Η κυβέρνηση χαρίζει επτά μήνες σιωπής στους μεγαλοοφειλέτες

Παράταση επτά μηνών στη δημοσιοποίηση των μεγαλοοφειλετών προς την ΑΑΔΕ και τον ΕΦΚΑ αποφάσισε η κυβέρνηση, προσφέροντας σε φυσικά πρόσωπα και επιχειρήσεις μία τελευταία περίοδο προστασίας πριν από τη δημόσια ανάρτηση των στοιχείων τους.

Με κοινή απόφαση των υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, η ανάρτηση των καταλόγων μεταφέρεται για τις 28 Φεβρουαρίου 2027. Μέχρι τότε, όσοι χρωστούν μεγάλα ποσά προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία θα έχουν τη δυνατότητα να αποφύγουν τη δημόσια έκθεση, εφόσον ενταχθούν στην έκτακτη ρύθμιση των 72 δόσεων και τηρούν τους όρους της.

Η απόφαση μεταθέτει έναν καθιερωμένο μηχανισμό διαφάνειας, ο οποίος προβλέπει τη δημοσιοποίηση των ονομάτων όσων διατηρούν ιδιαίτερα υψηλές ληξιπρόθεσμες οφειλές. Η κυβερνητική αιτιολογία στηρίζεται στην ανάγκη να δοθεί επαρκής χρόνος στους οφειλέτες ώστε να αξιοποιήσουν τη νέα ρύθμιση για χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα έως το τέλος του 2023.

Η ηλεκτρονική πλατφόρμα θα παραμείνει ανοικτή έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Η ημερομηνία αυτή αποτελεί ουσιαστικά το τελευταίο περιθώριο για όσους επιθυμούν να ρυθμίσουν τις εκκρεμότητές τους πριν από την ανάρτηση των καταλόγων.

Η επτάμηνη αναβολή προκαλεί εύλογα ερωτήματα, καθώς παρέχει πρόσθετο χρόνο σε οφειλέτες οι οποίοι επί μακρόν δεν έχουν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις τους, παρά τις ειδοποιήσεις, τις προθεσμίες και τα μέτρα αναγκαστικής είσπραξης. Την ίδια στιγμή, συνεπείς φορολογούμενοι και επιχειρήσεις καλούνται να καλύπτουν κανονικά τις υποχρεώσεις τους χωρίς αντίστοιχες διευκολύνσεις.

Ποιοι περιλαμβάνονται στους καταλόγους της ΑΑΔΕ

Οι λίστες δημοσιεύονται στην επίσημη ιστοσελίδα της ΑΑΔΕ και περιλαμβάνουν κοινή καταγραφή οφειλών προς τη Φορολογική Διοίκηση, τις τελωνειακές υπηρεσίες και τον ΕΦΚΑ.

Στους καταλόγους εντάσσονται φυσικά και νομικά πρόσωπα των οποίων οι συνολικές ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις υπερβαίνουν τις 150.000 ευρώ. Στο ποσό συνυπολογίζονται οι νόμιμες προσαυξήσεις, οι τόκοι και τα πρόστιμα που έχουν επιβληθεί.

Η δημοσιοποίηση λειτουργεί ως μέσο πίεσης προς όσους, παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις, εξακολουθούν να μην ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους. Η προηγούμενη ανάρτηση αντίστοιχων στοιχείων είχε πραγματοποιηθεί στις 30 Ιουνίου 2025.

Με τη νέα απόφαση, η δημόσια λογοδοσία μετατίθεται χρονικά, ώστε να προηγηθεί η δυνατότητα υπαγωγής στη ρύθμιση. Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι η αποφυγή της δημοσιοποίησης δεν θα συνδέεται μόνο με την εξόφληση, αλλά και με την ενεργή συμμετοχή στον διακανονισμό.

Η ρύθμιση καλύπτει οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023. Η αίτηση θα υποβάλλεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ έως το τέλος του 2026.

Για να γίνει αποδεκτή η υπαγωγή, οι οφειλές θα πρέπει να έχουν βεβαιωθεί στη φορολογική ή τελωνειακή διοίκηση έως την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.

Προϋπόθεση αποτελεί επίσης τα συγκεκριμένα χρέη να μην βρίσκονταν σε ενεργή ρύθμιση στις 21 Απριλίου 2026. Οι οφειλέτες θα πρέπει ακόμη να έχουν τακτοποιήσει τις υπόλοιπες τρέχουσες υποχρεώσεις τους και να μην δημιουργούν νέες ληξιπρόθεσμες εκκρεμότητες.

