο νέας συντονισμένης απόπειρας μαζικής εισόδου. Οι δύο ισπανικοί θύλακες αποτελούν τα μοναδικά χερσαία σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την αφρικανική ήπειρο και βρίσκονται διαχρονικά στο επίκεντρο έντονων μεταναστευτικών πιέσεων.

Ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ αναμένεται να μεταβεί στη Θέουτα μαζί με τον υπουργό Εσωτερικών Φερνάντο Γκράντε-Μαρλάσκα. Οι δύο αξιωματούχοι θα συναντηθούν με τις τοπικές αρχές και τα στελέχη των δυνάμεων ασφαλείας, σε μία προσπάθεια να εμφανιστεί κυβερνητικός έλεγχος σε μια κατάσταση που έχει ήδη λάβει χαρακτηριστικά σοβαρής συνοριακής κρίσης.

Σφοδρή πολιτική σύγκρουση για τη μεταναστευτική πολιτική Σάντσεθ

Η μαζική είσοδος στη Θέουτα αναζωπύρωσε την πολιτική αντιπαράθεση στην Ισπανία. Η κυβέρνηση Σάντσεθ ακολουθεί περισσότερο ελαστική μεταναστευτική πολιτική σε σχέση με αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και έχει προωθήσει πρόγραμμα νομιμοποίησης περίπου 500.000 μεταναστών που διαμένουν στη χώρα χωρίς έγγραφα.

Τα κόμματα της ισπανικής Δεξιάς υποστηρίζουν ότι η συγκεκριμένη πολιτική λειτουργεί ως μήνυμα προσέλκυσης νέων μεταναστευτικών ροών και κατηγορούν την κυβέρνηση ότι υποτίμησε τον κίνδυνο, αφήνοντας τη Θέουτα εκτεθειμένη σε μία μαζική και οργανωμένη πίεση.

Ο πρόεδρος του Λαϊκού Κόμματος, Αλμπέρτο Νούνιες Φεϊχό, χαρακτήρισε την κατάσταση απελπιστική και κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι αποφεύγει να αντιμετωπίσει μία κρίση εθνικών διαστάσεων.

Την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης στον θύλακα ζήτησε και ο δήμαρχος της Θέουτα, Χουάν Χεσούς Βίβας, επισημαίνοντας ότι οι τοπικές δομές και οι υπηρεσίες ασφαλείας δεν μπορούν να διαχειριστούν χωρίς κεντρική υποστήριξη την αιφνίδια είσοδο χιλιάδων ανθρώπων.

Στη δημόσια συζήτηση παρενέβη και ο υπουργός Εξωτερικών της Ιταλίας Αντόνιο Ταγιάνι, ο οποίος υποστήριξε ότι οι εικόνες από τη Θέουτα επιβεβαιώνουν την αποτυχία της μεταναστευτικής πολιτικής που εφαρμόζει η κυβέρνηση Σάντσεθ.

Η κρίση συνδέεται και με πρόσφατη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου της Ισπανίας. Το δικαστήριο έκρινε ότι όσοι εντοπίζονται στη θάλασσα ενώ επιχειρούν να φτάσουν στη Θέουτα ή στη Μελίγια δεν μπορούν να επαναπροωθούνται αυτομάτως με βάση το ειδικό καθεστώς της άμεσης απόρριψης στα σύνορα.

Το συγκεκριμένο καθεστώς επιτρέπει την άμεση επιστροφή στο Μαρόκο όσων συλλαμβάνονται κατά την παραβίαση των χερσαίων συνοριακών φραχτών. Η δικαστική απόφαση διαφοροποίησε τη μεταχείριση των θαλάσσιων διελεύσεων και δημιούργησε νέο νομικό και επιχειρησιακό πεδίο στα σύνορα.

Η ισπανική κυβέρνηση αποδίδει τη νέα έξαρση στην εκμετάλλευση της απόφασης από κυκλώματα διακίνησης και εγκληματικές οργανώσεις. Απορρίπτει την κατηγορία ότι το πρόγραμμα νομιμοποίησης μεταναστών αποτέλεσε το βασικό κίνητρο για τη μαζική κινητοποίηση προς τη Θέουτα.

Το υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας διαβεβαιώνει ότι βρίσκεται σε συνεχή συνεννόηση με τις μαροκινές αρχές, επιδιώκοντας να περιοριστούν οι νέες απόπειρες διέλευσης και να αποκατασταθεί η λειτουργία των συνοριακών περασμάτων.

Από την πλευρά του, ο διευθυντής της Ισπανικής Επιτροπής για τους Πρόσφυγες, Μαουρίσιο Βαλιέντε, ανέφερε ότι οι άνθρωποι που εισήλθαν στη Θέουτα προέρχονται τόσο από το Μαρόκο όσο και από χώρες της υποσαχάριας Αφρικής, ενώ μεταξύ τους βρίσκονται και οικογένειες.

Η κατάσταση στους δύο θύλακες αποκαλύπτει για ακόμη μία φορά την αδυναμία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να διαμορφώσει αποτελεσματική και κοινή πολιτική προστασίας των εξωτερικών συνόρων. Η Ισπανία αναπτύσσει πλέον στρατό για να συγκρατήσει την πίεση που η ίδια η μεταναστευτική πολιτική της κυβέρνησης Σάντσεθ κατηγορείται ότι ενίσχυσε, ενώ η Θέουτα και η Μελίγια μετατρέπονται ξανά σε πεδίο έντασης μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής.