ΙΟΒΕ: Άνοδος καταναλωτικής εμπιστοσύνης τον Σεπτέμβριο

Το Ινστιτούτο Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) δημοσιοποίησε το μηνιαίο δελτίο Ερευνών Οικονομικής Συγκυρίας για τον Σεπτέμβριο, καταγράφοντας μια εικόνα ανάμεικτων τάσεων στην ελληνική οικονομία. Ο δείκτης οικονομικού κλίματος παρουσίασε οριακή άνοδο, φθάνοντας τις 107,6 μονάδες από 107,2 μονάδες τον Ιούλιο, γεγονός που υποδηλώνει μια σταδιακή, αλλά περιορισμένη, ενίσχυση της εμπιστοσύνης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών. Η βελτίωση αυτή προέρχεται κυρίως από τις πιο αισιόδοξες προσδοκίες στους τομείς της Βιομηχανίας και των Υπηρεσιών, ενώ αντίθετα, οι Κατασκευές και το Λιανικό Εμπόριο κατέγραψαν πτωτική πορεία.

Ειδικότερα, στον τομέα των Κατασκευών παρατηρήθηκε έντονη υποχώρηση, η οποία αποδίδεται αποκλειστικά στη μείωση των δημόσιων έργων. Στο Λιανικό Εμπόριο σημειώθηκε οριακή εξασθένιση, κυρίως λόγω των απαισιόδοξων προβλέψεων για τις μελλοντικές πωλήσεις. Αντίθετα, στις Υπηρεσίες καταγράφηκε μικρή ενίσχυση, χάρη στις αισιόδοξες εκτιμήσεις για την τρέχουσα κατάσταση των επιχειρήσεων και την τρέχουσα ζήτηση. Στη Βιομηχανία, το επίπεδο παραγγελιών και τρέχουσας ζήτησης παρουσίασε μικρή βελτίωση, ενώ οι υπόλοιποι παράγοντες που συνθέτουν τον σχετικό δείκτη παρέμειναν σταθεροί σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα.

Στον τομέα των νοικοκυριών, οι Έλληνες καταναλωτές εμφανίζονται πιο αισιόδοξοι για τα οικονομικά τους και για τη γενικότερη οικονομική κατάσταση της χώρας σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, ενώ παράλληλα ενισχύεται η πρόθεσή τους για μείζονες αγορές. Ωστόσο, η ανοδική πορεία των τιμών ενέργειας, σε συνδυασμό με τις αυξήσεις τιμών σε βασικές κατηγορίες προϊόντων, ασκεί αρνητική πίεση τόσο στις επιχειρήσεις όσο και στα νοικοκυριά. Οι ενισχύσεις στην αγορά ενέργειας και σε κοινωνικές ομάδες, καθώς και οι μειώσεις φόρων στα καύσιμα, αναμένεται να επηρεάσουν τις επιχειρήσεις, τα νοικοκυριά και τη δημοσιονομική πορεία τους επόμενους μήνες. Παράλληλα, η προεκλογική περίοδος που διανύει η χώρα και οι πολιτικές εξελίξεις εκτιμάται ότι θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στην πορεία της ελληνικής οικονομίας. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η οικονομία κινείται σε περιβάλλον έντονων και παρατεταμένων πληθωριστικών πιέσεων, με τις διαταραχές στην πλευρά της προσφοράς να παραμένουν σημαντικές.

Αναλυτική Επισκόπηση Δεικτών

Στη Βιομηχανία, το ισοζύγιο των εκτιμήσεων για τις παραγγελίες και την τρέχουσα ζήτηση βελτιώθηκε ήπια, ενώ το θετικό ισοζύγιο προβλέψεων για την παραγωγή τους προσεχείς μήνες παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητο. Το ύψος των αποθεμάτων ενισχύθηκε ελαφρά. Στις Κατασκευές, οι ήπια θετικές προβλέψεις για το πρόγραμμα εργασιών των επιχειρήσεων υποχώρησαν ελαφρά, ενώ οι θετικές προβλέψεις για την απασχόληση εξασθένισαν εντονότερα. Στο Λιανικό Εμπόριο, οι θετικές εκτιμήσεις για τις τρέχουσες πωλήσεις βελτιώθηκαν σημαντικά, αλλά οι προβλέψεις για την εξέλιξη των πωλήσεων στο επόμενο τρίμηνο κινήθηκαν έντονα πτωτικά, με το ύψος των αποθεμάτων να αποκλιμακώνεται οριακά. Στις Υπηρεσίες, οι θετικές εκτιμήσεις για την τρέχουσα κατάσταση των επιχειρήσεων και την τρέχουσα ζήτηση ενισχύθηκαν ελαφρά, ενώ οι προβλέψεις για τη βραχυπρόθεσμη εξέλιξή της κινήθηκαν ήπια πτωτικά.

