ΕΕ: Σχέδια για αυστηρότερες βίζες σε Ρώσους

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο επεξεργασίας σχεδίων για τη σημαντική αυστηροποίηση των κανόνων έκδοσης θεωρήσεων Σένγκεν σε Ρώσους πολίτες, μια κίνηση που αποσκοπεί στην ενίσχυση της άμυνας της Ένωσης απέναντι σε υβριδικές απειλές και πράξεις δολιοφθοράς. Οι Βρυξέλλες επιδιώκουν να περιορίσουν την εισροή εκατοντάδων χιλιάδων Ρώσων τουριστών ετησίως, καθώς εκτιμάται ότι το υφιστάμενο καθεστώς θεωρήσεων αποτελεί πιθανό όχημα για κακόβουλες ενέργειες που χρηματοδοτούνται από τη Μόσχα.

Σύμφωνα με στοιχεία του προηγούμενου έτους, εκδόθηκαν περίπου 478.000 τουριστικές βίζες σε Ρώσους υπηκόους για ταξίδια στον χώρο Σένγκεν. Ένας σημαντικός αριθμός εξ αυτών αφορούσε θεωρήσεις πολλαπλών εισόδων, οι οποίες διευκολύνουν την επανειλημμένη είσοδο και έξοδο από τις ευρωπαϊκές χώρες χωρίς την ανάγκη υποβολής νέας αίτησης για κάθε ταξίδι. Η πρακτική αυτή έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, οι οποίες θεωρούν ότι το σύστημα χρησιμοποιείται καταχρηστικά.

Ο υπουργός Δικαιοσύνης της Σουηδίας, Γκούναρ Στρόμερ, εξέφρασε την έντονη ανησυχία του για την κατάσταση, δηλώνοντας ότι το τρέχον σύστημα αποτελεί απειλή για την ασφάλεια της Ευρώπης σε μια περίοδο αυξημένης επικινδυνότητας για πράξεις δολιοφθοράς, εμπρησμού και άλλων μορφών υβριδικού πολέμου. Ο Σουηδός αξιωματούχος τόνισε ότι υπάρχουν τρωτά σημεία στο σύστημα που μπορούν να εκμεταλλευτούν εχθρικές δυνάμεις, χαιρετίζοντας παράλληλα την αυξανόμενη υποστήριξη για ένα αυστηρότερο καθεστώς θεωρήσεων.

Το ζήτημα αναμένεται να τεθεί επί τάπητος κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων της Δευτέρας (12/10), όπου αρκετά κράτη μέλη σκοπεύουν να προωθήσουν περαιτέρω περιορισμούς. Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται η επιβολή πρόσθετων μέτρων για τους Ρώσους διπλωμάτες που υπηρετούν στην ΕΕ, με στόχο τον περιορισμό της δράσης τους.

Η Εσθονία έχει προτείνει μια ιδιαίτερα τολμηρή κίνηση: την πλήρη απαγόρευση της πρόσβασης στην ΕΕ σε πρώην στρατιώτες των ρωσικών ενόπλων δυνάμεων. Σύμφωνα με τον Εσθονό υπουργό Εξωτερικών Μάργκους Τσάκνα, υπάρχουν περίπου 650.000 πρώην μαχητές, και μια αυστηρότερη ευρωπαϊκή προσέγγιση κρίνεται ζωτικής σημασίας για την ασφάλεια του μπλοκ. Ο Τσάκνα προειδοποίησε ότι μεγάλος αριθμός αυτών των ατόμων ενδέχεται να έρθει στην Ευρώπη με την υποστήριξη των ρωσικών μυστικών υπηρεσιών, αναλαμβάνοντας τον έλεγχο του οργανωμένου εγκλήματος, εξοπλιζόμενοι με σύγχρονα όπλα και διαπράττοντας τρομοκρατικές επιθέσεις ή επιθέσεις κατά των κοινωνιών.

Ο Επίτροπος Μετανάστευσης Μάγκνους Μπρούνερ επεσήμανε ότι μετά από μια αρχική μείωση στον αριθμό των Ρώσων υπηκόων που λαμβάνουν ταξιδιωτικές βίζες, οι αριθμοί έχουν σταθεροποιηθεί και δεν μειώνονται περαιτέρω. Κάλεσε τα κράτη μέλη να εξετάζουν με ιδιαίτερη προσοχή τις αιτήσεις, χορηγώντας λιγότερες θεωρήσεις σε Ρώσους πολίτες, υπογραμμίζοντας ότι είναι αδύνατο να γνωρίζει κανείς την πραγματική ταυτότητα και τις προθέσεις των τουριστών.

Τον Ιούνιο, μια ομάδα υπουργών από εννέα κράτη μέλη της ΕΕ, καθώς και από την Ισλανδία και τη Νορβηγία, είχε ζητήσει από την Κομισιόν μια πιο ομοιόμορφη και συντονισμένη προσέγγιση για τις ρωσικές βίζες σε όλα τα κράτη μέλη. Σε κοινή τους δήλωση, τόνισαν ότι μια περιοριστική πολιτική θεωρήσεων προς τους Ρώσους πολίτες είναι απαραίτητη για τη διασφάλιση της ασφάλειας και της ακεραιότητας της ζώνης Σένγκεν, προειδοποιώντας ότι μια διχασμένη προσέγγιση κινδυνεύει να υπονομεύσει την πίεση που επιδιώκεται να ασκηθεί κατά της Ρωσικής Ομοσπονδίας.