Χρέη στους δήμους και χαμένες ρυθμίσεις – Τι αλλάζει στον εξωδικαστικό

Περισσότεροι οφειλέτες αποκτούν πρόσβαση στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, καθώς το κατώτατο όριο μειώθηκε από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ. Η νέα εγκύκλιος της ΑΑΔΕ συγκεντρώνει τις αλλαγές και δίνει οδηγίες στις φορολογικές υπηρεσίες για την ενιαία εφαρμογή τους. Στις ρυθμίσεις περιλαμβάνονται πλέον και χρέη προς φορείς της αυτοδιοίκησης, ενώ προβλέπεται περιορισμένη δυνατότητα νέας αίτησης για όσους έχασαν προηγούμενη σύμβαση επειδή δεν κατέβαλαν τις δόσεις τους.

Ποιοι αποκτούν πρόσβαση στον εξωδικαστικό και ποιοι μπορούν να υποβάλουν νέα αίτηση

Οφειλές άνω των 5.000 ευρώ. Το χαμηλότερο όριο καλύπτει τόσο τις πολυμερείς συμβάσεις αναδιάρθρωσης όσο και τις διμερείς ρυθμίσεις με το Δημόσιο και τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης. Στις διμερείς συμβάσεις, η εγκύκλιος διευκρινίζει ότι η οφειλή πρέπει να υπερβαίνει τις 5.000 ευρώ ανά πιστωτή και να πληροί τις ειδικότερες προϋποθέσεις. Η μείωση του ορίου επιτρέπει την υποβολή αίτησης και από οφειλέτες που αποκλείονταν λόγω του ύψους των χρεών τους.

Χρέη προς δήμους και περιφέρειες. Στο πεδίο εφαρμογής εντάσσονται οφειλές προς δήμους, περιφέρειες και τα νομικά τους πρόσωπα, με κατώτατο όριο τις 5.000 ευρώ. Υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, η ρύθμιση μπορεί να καλύψει και χρέη για τα οποία έχουν ήδη επιβληθεί μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης ή μέτρα διασφάλισης της είσπραξης.

Απλοποιημένη διαδικασία για ευάλωτους και επιλέξιμους οφειλέτες. Για όσους διαθέτουν βεβαίωση ευάλωτου οφειλέτη, η συναίνεση των πιστωτών στην προβλεπόμενη πρόταση ρύθμισης τεκμαίρεται. Η ίδια μεταχείριση καλύπτει επιλέξιμους οφειλέτες με εισόδημα και περιουσία έως το διπλάσιο των αντίστοιχων ορίων για τους ευάλωτους, εφόσον οι οφειλές τους προς χρηματοδοτικούς φορείς φτάνουν έως τις 300.000 ευρώ και βρίσκονται σε καθυστέρηση τουλάχιστον 90 ημερών κατά τον χρόνο που ορίζει ο νόμος.

Νέα αίτηση για χαμένη ρύθμιση έως τις 21 Μαρτίου 2027. Η εξάμηνη προθεσμία ξεκίνησε στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 και αφορά την ειδική διαδικασία για οφειλέτες που έχασαν προηγούμενη σύμβαση αναδιάρθρωσης λόγω μη καταβολής των προβλεπόμενων ποσών. Στη νέα σύμβαση μπορεί να περιληφθεί όρος εκποίησης ακινήτων πέραν της κύριας κατοικίας. Η επανυποβολή αίτησης επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση, με βάση τους όρους της συγκεκριμένης διαδικασίας.

Ρύθμιση εταιρικών οφειλών από συνυπεύθυνα πρόσωπα. Χρέη εταιρειών που έχουν λυθεί, βρίσκονται σε εκκαθάριση ή έχουν πάψει να υφίστανται μπορούν να υπαχθούν στον εξωδικαστικό. Την αίτηση υποβάλλει το πρόσωπο που έχει κατά νόμο αλληλέγγυα ευθύνη για τις συγκεκριμένες οφειλές, εφόσον πληροί τις προϋποθέσεις. Το συνυπεύθυνο πρόσωπο μπορεί να ζητήσει νέα ρύθμιση των ίδιων χρεών ακόμη και αν έχει χαθεί προηγούμενη σύμβαση.

