Ιράκ: Αφοπλισμός φιλοϊρανικών παρατάξεων έως 30/6/2027

Η ιρακινή κυβέρνηση προχώρησε σε μια κρίσιμη ανακοίνωση, ορίζοντας την 30ή Ιουνίου 2027 ως την τελική προθεσμία για τον πλήρη αφοπλισμό των φιλοϊρανικών παρατάξεων που δραστηριοποιούνται στο έδαφος της χώρας. Η απόφαση αυτή ελήφθη αμέσως μετά την επίσημη ολοκλήρωση της αποστολής του διεθνούς αντιτζιχαντιστικού συνασπισμού υπό την ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών, γεγονός που σηματοδοτεί μια νέα εποχή για την ασφάλεια και την πολιτική σταθερότητα στην περιοχή.

Η αποχώρηση των αμερικανικών δυνάμεων χαρακτηρίστηκε από τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν ως «ιστορική νίκη». Πρόκειται για μια ισχυρή ένοπλη δύναμη της Ισλαμικής Δημοκρατίας, η οποία βρίσκεται σε κατάσταση πολέμου με τις ΗΠΑ από τα τέλη Φεβρουαρίου, κλιμακώνοντας την ένταση στη Μέση Ανατολή. Σε επίσημη ανακοίνωσή τους, οι Φρουροί τόνισαν ότι «η εκδίωξη των Ηνωμένων Πολιτειών από το Ιράκ είναι ο καρπός της ακλόνητης αποφασιστικότητας αυτού του περήφανου έθνους να υπερασπιστεί την ανεξαρτησία του», προσθέτοντας ότι «δύο δεκαετίες κατοχής» δεν προσέφεραν «καμία ασφάλεια», κάνοντας ρητή αναφορά στην εισβολή του 2003 που οδήγησε στην ανατροπή του Σαντάμ Χουσέιν.

Οι διεθνείς δυνάμεις είχαν αναπτυχθεί στο Ιράκ και τη Συρία το 2014, σε μια περίοδο κατά την οποία η τρομοκρατική οργάνωση Ισλαμικό Κράτος είχε καταλάβει εκτεταμένα τμήματα των δύο χωρών και είχε διαπράξει ακραίες βιαιότητες. Η αποστολή τους ολοκληρώθηκε επίσημα την Τετάρτη, και η ιρακινή κυβέρνηση εκτιμά ότι αυτή η εξέλιξη αφαιρεί από τις ένοπλες παρατάξεις – πολλές από τις οποίες υποστηρίζονται από το Ιράν – οποιοδήποτε πρόσχημα θα μπορούσαν να επικαλεστούν για να διατηρήσουν το οπλοστάσιό τους.

Ωστόσο, Ιρακινοί αξιωματούχοι, αν και βέβαιοι ότι το Ιράν δεν πρόκειται να δεχθεί τον αφοπλισμό των συμμάχων του, εκφράζουν φόβους ότι οι παρατάξεις αυτές θα βγουν ενισχυμένες από τη διαδικασία και θα βυθίσουν περαιτέρω τη χώρα στην περιφερειακή σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Ο πρωθυπουργός Άλι αλ-Ζαΐντι, σε ανακοίνωσή του, υπογράμμισε ότι «η 1η Οκτωβρίου πρέπει να αποτελέσει το σημείο αφετηρίας για την αντιμετώπιση του προβλήματος των όπλων που διαφεύγουν από τον έλεγχο του κράτους», ζητώντας την εφαρμογή «ενός σαφούς οδικού χάρτη και καταληκτικής ημερομηνίας την 30ή Ιουνίου». Παράλληλα, επανέλαβε ότι «σύμφωνα με το Σύνταγμα, η απόφαση για πόλεμο ή ειρήνη πρέπει να ανήκει στις συνταγματικές αρχές», τονίζοντας ότι «οποιαδήποτε στρατιωτική δράση αντίκειται σε αυτή την αρχή, απαγορεύεται».

Αρχικά, η κυβέρνηση είχε θέσει την 30ή Σεπτεμβρίου ως προθεσμία για τον αφοπλισμό των φατριών. Μέχρι στιγμής, ορισμένες οργανώσεις έχουν παραδώσει τα όπλα τους στο κράτος, ενώ άλλες αρνούνται κατηγορηματικά να συμμορφωθούν. Την Τετάρτη, οι φιλοϊρανικές παρατάξεις δήλωσαν ότι δεν δεσμεύονται από «κανένα χρονοδιάγραμμα ή συμφωνία» για την παράδοση των όπλων τους. Ο στρατιωτικός εκπρόσωπος των ταξιαρχιών της Χεζμπολάχ (Κατάεμπ Χεζμπολάχ), Τζααφάρ αλ Χουσέινι, σε τελετή για τον εορτασμό της αποχώρησης του συνασπισμού, ανέφερε ότι οι παρατάξεις συμμετείχαν σε συζητήσεις για τη «ρύθμιση» των όπλων, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες, αλλά τόνισε ότι «δεν έλαβαν ακόμη απάντηση από την ιρακινή κυβέρνηση». Οι οργανώσεις έθεσαν όρους που περιλαμβάνουν όχι μόνο την αποχώρηση των ξένων στρατευμάτων αλλά και τον τερματισμό της πολιτικής και οικονομικής ανάμιξης των ΗΠΑ στην περιοχή.

Το Ιράκ αποτελεί εδώ και καιρό θέατρο συγκρούσεων δι' αντιπροσώπων μεταξύ του Ιράν και των ΗΠΑ, με τον καθέναν να επιδιώκει να επηρεάσει τις πολιτικές αποφάσεις και τη σύνθεση των διαδοχικών κυβερνήσεων της χώρας. Οι Φρουροί της Επανάστασης επανέλαβαν το αίτημά τους ότι «οι ΗΠΑ πρέπει να αποσυρθούν από την περιοχή», ένα αίτημα που η Τεχεράνη επαναφέρει περιοδικά αφότου ξέσπασε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή. Σε αυτό το πλαίσιο, η Τεχεράνη και οι παρατάξεις-σύμμαχοί της έχουν εντείνει τις επιθέσεις τους στο Ιράκ, στοχεύοντας κυρίως τα στρατεύματα του συνασπισμού στην περιοχή του Κουρδιστάν, περιπλέκοντας ακόμη περισσότερο την ήδη τεταμένη κατάσταση.