Δικαστική εντολή για συμμετοχή Πάβελ σε σύνοδο ΝΑΤΟ

Το Συνταγματικό Δικαστήριο της Τσεχίας εξέδωσε προσωρινή διαταγή, υποχρεώνοντας την κυβέρνηση να επιτρέψει στον πρόεδρο Πέτρ Πάβελ να συμμετάσχει στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ, η οποία έχει προγραμματιστεί για τις 7 και 8 Ιουλίου στην Άγκυρα. Η απόφαση αυτή ήρθε ως απάντηση σε προσφυγή του αρχηγού του κράτους, ο οποίος αμφισβήτησε την απόφαση της κυβέρνησης να τον αποκλείσει από την ηγεσία της τσεχικής αντιπροσωπείας.

Η κυβέρνηση, υπό την ηγεσία του λαϊκιστικού κόμματος ANO και του πρωθυπουργού Αντρέι Μπάμπις, είχε ανακοινώσει τη Δευτέρα ότι θα παρέκκλινε από την καθιερωμένη πρακτική, αρνούμενη να συμπεριλάβει τον πρόεδρο στην αντιπροσωπεία. Οι σχέσεις μεταξύ του Πάβελ και του Μπάμπις είναι τεταμένες, με τον πρόεδρο να υποστηρίζει ότι η απόφαση αυτή περιορίζει τις συνταγματικές του εξουσίες. Παρά το γεγονός ότι η κυβέρνηση χαράσσει και εφαρμόζει την εξωτερική πολιτική, το σύνταγμα ορίζει ότι ο πρόεδρος εκπροσωπεί τη χώρα στο εξωτερικό.

Ο δικαστής Πάβελ Σαμάλ, ανακοινώνοντας την απόφαση σε τηλεοπτική συνέντευξη Τύπου, τόνισε ότι η κυβέρνηση και το υπουργείο Εξωτερικών οφείλουν να ενημερώσουν "χωρίς καθυστέρηση" το ΝΑΤΟ και τους διοργανωτές ότι ο Πάβελ θα συμμετάσχει στην τσεχική αντιπροσωπεία. Ο Πάβελ, πρώην ανώτατος διοικητής του τσεχικού στρατού και επικεφαλής της στρατιωτικής επιτροπής του ΝΑΤΟ από το 2015 έως το 2018, είναι γνωστός ως ένθερμος υποστηρικτής της Συμμαχίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η απόφαση του δικαστηρίου έρχεται σε μια περίοδο έντονης πολιτικής αντιπαράθεσης, με τον Μπάμπις, θαυμαστή του πρώην προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, να ηγείται μιας κυβέρνησης που περιλαμβάνει ακροδεξιά και ευρωσκεπτικιστικά κόμματα. Ο Πάβελ έχει έρθει επανειλημμένα σε σύγκρουση με τον πρωθυπουργό, με τελευταίο επεισόδιο την άρνηση του προέδρου να διορίσει τον αρχικό υποψήφιο του κόμματος του υπουργού Εξωτερικών, Πέτρ Ματσίνκα, στη θέση του υπουργού. Ο Ματσίνκα, επικεφαλής του δεξιού κόμματος "Αυτοκινητιστές", είχε δηλώσει νωρίτερα φέτος ότι θα δυσκόλευε τη ζωή του Πάβελ.

Η προσωρινή διαταγή αποσκοπεί στο να διασφαλίσει ότι ο Πάβελ δεν θα απουσιάσει από τη σύνοδο κορυφής του Ιουλίου, χωρίς ωστόσο να προδικάζει την τελική απόφαση επί της ουσίας της υπόθεσης. Η τελική κρίση, η οποία αναμένεται σε μεταγενέστερη ημερομηνία, θα καθορίσει τα ακριβή όρια της προεδρικής εξουσίας σε θέματα εξωτερικής πολιτικής. Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, είχε υποστηρίξει ότι χρειάζεται περιθώριο για να εξηγήσει στους συμμάχους τις πολιτικές της, συμπεριλαμβανομένης της μη επίτευξης του στόχου του ΝΑΤΟ για αμυντικές δαπάνες ύψους τουλάχιστον 2% του ΑΕΠ. Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει επίσημη αντίδραση από την κυβέρνηση σχετικά με τη δικαστική απόφαση.