Υπεγράφη η συμφωνία για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου

Σε μια κρίσιμη εξέλιξη για το ενεργειακό μέλλον της περιοχής, υπεγράφη στο Μέγαρο Μαξίμου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, η συμφωνία που ανοίγει τον δρόμο για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία Great Sea Interconnector (GSI). Η συμφωνία αυτή αποτελεί ορόσημο, καθώς η GSI, σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, είναι ο φορέας που θα αναλάβει την ανάπτυξη του στρατηγικής σημασίας έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου.

Παράλληλα, στο ίδιο πλαίσιο, προχώρησε και η υπογραφή τριμερούς συμφωνίας μεταξύ του ΑΔΜΗΕ, της GSI και της εταιρείας Nexans. Η συμφωνία αυτή αφορά τις εξειδικευμένες εργασίες θαλάσσιων ερευνών του βυθού, οι οποίες αποτελούν προαπαιτούμενο στάδιο για την υλοποίηση του έργου. Οι έρευνες αυτές θα παρέχουν τα απαραίτητα δεδομένα για την ακριβή χάραξη της διαδρομής του καλωδίου και την ασφαλή εγκατάστασή του.

Η Great Sea Interconnector αποτελεί μια εταιρεία ειδικού σκοπού, η οποία ιδρύθηκε από την IPTO τον Ιανουάριο του 2024. Ο ρόλος της είναι κομβικός, καθώς λειτουργεί ως ο φορέας υλοποίησης και χρηματοδότησης του φιλόδοξου έργου που στοχεύει στη διασύνδεση των ηλεκτρικών συστημάτων Κρήτης, Κύπρου και Ισραήλ. Πρόκειται για ένα εγχείρημα που αναμένεται να αλλάξει τον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.

Η κατασκευή του τμήματος της διασύνδεσης μεταξύ Κρήτης και Κύπρου ξεκίνησε ήδη από το 2023. Ο πρωταρχικός στόχος αυτής της φάσης είναι η ένταξη της Κύπρου στο ευρωπαϊκό σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς η Κύπρος αποτελεί το τελευταίο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης που παραμένει ενεργειακά απομονωμένο, χωρίς δηλαδή διασύνδεση με τα υπόλοιπα δίκτυα της Ένωσης.

Στην επόμενη φάση του έργου, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στη διασύνδεση και με το Ισραήλ. Η χώρα αυτή, η οποία επί του παρόντος δεν διαθέτει διασύνδεση με τους γείτονές της, θα αποκτήσει με αυτόν τον τρόπο σημαντικά οφέλη. Πέρα από την ενίσχυση της ασφάλειας του ενεργειακού της εφοδιασμού, θα της δοθεί η δυνατότητα να αυξήσει, με ταχύτερους ρυθμούς, τη συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) στο ενεργειακό της μείγμα, συμβάλλοντας έτσι και στην επίτευξη των κλιματικών στόχων.

Η στρατηγική σημασία του έργου αναγνωρίζεται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, καθώς περιλαμβάνεται στον κατάλογο των Έργων Κοινού Ενδιαφέροντος (PCI) της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό το καθεστώς διασφαλίζει την επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης και τη δυνατότητα χρηματοδότησης από ευρωπαϊκούς πόρους, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο του ως έργου πανευρωπαϊκής εμβέλειας.