Απαραίτητη θεωρείται η υποβολή των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων πέντε ετών. Παράλληλα, αποκλείονται όσοι έχουν καταδικαστεί αμετάκλητα για αδικήματα φοροδιαφυγής ή λαθρεμπορίας.

Έως 72 δόσεις με αυστηρούς όρους και ισχυρές εγγυήσεις υπέρ του Δημοσίου

Η ρύθμιση ενεργοποιείται με την πληρωμή της πρώτης δόσης μέσα σε τρεις εργάσιμες ημέρες από την υποβολή της αίτησης. Η καταβολή μπορεί να πραγματοποιηθεί και μέσω συμψηφισμού με επιστροφή φόρου που δικαιούται ο οφειλέτης.

Το χρέος μπορεί να εξοφληθεί σε έως 72 μηνιαίες δόσεις, με το ελάχιστο ποσό κάθε δόσης να ορίζεται στα 30 ευρώ. Η μεγάλη διάρκεια του διακανονισμού μειώνει τη μηνιαία επιβάρυνση και παρέχει ουσιαστική ανάσα σε επιχειρήσεις και πολίτες με συσσωρευμένες οφειλές.

Οι προϋποθέσεις παραμονής στη ρύθμιση είναι αυστηρές. Ο οφειλέτης χάνει τον διακανονισμό εφόσον αφήσει απλήρωτες δύο συνεχόμενες δόσεις ή καθυστερήσει περισσότερο από δύο μήνες την εξόφληση των δύο τελευταίων.

Απώλεια της ρύθμισης προβλέπεται επίσης όταν δημιουργούνται νέες ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις και δεν εξοφλούνται ή ρυθμίζονται μέσα σε διάστημα τριών μηνών από τη λήξη τους.

Η συνεπής εξυπηρέτηση των δόσεων προσφέρει σειρά πλεονεκτημάτων. Ο φορολογούμενος μπορεί να λάβει αποδεικτικό φορολογικής ενημερότητας, αναστέλλεται η ποινική δίωξη που συνδέεται με τις ρυθμισμένες οφειλές και παγώνει η λήψη νέων μέτρων αναγκαστικής είσπραξης.

Προβλέπεται ακόμη η δυνατότητα περιορισμού κατασχέσεων εις χείρας τρίτων για μελλοντικές απαιτήσεις, εφόσον εκδοθεί ειδική απόφαση αποδέσμευσης από την αρμόδια υπηρεσία.

Οι διευκολύνσεις αυτές δεν σημαίνουν ότι το Δημόσιο εγκαταλείπει τα μέσα διασφάλισης των απαιτήσεών του. Η φορολογική διοίκηση διατηρεί το δικαίωμα να εγγράφει υποθήκες σε περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη και να αρνείται τη χορήγηση ενημερότητας για μεταβίβαση ακινήτου όταν το χρέος δεν θεωρείται επαρκώς εξασφαλισμένο.

Παράλληλα, επιστροφές φόρων μπορούν να συμψηφίζονται με τις ρυθμισμένες οφειλές, ενώ η παραγραφή των χρεών αναστέλλεται για ολόκληρο το διάστημα κατά το οποίο ο διακανονισμός παραμένει ενεργός.

Η νέα παράταση δίνει στους μεγαλοοφειλέτες ένα επιπλέον χρονικό παράθυρο για να αποφύγουν τη δημόσια έκθεση. Το ερώτημα που τίθεται αφορά τα όρια ανάμεσα στη διευκόλυνση της είσπραξης και στην παρατεταμένη προστασία όσων έχουν αφήσει μεγάλα χρέη να συσσωρεύονται.

Η ρύθμιση μπορεί να αυξήσει τα δημόσια έσοδα και να επαναφέρει οφειλέτες σε καθεστώς συνέπειας. Η αναβολή της δημοσιοποίησης, όμως, αποδυναμώνει προσωρινά έναν μηχανισμό διαφάνειας που δημιουργήθηκε ακριβώς για να ασκεί πίεση στους μεγάλους και επίμονους κακοπληρωτές.

Μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2026, οι οφειλέτες θα έχουν την τελευταία δυνατότητα να ενταχθούν στις 72 δόσεις. Όσοι παραμείνουν εκτός ρύθμισης ή τη χάσουν στην πορεία, κινδυνεύουν να δουν τα στοιχεία τους να δημοσιοποιούνται στις 28 Φεβρουαρίου 2027.