Τι αλλάζει για ακίνητα, κατασχέσεις, τόκους και φορολογική ενημερότητα

Εκποίηση ακινήτων και υπολογισμός δόσεων. Οι χρηματοδοτικοί φορείς μπορούν να υποβάλουν πρόταση αναδιάρθρωσης που προβλέπει εκποίηση άλλων ακινήτων του οφειλέτη, με εξαίρεση την κύρια κατοικία. Εφόσον η σύμβαση περιλαμβάνει αυτόν τον όρο, για τον υπολογισμό των μηνιαίων δόσεων λαμβάνεται υπόψη μόνο η αξία της κύριας κατοικίας. Για τους οφειλέτες της ειδικής απλοποιημένης διαδικασίας οι χρηματοδοτικοί φορείς οφείλουν να υποβάλουν τη συγκεκριμένη αντιπρόταση. Η αποδοχή της εναπόκειται στον οφειλέτη.

Αδρανοποίηση κατασχέσεων εις χείρας τρίτων. Η αδρανοποίηση προϋποθέτει υπαγωγή σε σύμβαση αναδιάρθρωσης και εκπλήρωση των σχετικών όρων. Μεταξύ άλλων, πρέπει να έχουν υποβληθεί οι δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος και ΦΠΑ για τα πέντε φορολογικά έτη πριν από την αίτηση εξωδικαστικής ρύθμισης. Για την εκπλήρωση αυτού του όρου γίνονται δεκτές και οι εκπρόθεσμες δηλώσεις. Παράλληλα, καταργήθηκε η ειδική προϋπόθεση που απαιτούσε την υποβολή Αναλυτικής Περιοδικής Δήλωσης μέσα σε τρεις μήνες από τη λήξη της προθεσμίας της.

Έκπτωση τόκων σε περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης. Όποιος εξοφλήσει πρόωρα ολόκληρο το υπόλοιπο της ρύθμισης απαλλάσσεται από το σύνολο των τόκων που αντιστοιχούν στις δόσεις που προεξοφλεί. Η έκπτωση εφαρμόζεται σε πολυμερείς και διμερείς συμβάσεις, καθώς και όταν η εξόφληση γίνεται με συμψηφισμό, παρακράτηση ή απόδοση ποσών από κατασχέσεις.

Διαγραφή του υπολοίπου που προβλέπει η σύμβαση. Με την πλήρη καταβολή του συμφωνημένου ποσού, είτε μέσω των προγραμματισμένων δόσεων είτε με προεξόφληση, διαγράφεται το υπόλοιπο των υπαγόμενων οφειλών που η σύμβαση προβλέπει να διαγραφεί. Η δυνατότητα καλύπτει και χρέη από παρακρατούμενους ή επιρριπτόμενους φόρους, εφόσον το ποσό που καταβάλλεται για αυτούς, χωρίς τους τόκους της ρύθμισης, καλύπτει τουλάχιστον τη βασική οφειλή.

Φορολογική ενημερότητα και διατήρηση παλαιότερων ρυθμίσεων. Για τον καθορισμό της παρακράτησης κατά τη χορήγηση φορολογικής ενημερότητας, η ΑΑΔΕ εξαιρεί από τον υπολογισμό τα ποσά που προβλέπεται να διαγραφούν μέσω του εξωδικαστικού. Ο οφειλέτης μπορεί επίσης να ζητήσει να εξαιρεθούν συγκεκριμένα χρέη από τη νέα σύμβαση, ώστε να συνεχίσει να τα αποπληρώνει μέσω της υφιστάμενης ρύθμισης τμηματικής καταβολής.