Σε μια κίνηση που υπογραμμίζει τη σοβαρότητα των οικονομικών επιπτώσεων της ευρύτερης σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, το Ιράκ έχει ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) για τη λήψη οικονομικής βοήθειας. Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδίδει το Reuters, επικαλούμενο πηγή προσκείμενη στο Ταμείο, οι πρώτες επαφές πραγματοποιήθηκαν ήδη από τον περασμένο μήνα, στο περιθώριο των εαρινών συναντήσεων του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας στην Ουάσινγκτον.
Οι συζητήσεις βρίσκονται ακόμη σε αρχικό στάδιο, με τα δύο μέρη να εξετάζουν το ακριβές ύψος της χρηματοδότησης που θα απαιτηθεί, καθώς και τους όρους μιας ενδεχόμενης δανειακής σύμβασης. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο που η ιρακινή οικονομία δέχεται ισχυρότατες πιέσεις, εξαιτίας της πολεμικής σύρραξης που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου, με την έναρξη μιας μαζικής βομβιστικής εκστρατείας από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν.
Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ και η κατάρρευση των εξαγωγών
Η σύγκρουση είχε ως άμεση συνέπεια το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από την Τεχεράνη, μια εξέλιξη που προκάλεσε σοκ σε ολόκληρη την περιοχή. Τα Στενά αποτελούν μια από τις πιο κρίσιμες αρτηρίες για το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου, καθώς από αυτά διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής αργού. Για το Ιράκ, το πλήγμα είναι καταστροφικό, δεδομένου ότι το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών πετρελαίου του, που αποτελούν σχεδόν το σύνολο των κρατικών εσόδων, έχει διακοπεί.
Η οικονομία του Ιράκ, η οποία διαθέτει τα πέμπτα μεγαλύτερα αποθέματα πετρελαίου παγκοσμίως, είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τις εξαγωγές υδρογονανθράκων. Η διακοπή αυτή έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές ζημιές στις υποδομές και έχει κλονίσει τη σταθερότητα της χώρας, η οποία προσπαθεί να ανακάμψει από χρόνιες οικονομικές και πολιτικές κρίσεις.
Το ιστορικό των οικονομικών σχέσεων Ιράκ-ΔΝΤ
Αξίζει να σημειωθεί ότι η τελευταία συμφωνία του Ιράκ με το ΔΝΤ ήταν ένα "Standby Arrangement" ύψους 3,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων, το οποίο έληξε τον Ιούλιο του 2019. Από το συγκεκριμένο πρόγραμμα, η Βαγδάτη άντλησε τελικά 1,49 δισεκατομμύρια δολάρια. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ταμείου, το Ιράκ οφείλει σήμερα συνολικά 2,39 δισεκατομμύρια δολάρια, ποσό που περιλαμβάνει περίπου 891 εκατομμύρια δολάρια που είχαν χορηγηθεί στο πλαίσιο ενός μέσου ταχείας χρηματοδότησης.
Η νέα προσφυγή στο ΔΝΤ καταδεικνύει την αδυναμία της ιρακινής οικονομίας να αντεπεξέλθει στις πρωτοφανείς προκλήσεις που έχει δημιουργήσει η περιφερειακή κρίση. Οι συνομιλίες αναμένεται να συνεχιστούν το επόμενο διάστημα, με στόχο την εξεύρεση μιας βιώσιμης λύσης που θα επιτρέψει στη χώρα να σταθεροποιήσει τα δημόσια οικονομικά της και να αντιμετωπίσει τις άμεσες ανάγκες ρευστότητας.
