Η ΔΕΘ κρίνει τον χρόνο των εκλογών – Τα σενάρια στο γραφείο Μητσοτάκη

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ζητήσει από υπουργούς, βουλευτές και κομματικά στελέχη να περάσουν το καλοκαίρι σε διαρκή κινητοποίηση, με περιοδείες, επαφές στις εκλογικές περιφέρειες και συστηματική προβολή του κυβερνητικού έργου. Η εντολή για «ίδρωμα της φανέλας» έχει ήδη δοθεί, χωρίς ωστόσο να συνοδεύεται από καθαρή εικόνα για τον χρόνο των εθνικών εκλογών.

Οι ασφαλέστερες εκτιμήσεις αναμένεται να διαμορφωθούν μετά τα μέσα Αυγούστου και κυρίως προς το τέλος του μήνα, όταν το Μέγαρο Μαξίμου θα έχει στα χέρια του νέα δημοσκοπικά δεδομένα, πιο καθαρή εικόνα για τις διεθνείς εξελίξεις και τις πρώτες ενδείξεις για την οικονομική πίεση που θα αντιμετωπίσουν τα νοικοκυριά το φθινόπωρο.

Παρά την έντονη εκλογολογία και την κινητοποίηση του κυβερνητικού μηχανισμού, στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας ενισχύεται η εκτίμηση ότι ο πρωθυπουργός θα επιλέξει τελικά την εξάντληση της τετραετίας. Το βασικό σενάριο τοποθετεί τις κάλπες την άνοιξη του 2027, πιθανότατα προς τον Μάιο, κοντά στην ολοκλήρωση της συνταγματικής θητείας της κυβέρνησης.

Η επιλογή αυτή επιτρέπει στον Κυριάκο Μητσοτάκη να διατηρήσει το αφήγημα της θεσμικότητας και της πολιτικής σταθερότητας. Παράλληλα, του προσφέρει περισσότερο χρόνο για να επιχειρήσει την ανάκτηση μέρους της κυβερνητικής φθοράς που έχει προκαλέσει η ακρίβεια, η κόπωση ύστερα από επτά χρόνια εξουσίας και οι διαδοχικές υποθέσεις που επιβαρύνουν τη δημόσια εικόνα της Νέας Δημοκρατίας.

Η τελική απόφαση θα εξαρτηθεί από κρίσιμες μεταβλητές. Πρώτη είναι η δημοσκοπική εικόνα μετά τον Δεκαπενταύγουστο. Δεύτερη είναι η εξέλιξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή και οι πιθανές επιπτώσεις στις τιμές της ενέργειας, των καυσίμων και των βασικών προϊόντων. Τρίτη είναι η πορεία των ερευνών της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, καθώς στο κυβερνητικό στρατόπεδο παρακολουθούν με ανησυχία τις πληροφορίες για νέα μέτωπα από το φθινόπωρο.

Στο Μέγαρο Μαξίμου εκτιμούν ότι οι επόμενες μετρήσεις δεν θα παρουσιάσουν θεαματική μεταβολή. Η Νέα Δημοκρατία αναμένεται να παραμείνει κοντά στο 30% στην εκτίμηση ψήφου, ποσοστό αισθητά χαμηλότερο από εκείνο των εθνικών εκλογών, αρκετό όμως για να διατηρεί την πολιτική της κυριαρχία απέναντι σε μια κατακερματισμένη αντιπολίτευση.

Κυβερνητικά στελέχη που υποστηρίζουν την προσφυγή στις κάλπες το 2027 επισημαίνουν ότι, παρά τη συσσωρευμένη φθορά, η Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να κινείται περίπου στα ίδια δημοσκοπικά επίπεδα με τον προηγούμενο Σεπτέμβριο. Η ανάγνωση αυτή χρησιμοποιείται ως επιχείρημα υπέρ της αναμονής, με την κυβέρνηση να θεωρεί ότι ο χρόνος μπορεί να λειτουργήσει υπέρ της, εφόσον δεν προκύψει νέα σοβαρή κρίση.