Βελτίωση της Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Ο δείκτης καταναλωτικής εμπιστοσύνης ενισχύθηκε σημαντικά τον Σεπτέμβριο, διαμορφούμενος στις -41,6 μονάδες, από -47,8 μονάδες τον Ιούλιο. Παρά τη βελτίωση, οι Έλληνες καταναλωτές παραμένουν οι πιο απαισιόδοξοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με μεγάλη διαφορά από τους επόμενους. Συγκεκριμένα, οι καταναλωτές στη Ρουμανία κατατάσσονται δεύτεροι με δείκτη -32,5 μονάδες, ακολουθούμενοι από τη Βουλγαρία με -25,9 μονάδες. Οι επιμέρους δείκτες για τα οικονομικά των νοικοκυριών ενισχύονται αισθητά, ενώ η γενικότερη οικονομική κατάσταση της χώρας παρουσιάζει σημαντική βελτίωση. Η πρόθεση για μείζονες αγορές βελτιώνεται, με την αποταμίευση να ενισχύεται ήπια. Στις χαμηλότερες θέσεις της κατάταξης, όπως και μέσα στο 2025, βρίσκονται η Μάλτα (+5,7) και η Λιθουανία (+0,5), όπου η θετική τιμή του δείκτη υποδηλώνει αισιοδοξία. Οι μέσοι ευρωπαϊκοί δείκτες διαμορφώθηκαν στις -15,8 μονάδες στην ΕΕ και στις -16,5 μονάδες στην Ευρωζώνη.

Αναλυτικότερα, οι αρνητικές εκτιμήσεις των καταναλωτών για την οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών τους τους τελευταίους 12 μήνες υποχώρησαν ελαφρά στις -44,4 μονάδες (από -48,3). Το 60% των νοικοκυριών εκτίμησε ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση, ενώ μόλις το 3% θεωρεί πως επήλθε μικρή βελτίωση. Οι αντίστοιχοι δείκτες σε ΕΕ και Ευρωζώνη διαμορφώθηκαν στις -11,6 και -12,3 μονάδες. Οι αρνητικές προβλέψεις για την οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών τους προσεχείς 12 μήνες περιορίστηκαν ελαφρά στις -41,0 μονάδες (από -44,4). Το 55% (από 59%) των νοικοκυριών αναμένει επιδείνωση, ενώ το 5% προβλέπει μικρή βελτίωση. Οι δείκτες σε ΕΕ και Ευρωζώνη διαμορφώθηκαν στις -5,5 και -6,1 μονάδες.

Ο αρνητικός δείκτης των προβλέψεων των νοικοκυριών για την οικονομική κατάσταση της χώρας τους το προσεχές 12-μηνο περιορίστηκε έντονα στις -45,7 μονάδες (από -56,1). Το 60% (από 71%) των καταναλωτών προέβλεψε επιδείνωση, έναντι 27% (από 19%) που αναμένει σταθερότητα. Οι δείκτες σε ΕΕ και Ευρωζώνη διαμορφώθηκαν στις -31,1 και -33,3 μονάδες. Τέλος, η πρόθεση των καταναλωτών για σημαντικές αγορές τους προσεχείς 12 μήνες ενισχύθηκε σημαντικά, με τον σχετικό δείκτη να διαμορφώνεται στις 35,4 μονάδες (από -42,2). Το 46% (από 53%) των καταναλωτών προέβλεψε λιγότερες δαπάνες, ενώ το 5% αναμένει το αντίθετο. Οι ευρωπαϊκοί δείκτες διαμορφώθηκαν στις -15,1 μονάδες στην ΕΕ και στις -14,4 μονάδες στην Ευρωζώνη.