EBRD: Υποβαθμίζει προβλέψεις για Ιράκ, Λίβανο, Ουκρανία

Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD) προχώρησε σε δεύτερη διαδοχική υποβάθμιση των προβλέψεών της για την ανάπτυξη των αναδυόμενων οικονομιών, επισημαίνοντας ότι οι οικονομίες του Ιράκ, του Λιβάνου και της Ουκρανίας δέχονται ισχυρά πλήγματα από τις συνέπειες του πολέμου. Σύμφωνα με την περιφερειακή οικονομική έκθεση του οργανισμού, οι υψηλές τιμές της ενέργειας, το αυξημένο κόστος δανεισμού, αλλά και έκτακτοι παράγοντες όπως η ξηρασία στην Ευρώπη και το συνεχιζόμενο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, συνθέτουν ένα ιδιαίτερα επιβαρυντικό περιβάλλον για την οικονομική δραστηριότητα.

Στις 41 οικονομίες που καλύπτει η τράπεζα, η πρόβλεψη για την ανάπτυξη το 2026 διαμορφώνεται στο 2,5%, μειωμένη κατά 0,6 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με την εκτίμηση του Ιουνίου. Πρόκειται για τη δεύτερη συνεχόμενη αναθεώρηση προς τα κάτω, γεγονός που αποτυπώνει την επιδείνωση των συνθηκών στις αναδυόμενες αγορές.

Η επικεφαλής οικονομολόγος της EBRD, Μπεάτα Γιάβορτσικ, δήλωσε ότι «αυτό που προκαλεί ανησυχία είναι ότι υπάρχουν πολλαπλά σημεία πίεσης, από το πετρέλαιο ντίζελ έως το κόστος του σιταριού και το κόστος δανεισμού», προσθέτοντας ότι «οι πιέσεις συσσωρεύονται και υπάρχουν σημαντικοί καθοδικοί κίνδυνοι για την πρόβλεψή μας».

Οι μεγαλύτερες υποβαθμίσεις αφορούν το Ιράκ και τον Λίβανο. Ειδικότερα, η EBRD εκτιμά ότι η ιρακινή οικονομία θα συρρικνωθεί κατά 12% φέτος, εξαιτίας του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ που περιόρισε δραστικά τις εξαγωγές πετρελαίου. Για τον Λίβανο, η πρόβλεψη κάνει λόγο για συρρίκνωση 5%, καθώς η σύγκρουση με το Ισραήλ συνεχίζει να επιβαρύνει την οικονομική δραστηριότητα.

Παράλληλα, η τράπεζα μείωσε τις προβλέψεις της για την Ουκρανία, λόγω της εντατικοποίησης των ρωσικών επιθέσεων, αλλά και για την Τουρκία, όπου οι επίμονες πληθωριστικές πιέσεις οδηγούν σε αυστηρότερες συνθήκες χρηματοδότησης.

Ο πληθωρισμός σταθεροποιείται, αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν

Σε ό,τι αφορά τις τιμές, οι πιέσεις ήταν λιγότερο έντονες από ό,τι φοβόταν αρχικά η EBRD. Ο μέσος πληθωρισμός στις περιοχές που καλύπτει ο οργανισμός σταθεροποιήθηκε περίπου στο 6%, με την ενέργεια να αντιστοιχεί περίπου στο ένα τέταρτο του συνολικού ποσοστού. Ωστόσο, οι παγκόσμιες τιμές του σιταριού έχουν αυξηθεί περίπου κατά 30% από τον Φεβρουάριο, καθώς οι επιθέσεις στη Μαύρη Θάλασσα περιόρισαν τις ουκρανικές εξαγωγές στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο του 2022, όπως ανέφερε η Γιάβορτσικ.

Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να μειώσει τις ουκρανικές εξαγωγές σιταριού, σπορέλαιου και μετάλλων κατά 5,5 δισεκατομμύρια δολάρια φέτος, ποσό που αντιστοιχεί στο 2,5% του ΑΕΠ. Τα χαμηλά επίπεδα υδάτων στον Δούναβη και οι ρωσικές επιθέσεις σε σιδηροδρομικές συνδέσεις περιορίζουν τις εναλλακτικές διαδρομές εξαγωγών, επιτείνοντας τις δυσκολίες.

«Αυτό, φυσικά, έχει μεγάλες επιπτώσεις στην οικονομική δραστηριότητα στην Ουκρανία», δήλωσε η Γιάβορτσικ, προσθέτοντας ότι εάν οι αγρότες δεν μπορούν να εξάγουν τις σοδειές τους, αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει την ικανότητά τους να αγοράσουν λιπάσματα για την επόμενη καλλιεργητική περίοδο.

Οι αυξημένες τιμές του σιταριού απειλούν τις οικονομίες που εισάγουν τρόφιμα, ιδιαίτερα χώρες όπως η Αίγυπτος, οι οποίες επιδοτούν σε μεγάλο βαθμό το ψωμί και τα προϊόντα δημητριακών. Η Ρωσία και η Ουκρανία μαζί αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τέταρτο των παγκόσμιων εξαγωγών σιταριού, γεγονός που καθιστά τις εξελίξεις στην περιοχή κρίσιμες για την παγκόσμια επισιτιστική ασφάλεια.