Το καλάθι της ΔΕΘ και η επιχείρηση ανάκτησης των χαμένων ακροατηρίων

Κομβικό σημείο στον κυβερνητικό σχεδιασμό αποτελεί η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να παρουσιάσει ένα νέο πακέτο μέτρων, με στόχο να περιοριστεί η κοινωνική πίεση και να ανακτηθεί η επαφή με εκλογικές ομάδες που έχουν απομακρυνθεί από τη Νέα Δημοκρατία.

Υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα μεσολαβήσει κάποια δραματική διεθνής ή εσωτερική εξέλιξη, το Μέγαρο Μαξίμου θα επενδύσει στην απόδοση των μέτρων που θα ανακοινωθούν στη Θεσσαλονίκη. Ορισμένες παρεμβάσεις έχουν ήδη ψηφιστεί, ενώ οι νέες εξαγγελίες σχεδιάζεται να αρχίσουν να αποτυπώνονται στο διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών κατά το πρώτο τρίμηνο του 2027.

Ο συγκεκριμένος χρονικός ορίζοντας ευνοεί το σενάριο των εκλογών την άνοιξη. Η κυβέρνηση θα επιδιώξει να φτάσει στις κάλπες μετά την πρώτη εφαρμογή των φορολογικών και εισοδηματικών μέτρων, ώστε να παρουσιάσει απτά αποτελέσματα και να περιορίσει την κριτική για την ακρίβεια και τη συμπίεση της αγοραστικής δύναμης.

Παράλληλα, στις αρχές του 2027 αναμένεται να ολοκληρωθούν ή να παραδοθούν μεγάλα και μικρότερα έργα σε διάφορες περιοχές της χώρας. Το κυβερνητικό επιτελείο θέλει να αξιοποιήσει τις παραδόσεις αυτές ως τεκμήριο αποτελεσματικότητας, χτίζοντας ένα προεκλογικό αφήγημα που θα στηρίζεται σε οικονομικές παρεμβάσεις και έργα υποδομής.

Στο Μαξίμου θεωρούν ακόμη ότι μια παρατεταμένη προεκλογική διαδρομή ευνοεί περισσότερο τη Νέα Δημοκρατία από τους αντιπάλους της. Το κυβερνών κόμμα διαθέτει οργανωμένο μηχανισμό, οικονομικούς και διοικητικούς πόρους, ισχυρή κοινοβουλευτική παρουσία και δυνατότητα συνεχούς παραγωγής πολιτικής ατζέντας.

Αντίθετα, τα κόμματα της αντιπολίτευσης θα κληθούν να αντέξουν έναν μακρύ πολιτικό μαραθώνιο, να διατηρήσουν τη συνοχή τους και να παρουσιάσουν πειστική κυβερνητική πρόταση. Αυτή η εκτίμηση ενισχύει τη θέση όσων εισηγούνται στον πρωθυπουργό να αποφύγει μια βιαστική προσφυγή στις κάλπες.

Το περιεχόμενο του «καλαθιού» της ΔΕΘ μελετάται με συγκεκριμένες εκλογικές στοχεύσεις. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στους ελεύθερους επαγγελματίες, οι οποίοι έχουν επιβαρυνθεί από τη φορολογική πολιτική, καθώς και στις παραγωγικές ηλικίες από 30 έως 50 ετών, που αντιμετωπίζουν υψηλό κόστος στέγασης, οικογενειακές υποχρεώσεις και περιορισμένη δυνατότητα αποταμίευσης.

Η κυβέρνηση γνωρίζει ότι οι συγκεκριμένες κατηγορίες έχουν υποστεί σοβαρή πίεση από την ακρίβεια και αποτελούν κρίσιμο πεδίο για την εκλογική ανάκαμψη της Νέας Δημοκρατίας. Οι εξαγγελίες θα σχεδιαστούν ώστε να δημιουργήσουν άμεσο πολιτικό αποτέλεσμα, ακόμη και αν η πραγματική επίδρασή τους στο εισόδημα αποδειχθεί περιορισμένη.

