Γαλλία: Κλιμάκωση βίας σε μαθητικές διαδηλώσεις

Η Γαλλία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα κύμα μαθητικών διαδηλώσεων που συνεχίζεται με αμείωτη ένταση, οδηγώντας σε κλιμάκωση των επεισοδίων βίας και σε χιλιάδες συλλήψεις από τις αστυνομικές αρχές. Τα βίντεο που διακινούνται ευρέως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτυπώνουν σκηνές ακραίας βίας, καταγράφοντας περιστατικά τόσο από την πλευρά των διαδηλωτών όσο και από την πλευρά των αστυνομικών δυνάμεων. Η κατάσταση αυτή έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό και ανησυχία στην κοινή γνώμη, καθώς η βία φαίνεται να ξεφεύγει από τα συνηθισμένα πλαίσια των διαμαρτυριών.

Μεταξύ των πιο σοβαρών περιστατικών που έχουν αναφερθεί είναι ο τραυματισμός ενός μαθητή, ο οποίος έχασε το δεξί του μάτι από πλαστική σφαίρα, γεγονός που προκάλεσε σοκ και οργή. Επιπλέον, καταγράφηκε επίθεση σε βάρος αστυνομικού από πλήθος μαθητών, με αφορμή περιστατικό κατά το οποίο ο ίδιος φέρεται να είχε κρατήσει το κεφάλι μαθητή μέσα σε νερό. Στη Μασσαλία, ένας 15χρονος συνελήφθη έπειτα από τη χρήση φλογοβόλου εναντίον γυναίκας που προσπάθησε να τον εμποδίσει να καταστρέψει στάση τραμ. Στη νότια Γαλλία, ένας καθηγητής δέχθηκε επίθεση με βενζίνη και απόπειρα εμπρησμού, περιστατικό που εντείνει την ανησυχία για την ασφάλεια των εκπαιδευτικών.

Παράλληλα, καταγγελίες και βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν προκαλέσει αντιδράσεις και για τη στάση ορισμένων αστυνομικών, οι οποίοι φέρονται να συμμετείχαν σε καταστροφές, πετώντας πέτρες και σπάζοντας βιτρίνες. Η κατάσταση παραμένει ιδιαίτερα τεταμένη, με τις κινητοποιήσεις να συγκεντρώνουν, εκτός από μαθητές, και νεαρά άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, γεγονός που υποδηλώνει τη διεύρυνση του κινήματος.

Πολιτικό και κοινωνικό υπόβαθρο

Οι κινητοποιήσεις, που ξεκίνησαν από τα προάστια του Παρισιού και επεκτάθηκαν σε άλλες γαλλικές πόλεις, έχουν μετατραπεί σε πολιτικό μέτωπο σε μια κρίσιμη συγκυρία για την κυβέρνηση, μετά την ανακοίνωση περικοπών στον προϋπολογισμό του 2027. Ο προϋπολογισμός για την εκπαίδευση προβλέπει αύξηση 1,7%, χαμηλότερη από τον πληθωρισμό, στα 65,53 δισ. ευρώ, χωρίς τις συντάξεις των εκπαιδευτικών. Ο υπουργός Παιδείας, Εντουάρ Ζεφρέ, υποστηρίζει ότι η εκπαίδευση παραμένει προτεραιότητα και αποδίδει την αύξηση κάτω από τον πληθωρισμό στη μείωση του μαθητικού πληθυσμού.

Στο επίκεντρο των διαμαρτυριών βρίσκονται, μεταξύ άλλων, οι ελλείψεις εκπαιδευτικών και προσωπικού, ο συνωστισμός στις τάξεις και οι συνθήκες λειτουργίας των σχολείων. Στο Σεν-Σαιν-Ντενί, νομός βορειοανατολικά του Παρισιού, σύμφωνα με το συνδικάτο CGT, δύο στα τρία λύκεια συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις, ενώ, σύμφωνα με έρευνα του συνδικάτου, τα δύο τρίτα των σχολείων του νομού έχουν κενές θέσεις εκπαιδευτικών.

Παρότι η Γαλλία κατατάσσεται στη μεσαία κατηγορία μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ (Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης) όσον αφορά τις δαπάνες για την εκπαίδευση, η μέση δαπάνη ανά μαθητή της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης έχει παραμείνει σχεδόν αμετάβλητη την τελευταία δεκαετία. Το 2024 ανερχόταν σε 11.660 ευρώ, έναντι 11.910 ευρώ το 2010, σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Παιδείας.

Οι κινητοποιήσεις αναμένεται να συνεχιστούν, καθώς ο Ζαν-Λυκ Μελανσόν έχει καλέσει σε μαζική συμμετοχή στη διαδήλωση της 6ης Οκτωβρίου, με τη συμμετοχή δημοσίων υπαλλήλων, εκπαιδευτικών και μαθητών. Παράλληλα, έχει προγραμματιστεί νέα κινητοποίηση στις 17 Οκτωβρίου, ημέρα κατά την οποία είχε ήδη προγραμματιστεί διαδήλωση των "κίτρινων γιλέκων".