ΥΠΕΞ: Νέα θέση Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού

Νέα θεσμική παρέμβαση στο υπουργείο Εξωτερικών εισάγει τροπολογία που κατατέθηκε στο νομοσχέδιο για τους περιφερειακούς τηλεοπτικούς σταθμούς, προβλέποντας τη σύσταση θέσης Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού. Η ρύθμιση παρουσιάζεται ως μέτρο συνέχειας και διοικητικής σταθερότητας, ωστόσο ο τρόπος εισαγωγής της, μέσα σε άσχετο νομοσχέδιο, δημιουργεί εύλογα θεσμικά ερωτήματα για τη μεθόδευση και την πολιτική της στόχευση.

Σύμφωνα με την τροπολογία, στη θέση του Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού θα μπορεί να τοποθετείται εν ενεργεία πρέσβης ή πρέσβης εκ προσωπικοτήτων, υπό την προϋπόθεση ότι έχει διατελέσει μόνιμος διπλωματικός υπάλληλος με βαθμό πρέσβη. Οι αρμοδιότητές του θα καθορίζονται με κοινή απόφαση του πρωθυπουργού και του υπουργού Εξωτερικών.

Θεσμική συνέχεια ή συγκέντρωση ελέγχου;

Η αιτιολογική έκθεση αναφέρει ότι η ρύθμιση έρχεται να καλύψει την ανάγκη θεσμικής συνέχειας και διοικητικής σταθερότητας στο υπουργείο Εξωτερικών, σύμφωνα με το άρθρο 81 του Συντάγματος. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι η απουσία σταθερού υπηρεσιακού σημείου αναφοράς στην ηγεσία του υπουργείου μπορεί να δυσχεραίνει τη συνέχεια, τον συντονισμό και τη θεσμική μνήμη σε κρίσιμα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η πρόβλεψη ότι ο Μόνιμος Υπηρεσιακός Υφυπουργός θα ασκεί τα καθήκοντά του και μετά την παραίτηση της κυβέρνησης, εφόσον σχηματίζεται υπηρεσιακή κυβέρνηση από όλα τα κόμματα της Βουλής ή κυβέρνηση όσο το δυνατόν ευρύτερης αποδοχής για τη διενέργεια εκλογών. Η διάταξη αυτή ενισχύει τον ρόλο του συγκεκριμένου προσώπου σε περιόδους πολιτικής μετάβασης, όταν η εξωτερική πολιτική απαιτεί σταθερότητα, συνέχεια και αποφυγή διοικητικών κενών.

Το Σύνταγμα, στο άρθρο 81, προβλέπει ότι νόμος ρυθμίζει τη θέση των αναπληρωτών υπουργών, των υπουργών χωρίς χαρτοφυλάκιο, των υφυπουργών και των μόνιμων υπηρεσιακών υφυπουργών. Η επίκληση αυτής της συνταγματικής βάσης δίνει θεσμικό έρεισμα στη ρύθμιση, χωρίς να αίρει τις πολιτικές ενστάσεις για την επιλογή της κυβέρνησης να την εντάξει σε νομοσχέδιο διαφορετικού αντικειμένου.

Δημοσιογράφοι, ΕΑΣ και παράταση ειδικής προστασίας

Με την ίδια τροπολογία εισάγεται και ρύθμιση για την αναγνώριση προϋπηρεσίας δημοσιογράφων στην ΕΡΤ Α.Ε., στο Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων Α.Ε. και στη Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης. Η πρόβλεψη αυτή αφορά εργασιακά και υπηρεσιακά ζητήματα στον χώρο της δημόσιας ενημέρωσης.

Παράλληλα, περιλαμβάνονται ρυθμίσεις για τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα Α.Β.Ε.Ε., με στόχο τη διατήρηση του ειδικού καθεστώτος λειτουργικής και οικονομικής προστασίας της εταιρείας. Συγκεκριμένα, παρατείνεται έως τις 22 Ιουνίου 2027 η χορήγηση φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας, η αναστολή μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης και ο αποκλεισμός συμψηφισμού επιχορηγήσεων με οφειλές.

Η τροπολογία προβλέπει ακόμη διευκολύνσεις για την ολοκλήρωση της αξιοποίησης και μεταβίβασης συγκεκριμένων ακινήτων της εταιρείας, μέσω της χορήγησης των αναγκαίων φορολογικών πιστοποιητικών.

Η συνολική εικόνα της παρέμβασης δείχνει μια πολυθεματική τροπολογία με κρίσιμες θεσμικές, εργασιακές και οικονομικές ρυθμίσεις. Η σύσταση Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού στο υπουργείο Εξωτερικών μπορεί να εμφανίζεται ως εργαλείο συνέχειας στη διπλωματική λειτουργία του κράτους, όμως η διαδικασία κατάθεσης και η συγκέντρωση διαφορετικών διατάξεων στο ίδιο κείμενο αναδεικνύουν ξανά την κυβερνητική πρακτική των σύνθετων τροπολογιών, που περιορίζουν τη διαφάνεια και δυσχεραίνουν τον ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο.