ΑΑΔΕ: Αναδρομική αλλαγή ΚΑΔ χωρίς πρόστιμα για πωλητές λαϊκών αγορών

Διέξοδο σε χιλιάδες επαγγελματίες πωλητές λαϊκών αγορών δίνει η ΑΑΔΕ, επιτρέποντας την αναδρομική αλλαγή Κωδικού Αριθμού Δραστηριότητας, χωρίς πρόστιμα, ώστε να ενεργοποιηθεί η μείωση κατά 30% στο ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα.

Η παρέμβαση αφορά επαγγελματίες που ασκούσαν στην πράξη την ίδια δραστηριότητα σε υπαίθριους πάγκους και λαϊκές αγορές, αλλά είχαν δηλώσει στο φορολογικό μητρώο γενικότερους ΚΑΔ. Ενδεικτικά, αρκετοί είχαν καταχωρίσει τους κωδικούς 47.81.10.00 ή 47.89.10.00, αντί των ειδικών ΚΑΔ 47.81.10.02 και 47.89.10.02 που προβλέπονται για την εφαρμογή της νέας φορολογικής ελάφρυνσης.

Το αποτέλεσμα ήταν οι συγκεκριμένοι επαγγελματίες να μην αναγνωρίζονται από το πληροφοριακό σύστημα ως δικαιούχοι της μείωσης και να εμφανίζονται με υψηλότερο τεκμαρτό εισόδημα. Με την εγκύκλιο, η ΑΑΔΕ ξεκαθαρίζει ότι μπορούν να διορθώσουν αναδρομικά τα στοιχεία τους, ώστε να εφαρμοστεί η προβλεπόμενη μείωση στο ελάχιστο καθαρό εισόδημα που λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του φόρου.

Ποιοι δικαιούνται τη μείωση 30%

Η δυνατότητα αφορά φυσικά πρόσωπα που ασκούν ατομική επιχειρηματική δραστηριότητα ως επαγγελματίες πωλητές σε υπαίθριους πάγκους και λαϊκές αγορές. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται όσοι δραστηριοποιούνται στο λιανικό εμπόριο τροφίμων, ποτών και καπνού, καθώς και στο λιανικό εμπόριο άλλων ειδών.

Οι επαγγελματίες αυτοί δικαιούνται πλέον μείωση κατά 30% του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος που προβλέπει το σύστημα τεκμαρτής φορολόγησης. Η αλλαγή συνδέεται με τις ρυθμίσεις που εισήγαγε ο νόμος 5301/2026 και εφαρμόζονται από το φορολογικό έτος 2025.

Η ΑΑΔΕ διαπίστωσε ότι αρκετοί πωλητές λαϊκών αγορών, αν και εργάζονταν αποκλειστικά στο συγκεκριμένο πεδίο, δεν είχαν δηλώσει τους ειδικούς ΚΑΔ που απαιτούνται από τη νέα νομοθεσία. Έτσι, η φορολογική τους εικόνα δεν ταυτιζόταν με την πραγματική δραστηριότητα που ασκούσαν, με συνέπεια να χάνουν την έκπτωση στο τεκμαρτό εισόδημα.

Το πρόβλημα δεν είναι τυπικό. Για πολλούς μικρούς επαγγελματίες, η μη εφαρμογή της μείωσης σήμαινε μεγαλύτερο φορολογικό βάρος, σε μια περίοδο κατά την οποία το τεκμαρτό σύστημα έχει προκαλέσει έντονη πίεση σε ατομικές επιχειρήσεις και επαγγελματίες χαμηλότερης φοροδοτικής δυνατότητας.

Η διαδικασία μέσω myAADE

Για να επωφεληθούν από τη ρύθμιση, οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να υποβάλουν ηλεκτρονικό αίτημα μέσω της υπηρεσίας «Τα Αιτήματά μου» στην ψηφιακή πύλη myAADE. Εκεί θα επιλέξουν τη διαδικασία μεταβολής εργασιών φυσικού προσώπου που δεν μπορεί να ολοκληρωθεί ηλεκτρονικά.

Μαζί με το αίτημα θα πρέπει να υποβληθεί και η σχετική δήλωση μεταβολής Μητρώου, δηλαδή το έντυπο Δ211. Με το έντυπο αυτό οι επαγγελματίες θα δηλώσουν αναδρομικά τον σωστό ΚΑΔ για το φορολογικό έτος 2025, ώστε να ενεργοποιηθεί η μείωση του 30%.

Η αναδρομική μεταβολή δεν θα συνοδεύεται από πρόστιμα για εκπρόθεσμη αλλαγή στοιχείων Μητρώου. Αυτό σημαίνει ότι οι επαγγελματίες μπορούν να διορθώσουν την εικόνα τους χωρίς πρόσθετη επιβάρυνση, υπό την προϋπόθεση ότι πράγματι εμπίπτουν στις δραστηριότητες που προβλέπει η εγκύκλιος.

Η εγκύκλιος δίνει λύση και σε όσους έχουν ήδη υποβάλει φορολογική δήλωση. Μετά την ολοκλήρωση της αναδρομικής αλλαγής του ΚΑΔ, οι φορολογούμενοι θα μπορούν να καταθέσουν τροποποιητική δήλωση φορολογίας εισοδήματος για το φορολογικό έτος 2025, ώστε το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα να υπολογιστεί ξανά με τη μείωση του 30%.

Για όσους δεν έχουν ακόμη υποβάλει δήλωση, η έκπτωση θα υπολογιστεί αυτόματα κατά την αρχική υποβολή, εφόσον έχει προηγηθεί η μεταβολή του ΚΑΔ. Με τον τρόπο αυτό, αποφεύγονται άσκοπες διορθώσεις και περιορίζεται η ταλαιπωρία των επαγγελματιών.

Η παρέμβαση της ΑΑΔΕ επιχειρεί να αποκαταστήσει μια αδικία που προέκυψε από την απόκλιση ανάμεσα στην πραγματική δραστηριότητα των πωλητών λαϊκών αγορών και στους ΚΑΔ που είχαν δηλωθεί στο φορολογικό μητρώο. Για τους επαγγελματίες που πληρούν τις προϋποθέσεις, η αναδρομική διόρθωση μπορεί να οδηγήσει σε ουσιαστική μείωση του φορολογικού βάρους.

Η ρύθμιση δείχνει επίσης τις δυσκολίες που προκαλεί το τεκμαρτό σύστημα όταν η φορολογική μεταχείριση εξαρτάται από τεχνικές λεπτομέρειες μητρώου. Ένας λανθασμένος ή γενικός ΚΑΔ μπορεί να στερήσει σημαντική ελάφρυνση από επαγγελματίες που βρίσκονται ήδη σε δύσκολη οικονομική θέση.