ΔΝΤ: Στο 4,2% ο πληθωρισμός – Οι προβλέψεις που εκθέτουν την κυβερνητική αισιοδοξία

Ανησυχητικές προβλέψεις για την πορεία της ελληνικής οικονομίας περιλαμβάνει η νέα έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), με την ανάπτυξη να περιορίζεται στο 1,8% και τον πληθωρισμό να εκτινάσσεται στο 4,2% το 2026. Οι εκτιμήσεις αναδεικνύουν τις πιέσεις που προκαλεί η ενεργειακή κρίση, την ώρα που τα ελληνικά νοικοκυριά συνεχίζουν να αντιμετωπίζουν σημαντικές αυξήσεις στο κόστος διαβίωσης.

Η έκθεση World Economic Outlook του Οκτωβρίου 2026 προβλέπει ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτυχθεί κατά 1,8% τόσο φέτος όσο και το 2027, με τις δύο χρονιές να χαρακτηρίζονται από περιορισμένη αναπτυξιακή δυναμική και υψηλές τιμές καταναλωτή.

Οι προβλέψεις του Ταμείου βρίσκονται χαμηλότερα από τις εκτιμήσεις του κυβερνητικού οικονομικού επιτελείου, το οποίο στο προσχέδιο του προϋπολογισμού τοποθετεί την ανάπτυξη στο 2% για το 2026 και στο 2,3% για το 2027.

Η απόκλιση αναδεικνύει την αβεβαιότητα που δημιουργούν οι διεθνείς εξελίξεις, ιδιαίτερα ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και οι επιπτώσεις του στις τιμές του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και των υπόλοιπων ενεργειακών προϊόντων.

Παρά τη συγκράτηση της ανάπτυξης, η Ελλάδα προβλέπεται να κινηθεί με υψηλότερο ρυθμό από την Ευρωζώνη, για την οποία το ΔΝΤ εκτιμά αύξηση του ΑΕΠ κατά 1,1% το 2026 και 1,2% το 2027.

Πληθωρισμός 4,2%: Η ακρίβεια απορροφά την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών

Το σημαντικότερο πρόβλημα που αναδεικνύεται από τις νέες εκτιμήσεις είναι η επιτάχυνση του πληθωρισμού στην Ελλάδα στο 4,2% το 2026, από 2,9% που καταγράφηκε το 2025.

Για το 2027 το Ταμείο προβλέπει υποχώρηση στο 3,6%, ποσοστό που παραμένει υψηλότερο από τον στόχο σταθερότητας τιμών του 2% και υποδηλώνει ότι οι ανατιμήσεις θα συνεχίσουν να επιβαρύνουν τους καταναλωτές.

Η αύξηση του ενεργειακού κόστους επηρεάζει τις τιμές αγαθών και υπηρεσιών σε ολόκληρη την οικονομία, καθώς μεταφέρεται στις μεταφορές, στην παραγωγή, στη διανομή και τελικά στο κόστος των προϊόντων που αγοράζουν τα νοικοκυριά.

Η ελληνική οικονομία εμφανίζεται περισσότερο εκτεθειμένη στις πληθωριστικές πιέσεις σε σύγκριση με τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Το ΔΝΤ προβλέπει για το σύνολο της νομισματικής ένωσης πληθωρισμό 3,1% το 2026 και 2,8% το 2027.

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη κοινωνική σημασία, καθώς η ονομαστική αύξηση των εισοδημάτων δεν εξασφαλίζει αντίστοιχη βελτίωση της αγοραστικής δύναμης όταν οι τιμές των βασικών αγαθών αυξάνονται ταχύτερα.

Η επίμονη ακρίβεια αποτελεί κρίσιμο ζήτημα για την κυβερνητική οικονομική πολιτική, καθώς οι προβλέψεις του ΔΝΤ επαναφέρουν την ανάγκη αποτελεσματικών παρεμβάσεων απέναντι στις ενεργειακές επιβαρύνσεις και στις συνέπειές τους για τους καταναλωτές.

Στο πεδίο της απασχόλησης, πάντως, το Ταμείο προβλέπει περαιτέρω αποκλιμάκωση της ανεργίας. Από 8,9% το 2025, εκτιμά ότι θα μειωθεί στο 8% το 2026 και στο 7,6% το 2027.

Για την Ευρωζώνη, το ποσοστό ανεργίας προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 6,3% το 2027, ενώ η βελτίωση της ελληνικής αγοράς εργασίας δεν συνεπάγεται αυτομάτως αύξηση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος.

