Αμερικανικά πλήγματα προετοιμάζουν το έδαφος για το Ιράν

Σε μια κρίσιμη καμπή της στρα военной σύγκρουσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εντείνει τις στρατιωτικές τους επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν, με τα πρόσφατα κύματα αεροπορικών πληγμάτων να μην αποσκοπούν μόνο στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, αλλά και στην εξουδετέρωση βασικών ιρανικών στρατιωτικών δυνατοτήτων. Σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, τρεις Αμερικανοί αξιωματούχοι, που μίλησαν υπό καθεστώς ανωνυμίας, αποκάλυψαν ότι οι επιθέσεις αυτές αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής για την προετοιμασία του εδάφους ενόψει πιο σύνθετων και εντατικών επιχειρήσεων κατά της Τεχεράνης.

Οι αξιωματούχοι τόνισαν ότι τα πλήγματα ουσιαστικά διευρύνουν το φάσμα των στρατιωτικών επιλογών του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει αφήσει σκόπιμα ασαφή τα επόμενα βήματά του. Η επίσημη ενημέρωση του Κογκρέσου το προηγούμενο Σαββατοκύριακο για την επανέναρξη των εχθροπραξιών σηματοδότησε μια νέα, πιο επιθετική φάση, ενώ ο πόλεμος, που βρίσκεται ήδη στον πέμπτο μήνα του, συνεχίζεται αμείωτος μετά την κατάρρευση του μνημονίου συνεννόησης που είχε ως στόχο την εκεχειρία και την έναρξη ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων.

Παρά τις σημαντικές απώλειες που έχει υποστεί ο ιρανικός στρατός από την έναρξη της αμερικανικής και ισραηλινής εκστρατείας στις 28 Φεβρουαρίου, η Τεχεράνη διατηρεί ακόμη σημαντικές δυνατότητες. Ειδικότερα, τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) και το οπλοστάσιο πυραύλων της χώρας παραμένουν ενεργά, επιτρέποντάς της να πλήττει δεξαμενόπλοια που διαπλέουν την περιοχή, καθώς και να απειλεί τους γείτονές της στον Περσικό Κόλπο.

Ο αμερικανικός στρατός έχει ανακοινώσει ότι οι τελευταίοι βομβαρδισμοί είχαν ως στόχο ιρανικά συστήματα αεράμυνας, παράκτια ραντάρ, θέσεις εκτόξευσης πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών, καθώς και μικρά σκάφη και άλλα ναυτικά μέσα. Ένας από τους αξιωματούχους περιέγραψε αυτές τις επιχειρήσεις ως "επιχειρήσεις διαμόρφωσης", οι οποίες αποσκοπούν στην αποδυνάμωση των ιρανικών αμυντικών γραμμών, προκειμένου να διευκολυνθεί μια ενδεχόμενη μελλοντική εντολή για διεξαγωγή πιο εντατικών στρατιωτικών ενεργειών. "Αυτό βοηθά να προετοιμαστεί το έδαφος, εφόσον χρειαστεί", δήλωσε χαρακτηριστικά, ενώ το Πεντάγωνο δεν έχει ανταποκριθεί ακόμη σε σχετικό αίτημα για σχολιασμό.

Στρατιωτικές επιλογές και το δίλημμα του Χαργκ

Ήδη από τον Μάρτιο, το Reuters είχε μεταδώσει ότι ο αμερικανικός στρατός εκπονούσε σχέδια για την ανάπτυξη στρατευμάτων στις ιρανικές ακτές, με στόχο την ασφάλεια των Στενών του Ορμούζ. Τότε, αξιωματούχοι είχαν αναφέρει ότι η κυβέρνηση Τραμπ συζητούσε ακόμη και την αποστολή χερσαίων δυνάμεων στο ιρανικό νησί Χαργκ, τον κεντρικό κόμβο από τον οποίο διακινείται το 90% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου. Μια τέτοια επιχείρηση, ωστόσο, εγκυμονεί τεράστιους κινδύνους, καθώς το Ιράν θα μπορούσε να εξαπολύσει καταιγισμό πυραύλων και drones από την ηπειρωτική χώρα εναντίον του νησιού.

