Βρετανία: Ρεκόρ στο ντίζελ, πιέσεις στο κόστος ζωής

Η ενεργειακή αγορά της Βρετανίας βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα, ισχυρή ανατάραξη, καθώς οι τιμές των καυσίμων και της ενέργειας εκτοξεύονται, ασκώντας ασφυκτικές πιέσεις στο κόστος ζωής των πολιτών. Το ντίζελ, ειδικότερα, έχει σκαρφαλώσει σε ιστορικό υψηλό, φτάνοντας τις 2 λίρες το λίτρο (περίπου 2,35 ευρώ), ενώ η αμόλυβδη βενζίνη κινείται γύρω στη 1 λίρα και 75 πένες (περίπου 2,06 ευρώ). Αυτή η εκτίναξη στις τιμές των καυσίμων κίνησης συνεπάγεται άμεσες επιπτώσεις για τους καταναλωτές, καθώς ένα γέμισμα 55 λίτρων κοστίζει πλέον περίπου 110 λίρες (129 ευρώ) για ντίζελ και 96 λίρες (113 ευρώ) για βενζίνη.

Ο οργανισμός RAC προειδοποιεί ότι οι αυξημένες τιμές του ντίζελ δεν θα παραμείνουν περιορισμένες μόνο στο πρατήριο υγρών καυσίμων, αλλά θα διαχυθούν ευρύτερα στην οικονομία. Αυτό συμβαίνει διότι το ντίζελ αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για το κόστος μεταφοράς αγαθών και υπηρεσιών, με αποτέλεσμα οι αυξήσεις να μετακυλίονται σταδιακά σε ένα ευρύ φάσμα προϊόντων και υπηρεσιών, τροφοδοτώντας περαιτέρω τον πληθωρισμό.

Την ίδια στιγμή, από την 1η Οκτωβρίου, τέθηκε σε ισχύ αύξηση 3,6% στο ανώτατο όριο τιμών για τους οικιακούς λογαριασμούς φυσικού αερίου και ηλεκτρικού ρεύματος. Αυτό σημαίνει ότι ένα νοικοκυριό με τυπική κατανάλωση θα κληθεί να πληρώσει έως 1.723 λίρες τον χρόνο (περίπου 2.027 ευρώ). Η ενεργειακή ακρίβεια δημιουργεί πρόσθετες πληθωριστικές πιέσεις, με τον τελευταίο επίσημο δείκτη πληθωρισμού για τον Αύγουστο να διαμορφώνεται στο 3,1%, από 2,9% τον Ιούλιο. Τα στοιχεία για τον Σεπτέμβριο αναμένονται στις 21 Οκτωβρίου και θα κρίνουν εν πολλοίς την πορεία της οικονομίας.

Μέτρα κυβέρνησης

Η βρετανική κυβέρνηση, σε μια προσπάθεια να αμβλύνει τις επιπτώσεις, έχει προχωρήσει από την 1η Οκτωβρίου στη μηδένιση του ΦΠΑ στο οικιακό ηλεκτρικό ρεύμα, μέτρο που εκτιμάται ότι θα εξοικονομήσει κατά μέσο όρο περίπου 45 λίρες (53 ευρώ) τον χρόνο για κάθε νοικοκυριό. Επιπλέον, νωρίτερα μέσα στη χρονιά, είχαν αφαιρεθεί επιβαρύνσεις ύψους περίπου 150 λιρών (176 ευρώ) από τον μέσο λογαριασμό. Παράλληλα, περίπου έξι εκατομμύρια νοικοκυριά δικαιούνται την ειδική έκπτωση Warm Home Discount, ύψους 150 λιρών (περίπου 176 ευρώ), ενώ στα καύσιμα διατηρείται έως το τέλος Δεκεμβρίου η προσωρινή μείωση των 5 πενών ανά λίτρο στον ειδικό φόρο κατανάλωσης.

Τα μέτρα δεν επαρκούν, λένε οι πολίτες

Παρά τα κυβερνητικά μέτρα, οι οργανώσεις που μάχονται κατά της ενεργειακής φτώχειας προειδοποιούν ότι η στήριξη δεν είναι αρκετή. Η Citizens Advice εκτιμά ότι περισσότερα από 10 εκατομμύρια νοικοκυριά, ποσοστό 37%, ανησυχούν για το πώς θα ανταπεξέλθουν στις ενεργειακές τους υποχρεώσεις τον φετινό χειμώνα, ενώ περίπου 3,5 εκατομμύρια βρίσκονται ήδη σε κατάσταση ενεργειακού χρέους. Ο οργανισμός ζητά ένα ευρύτερο πακέτο στοχευμένης στήριξης, που θα περιλαμβάνει μεταφορά περισσότερων επιβαρύνσεων από τους λογαριασμούς στη γενική φορολογία, ενίσχυση του Warm Home Discount και εφαρμογή του καθυστερημένου προγράμματος διαγραφής ενεργειακών χρεών.

Η National Energy Action, από την πλευρά της, υπολογίζει ότι για ένα νοικοκυριό που βρίσκεται σε ενεργειακή φτώχεια, το πραγματικό ετήσιο κόστος δεν ανέρχεται στις 1.723 λίρες, αλλά σε περίπου 2.282 λίρες (σχεδόν 2.684 ευρώ). Μάλιστα, προειδοποιεί ότι η κατάσταση ενδέχεται να επιδεινωθεί σημαντικά τον Ιανουάριο, εάν δεν ληφθούν πρόσθετα μέτρα.

Παράλληλα, νέα δημοσκόπηση που διενεργήθηκε για λογαριασμό του End Fuel Poverty Coalition αποκαλύπτει ότι περισσότεροι από επτά στους δέκα πολίτες δηλώνουν ανήσυχοι για τον αντίκτυπο της κρίσης στη Μέση Ανατολή στους χειμερινούς λογαριασμούς ενέργειας. Η ανησυχία αυτή εντείνεται από την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Έτσι, η πίεση μεταφέρεται πλέον στον προϋπολογισμό της 28ης Οκτωβρίου, όπου η κυβέρνηση καλείται να αποφασίσει εάν θα παρατείνει τη μείωση του φόρου στα καύσιμα και εάν θα προσθέσει νέα, στοχευμένα μέτρα στήριξης για τα νοικοκυριά που πλήττονται περισσότερο. Οι εξελίξεις αυτές αναμένονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς θα κρίνουν την οικονομική σταθερότητα και την κοινωνική συνοχή στη χώρα.