Πρόσθετη πηγή ανησυχίας αποτελεί το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, το οποίο αντανακλά, μεταξύ άλλων, την επιβάρυνση της χώρας από τις αυξημένες εισαγωγές ενεργειακών προϊόντων.

Από 5,7% του ΑΕΠ το 2025, το έλλειμμα προβλέπεται να διευρυνθεί περίπου στο 6,6% το 2026, προτού περιοριστεί στο 5,9% το 2027.

Αντίθετα, η Ευρωζώνη αναμένεται να διατηρήσει πλεονασματικό ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, αν και το πλεόνασμά της προβλέπεται να μειωθεί από 1,7% του ΑΕΠ το 2025 στο 1,2% φέτος, με μικρή ανάκαμψη στο 1,3% το 2027.

ΔΝΤ: Η παγκόσμια οικονομία αντέχει, αλλά τα περιθώρια απέναντι στις κρίσεις εξαντλούνται

Σε διεθνές επίπεδο, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί ότι η ανθεκτικότητα της παγκόσμιας οικονομίας δοκιμάζεται από τις αλλεπάλληλες κρίσεις των τελευταίων ετών.

Η πανδημία, ο πόλεμος στην Ουκρανία, οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή, οι ανατιμήσεις στην ενέργεια και οι αλλαγές στο διεθνές εμπόριο έχουν περιορίσει τα δημοσιονομικά περιθώρια πολλών κυβερνήσεων.

Παράλληλα, η αύξηση του δημόσιου χρέους και του κόστους δανεισμού δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες, ακόμη και για μεγάλες ανεπτυγμένες οικονομίες, περιορίζοντας τη δυνατότητα χρηματοδότησης νέων παρεμβάσεων.

Το ΔΝΤ εκτιμά ότι η παγκόσμια οικονομία θα αναπτυχθεί κατά 3,1% το 2026 και 3,4% το 2027, με σημαντική συμβολή των επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη και των μέτρων που έχουν εφαρμοστεί για την αντιμετώπιση των ενεργειακών διαταραχών.

Ωστόσο, η αναπτυξιακή εικόνα παρουσιάζει σημαντικές διαφορές μεταξύ των χωρών. Οι οικονομίες που συμμετέχουν στην ανάπτυξη υποδομών τεχνητής νοημοσύνης αποκομίζουν μεγαλύτερα οφέλη, ενώ όσες εξαρτώνται από εισαγόμενη ενέργεια αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος.

Ο παγκόσμιος πληθωρισμός προβλέπεται να φτάσει το 4,7% το 2026, πριν περιοριστεί στο 4,1% το 2027, με τις αυξημένες τιμές των εμπορευμάτων να αποτελούν βασικό παράγοντα των πιέσεων.

Το Ταμείο επισημαίνει ότι οι κίνδυνοι για την παγκόσμια ανάπτυξη παραμένουν κυρίως καθοδικοί, καθώς μια νέα επιδείνωση των γεωπολιτικών συνθηκών ή περαιτέρω αύξηση του ενεργειακού κόστους θα μπορούσε να επιβαρύνει την οικονομική δραστηριότητα.

Παράλληλα, ζητά από τις κυβερνήσεις να ανασυγκροτήσουν τα δημοσιονομικά τους περιθώρια και να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα βιωσιμότητας του χρέους.

Σε ό,τι αφορά τη στήριξη των πολιτών απέναντι στην ακρίβεια, το ΔΝΤ εισηγείται προσωρινά και στοχευμένα μέτρα για την ενέργεια και τα τρόφιμα, τα οποία θα πρέπει να σχεδιάζονται χωρίς να δημιουργούν σοβαρές στρεβλώσεις στην αγορά ή να υπονομεύουν τη δημοσιονομική σταθερότητα.

Για την Ελλάδα, οι νέες προβλέψεις αναδεικνύουν το χάσμα ανάμεσα στη συνέχιση της οικονομικής ανάπτυξης και στην πραγματική πίεση που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά. Με πληθωρισμό που εκτιμάται ότι θα υπερβεί το 4% και ανάπτυξη περιορισμένη στο 1,8%, η προστασία της αγοραστικής δύναμης και η μείωση της ενεργειακής εξάρτησης αποκτούν ιδιαίτερη σημασία για τα επόμενα χρόνια.