13 Ιανουαρίου 2026

Ιράν στο χείλος της έκρηξης: Απειλές Τραμπ, αιματοχυσία στους δρόμους και διπλωματικά μηνύματα

Σε κρίσιμο σταυροδρόμι βρίσκονται οι σχέσεις Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει την αντίδραση της Ουάσινγκτον στην αιματηρή καταστολή των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων, την ώρα που η Τεχεράνη αφήνει ανοιχτό δίαυλο επικοινωνίας με τις ΗΠΑ.

Περισσότεροι από 640 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους στους δρόμους ιρανικών πόλεων, με τους διαδηλωτές να φωνάζουν συνθήματα κατά του καθεστώτος και να ζητούν την ανατροπή του.

Η χώρα παραμένει ουσιαστικά αποκομμένη από τον έξω κόσμο, καθώς οι αρχές έχουν διακόψει το διαδίκτυο και τις τηλεπικοινωνίες, καθιστώντας αδύνατη την επικοινωνία με συγγενείς στο εξωτερικό. Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος προειδοποιεί ότι σε περίπτωση νέων δολοφονιών πολιτών στις διαδηλώσεις, οι ΗΠΑ θα προχωρήσουν σε στρατιωτική δράση κατά του Ιράν.

Αργά τη Δευτέρα, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι οποιαδήποτε χώρα συνεχίσει να συναλλάσσεται με το Ιράν θα επιβαρυνθεί με νέο δασμό 25% στις εξαγωγές της προς τις ΗΠΑ, τονίζοντας σε ανάρτησή του στο Truth Social ότι η απόφαση είναι «τελική και αμετάκλητη».

Η ιρανική αποστολή στα Ηνωμένα Έθνη απέφυγε να σχολιάσει, ενώ η Τεχεράνη ήδη βρίσκεται υπό βαριές κυρώσεις και εξάγει μεγάλο μέρος του πετρελαίου της κυρίως στην Κίνα, αλλά και σε χώρες όπως η Τουρκία, το Ιράκ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ινδία.

Ο Τραμπ έχει ξεκαθαρίσει ότι οι ΗΠΑ θα επιτεθούν εάν οι ιρανικές δυνάμεις ασφαλείας συνεχίσουν να ανοίγουν πυρ κατά των διαδηλωτών, αφήνοντας παράλληλα ανοιχτό το ενδεχόμενο συνάντησης με Ιρανούς αξιωματούχους και δηλώνοντας ότι βρίσκεται σε επαφή με την αντιπολίτευση. Οι διαδηλώσεις, που ξέσπασαν στις 28 Δεκεμβρίου, τροφοδοτούνται από τη βαθιά οικονομική κρίση και τη λαϊκή οργή απέναντι στο θεοκρατικό καθεστώς.

Η οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων HRANA ανέφερε ότι έως αργά τη Δευτέρα είχε επιβεβαιώσει 646 νεκρούς, εκ των οποίων 505 διαδηλωτές και 113 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας, ενώ διερευνώνται εκατοντάδες ακόμη αναφορές θανάτων. Παράλληλα, έχουν συλληφθεί περισσότεροι από 10.700 άνθρωποι. Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, υπογράμμισε ότι η διπλωματία παραμένει η πρώτη επιλογή του προέδρου, επισημαίνοντας πως τα ιδιωτικά μηνύματα που λαμβάνει η Ουάσινγκτον από την Τεχεράνη διαφέρουν αισθητά από τη δημόσια ρητορική της.

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, δήλωσε ότι η χώρα του εξετάζει προτάσεις που έχουν τεθεί από τις ΗΠΑ, αν και τις χαρακτήρισε ασύμβατες με τις απειλές που διατυπώνονται δημοσίως. Το ιρανικό καθεστώς αποδίδει την αιματοχυσία σε ξένη ανάμειξη, κάνοντας λόγο για «τρομοκρατικές ομάδες» που υποστηρίζονται από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, ενώ παραδέχεται εμπρησμούς τεμενών και επιθέσεις σε κρατικές υποδομές.

Σε ομιλία του στην πλατεία Ενγκελάμπ της Τεχεράνης, ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ έκανε λόγο για «πόλεμο σε τέσσερα μέτωπα»: οικονομικό, ψυχολογικό, στρατιωτικό κατά ΗΠΑ και Ισραήλ και πόλεμο κατά της τρομοκρατίας. Παρά τη μαζικότητα των κινητοποιήσεων, δεν διαφαίνονται ρωγμές στην ηγεσία, στον στρατό ή στις δυνάμεις ασφαλείας, ενώ η αντιπολίτευση παραμένει κατακερματισμένη χωρίς κεντρική καθοδήγηση.

Ο Τραμπ δήλωσε ότι το Ιράν ζήτησε διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό του πρόγραμμα, υπενθυμίζοντας τον 12ήμερο πόλεμο του Ιουνίου, κατά τον οποίο ΗΠΑ και Ισραήλ έπληξαν ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις. Όπως αποκάλυψε το Reuters, ο Αμερικανός πρόεδρος αναμένεται να συναντηθεί με ανώτερους συμβούλους για να εξετάσει όλα τα σενάρια, από στρατιωτικά πλήγματα και κυβερνοεπιθέσεις έως αυστηρότερες κυρώσεις και ενίσχυση αντικυβερνητικών δικτύων.

Την ίδια ώρα, οι διεθνείς αγορές πετρελαίου αντιδρούν νευρικά, με τις τιμές να αγγίζουν υψηλά επτά εβδομάδων, λόγω φόβων για μείωση των ιρανικών εξαγωγών. Σύμφωνα με το Axios, ο Αραγτσί είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον ειδικό απεσταλμένο του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ, με τις δύο πλευρές να συζητούν τόσο τις διαδηλώσεις όσο και το ενδεχόμενο άμεσης συνάντησης, σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης ή, τουλάχιστον, κερδίσματος χρόνου πριν από οποιαδήποτε απόφαση της Ουάσινγκτον.