Δημόσια θεσμικότητα, παρασκηνιακή εκλογική ετοιμότητα

Μέχρι να οριστικοποιηθεί ο σχεδιασμός, ο πρωθυπουργός θα συνεχίσει να δηλώνει ότι οι εκλογές θα πραγματοποιηθούν το 2027. Ακόμη και υπουργοί ή βουλευτές που αντιμετωπίζουν με επιφύλαξη τις επίσημες διαβεβαιώσεις παραδέχονται ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν έχει πολιτικό λόγο να ανοίξει πρόωρα τα χαρτιά του.

Οι πρόσφατες κινήσεις του είναι ενδεικτικές. Στη συνεδρίαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής επιχείρησε να κλείσει τη συζήτηση περί πρόωρων εκλογών και συνέδεσε τον κυβερνητικό προγραμματισμό με τη διαπραγμάτευση για τον νέο ευρωπαϊκό προϋπολογισμό της περιόδου 2028-2034.

Η διαπραγμάτευση ενδέχεται να ολοκληρωθεί κατά την ελληνική προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης το δεύτερο εξάμηνο του 2027. Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στην ανάγκη να έχει προηγηθεί η «κατάληξη των εκλογών της άνοιξης», διατύπωση που ενίσχυσε το σενάριο προσφυγής στις κάλπες λίγους μήνες νωρίτερα.

Την ίδια στιγμή, ζητά από υπουργούς και βουλευτές να βρίσκονται «έτοιμοι στις επάλξεις», ενώ αυξάνει και τις δικές του περιοδείες. Η διπλή αυτή γραμμή επιτρέπει στο Μέγαρο Μαξίμου να προβάλλει δημόσια την εξάντληση της τετραετίας και παράλληλα να διατηρεί τον κομματικό μηχανισμό σε πλήρη εκλογική λειτουργία.

Ανάλογο μήνυμα αναμένεται να δώσει και στην Κοινοβουλευτική Ομάδα. Οι βουλευτές θα κληθούν να εντείνουν την παρουσία τους στις περιφέρειες, να μεταφέρουν τις κυβερνητικές θέσεις και να καταγράφουν τις κοινωνικές αντιδράσεις πριν από τη διαμόρφωση του πακέτου της Θεσσαλονίκης.

Ακόμη και αν τεθεί ευθέως το ζήτημα του χρόνου των εκλογών, ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται να μεταφέρει το βάρος στο αμέσως επόμενο πολιτικό ορόσημο, τη ΔΕΘ. Η στρατηγική αμφισημία εξυπηρετεί το Μαξίμου, καθώς κρατά σε εγρήγορση τους βουλευτές, περιορίζει τις προσωπικές στρατηγικές και αφήνει τον πρωθυπουργό να επιλέξει τον χρόνο με βάση τις συνθήκες.

Το πακέτο της Θεσσαλονίκης καταρτίζεται με σαφή προεκλογική λογική, ανεξάρτητα από το αν οι κάλπες θα στηθούν το φθινόπωρο ή την άνοιξη. Η κυβέρνηση επιχειρεί να αγοράσει πολιτικό χρόνο μέσω παροχών και να μετατρέψει τους επόμενους μήνες σε περίοδο ανασύνταξης.

Η τελική απόφαση θα κριθεί στα τέλη Αυγούστου, όταν θα αποτιμηθούν οι δημοσκοπήσεις, η πορεία της ακρίβειας, οι διεθνείς εξελίξεις και οι πιθανές νέες δικαστικές ή πολιτικές πιέσεις. Μέχρι τότε, η επίσημη γραμμή θα παραμένει η εξάντληση της τετραετίας, ενώ στην πράξη η Νέα Δημοκρατία θα λειτουργεί σαν κόμμα που προετοιμάζεται ήδη για κάλπες.