Ο πρόεδρος Τραμπ, μιλώντας την Τρίτη, δήλωσε ότι είχε δώσει εντολή να αποφευχθούν τα πλήγματα στις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του Ιράν κατά τις προηγούμενες επιθέσεις στο Χαργκ, αλλά άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο κατάληψης του νησιού. "Αν τους αποδυναμώσουμε αρκετά και αρκετά βαθιά, θα το έκανα", ανέφερε σε συνέντευξή του στο Fox News, προσθέτοντας ένα ακόμη επίπεδο αβεβαιότητας στις ήδη τεταμένες σχέσεις.

Παράλληλα, ο Τραμπ έχει απειλήσει να πλήξει την εγκατάσταση Pickaxe Mountain, μια οχυρωμένη πυρηνική εγκατάσταση βαθιά θαμμένη στο έδαφος, κοντά σε μία από τις κύριες πυρηνικές εγκαταστάσεις της Τεχεράνης. Ο Μαρκ Κάνσιαν, απόστρατος αξιωματικός των Πεζοναυτών και αναλυτής του Κέντρου Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών, σχολίασε ότι η δημόσια συζήτηση στρατιωτικών επιλογών, όπως η κατάληψη του Χαργκ, αποτελεί δίκοπο μαχαίρι. Από τη μία, μπορεί να ενισχύσει τη διπλωματική πίεση, κρατώντας τους Ιρανούς σε διαρκή ανησυχία. Από την άλλη, "είναι κακό για τον στρατό, επειδή αποκαλύπτουμε προς τα πού ενδέχεται να κινηθούμε", υπογράμμισε.

Τακτικές νίκες και στρατηγικό αδιέξοδο

Οι επικριτές της στρατηγικής Τραμπ, συμπεριλαμβανομένων μελών του Κογκρέσου, επισημαίνουν ότι, παρά τις τακτικές επιτυχίες που έχουν καταστρέψει μεγάλο μέρος των συμβατικών δυνάμεων του Ιράν, η Ουάσινγκτον δεν έχει καταφέρει να αποσπάσει στρατηγικές παραχωρήσεις από την Τεχεράνη. Αντιθέτως, ο πόλεμος έχει ωθήσει το Ιράν να ασκήσει πρωτοφανή επιρροή στα Στενά του Ορμούζ, ένα κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα από το οποίο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής αργού πετρελαίου. Ακόμη και με το συμβατικό του ναυτικό σε μεγάλο βαθμό κατεστραμμένο, το Ιράν εξακολουθεί να μπορεί να πλήττει εμπορικά πλοία με drones και πυραύλους.

Αυτή η κατάσταση έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό εντός της κυβέρνησης Τραμπ σχετικά με την επόμενη κίνηση. Ένας τέταρτος αξιωματούχος αποκάλυψε ότι ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ τάσσεται υπέρ της περαιτέρω κλιμάκωσης της στρατιωτικής επιχείρησης. Από την πλευρά του, ο Ιμράν Μπαγιούμι, πρώην αξιωματούχος του Πενταγώνου και νυν συνεργάτης του Atlantic Council, εκτιμά ότι οι δημόσιες δηλώσεις Τραμπ αποσκοπούν στην άσκηση πίεσης κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων και στη διατήρηση της αβεβαιότητας. "Θα ξεχώριζα τον θόρυβο από τις πράξεις", δήλωσε, προσθέτοντας ότι οι συζητήσεις του προέδρου με την ομάδα εθνικής ασφάλειας πιθανότατα διαφέρουν σημαντικά από όσα δημοσιεύει στο διαδίκτυο.