Δυτικός Νείλος: 15 θάνατοι στην Ελλάδα φέτος

Η κυκλοφορία του ιού του Δυτικού Νείλου στη χώρα παραμένει σε υψηλά επίπεδα, με τους ειδικούς να εκτιμούν ότι η δραστηριότητα των κουνουπιών θα συνεχιστεί έως και τα τέλη Οκτωβρίου. Η καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής του ΕΚΠΑ, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, επεσήμανε ότι η Ελλάδα και η Ιταλία καταγράφουν την υψηλότερη κυκλοφορία του ιού στην Ευρώπη, ενώ συνολικά έχουν εντοπιστεί κρούσματα σε εννέα ευρωπαϊκές χώρες, με σταδιακή επέκταση προς βορειότερες περιοχές.

Σύμφωνα με τα επιδημιολογικά δεδομένα, οι θάνατοι από τον ιό στη χώρα έχουν ήδη ξεπεράσει τον αντίστοιχο αριθμό της προηγούμενης χρονιάς, φτάνοντας τους 15. Η πορεία της νόσου αναμένεται να συνεχιστεί, καθώς η περίοδος αναπαραγωγής των κουνουπιών δεν έχει ολοκληρωθεί. Ο ιός έχει καταστεί ενδημικός από το 2010, παρουσιάζοντας διακυμάνσεις ανά έτος, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το 2018, όταν είχαν καταγραφεί 50 θάνατοι.

Παράγοντες κινδύνου και συμπτωματολογία

Αν και όλοι οι άνθρωποι είναι δυνητικά εκτεθειμένοι στον ιό, τα άτομα ηλικίας άνω των 60 ετών, καθώς και όσοι πάσχουν από υποκείμενα νοσήματα ή έχουν ανοσοκαταστολή, διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να εκδηλώσουν σοβαρή μορφή της νόσου. Η πλειονότητα των μολύνσεων, περίπου 8 στους 10, είναι ασυμπτωματική. Σε ποσοστό περίπου 2 στους 10, οι ασθενείς εμφανίζουν ήπια συμπτώματα, όπως πυρετό, πονοκέφαλο, μυϊκούς πόνους και κόπωση, τα οποία συχνά συγχέονται με κοινές ιώσεις του καλοκαιριού.

Η σοβαρή εκδήλωση της νόσου προσβάλλει το κεντρικό νευρικό σύστημα, οδηγώντας σε καταστάσεις όπως η εγκεφαλίτιδα. Συμπτώματα που επιβάλλουν την άμεση ιατρική αξιολόγηση περιλαμβάνουν υψηλό πυρετό, έντονο πονοκέφαλο, δυσκαμψία στον αυχένα, σύγχυση, λήθαργο, σπασμούς και χαλαρή παράλυση. Σε βαριές περιπτώσεις, η νοσηλεία σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας και η μηχανική υποστήριξη της αναπνοής καθίστανται αναγκαίες, ενώ η θνητότητα για τις σοβαρές μορφές υπολογίζεται μεταξύ 10% και 20%.

Διάγνωση, θεραπεία και μέτρα πρόληψης

Η διάγνωση της νόσου πραγματοποιείται σε νοσοκομειακό περιβάλλον μέσω ειδικών εξετάσεων. Η έγκαιρη ιατρική παρέμβαση είναι κρίσιμη, καθώς η κατάσταση του ασθενούς μπορεί να επιδεινωθεί ταχέως όταν προσβάλλεται το κεντρικό νευρικό σύστημα. Μέχρι σήμερα, δεν υπάρχει ειδική θεραπεία ή εμβόλιο για τον ιό, με την αντιμετώπιση να είναι συμπτωματική και την πρόληψη να αποτελεί το βασικότερο μέτρο προστασίας.

Σε επίπεδο πολιτείας, οι ψεκασμοί για την καταπολέμηση των κουνουπιών διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο. Σε ατομικό επίπεδο, συστήνεται η χρήση εντομοαπωθητικών, αντικουνουπικών χώρου, κουνουπιέρων, ανεμιστήρων και κλιματιστικών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην απομάκρυνση των στάσιμων νερών, τα οποία αποτελούν εστίες αναπαραγωγής των εντόμων. Η προστασία θα πρέπει να είναι ενισχυμένη κυρίως τις απογευματινές και βραδινές ώρες, όταν παρατηρείται αυξημένη δραστηριότητα των κουνουπιών.

Γεωγραφική κατανομή και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις

Οι περιοχές με την υψηλότερη κυκλοφορία του ιού περιλαμβάνουν την Αττική, τη Θεσσαλία και την Κεντρική Μακεδονία. Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) παρακολουθεί και δημοσιοποιεί τα σχετικά επιδημιολογικά στοιχεία σε εβδομαδιαία βάση, παρέχοντας εικόνα για την εξέλιξη της διασποράς.

Ακόμη και μετά την ανάρρωση από τη σοβαρή μορφή της νόσου, οι ασθενείς μπορεί να εμφανίσουν μακροχρόνια συμπτώματα, όπως κόπωση, αστάθεια στη βάδιση και έλλειψη συγκέντρωσης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, απαιτείται παρατεταμένη περίοδος αποθεραπείας. Με δεδομένη τη συνέχιση της περιόδου δραστηριότητας των κουνουπιών, οι ειδικοί τονίζουν ότι η συστηματική εφαρμογή μέτρων πρόληψης και η χρήση εντομοαπωθητικών παραμένουν οι πιο αποτελεσματικές στρατηγικές για την προστασία της δημόσιας υγείας.