Ένα ερώτημα με βαθιές γεωπολιτικές προεκτάσεις θέτει ανάλυση που δημοσιεύεται στην Jerusalem Post: μπορεί η Τουρκία να εξελιχθεί στον επόμενο αποσταθεροποιητικό παράγοντα της Μέσης Ανατολής, διαδεχόμενη τον ρόλο που παραδοσιακά αποδίδεται στο Ιράν; Οι ερευνητές Sinan Ciddi και Natalie Ecanow απαντούν καταφατικά, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι η Άγκυρα δεν αποτελεί απλό αντίγραφο της Τεχεράνης, αλλά μια πιο σύνθετη και ευέλικτη δύναμη, που αξιοποιεί τη διπλή της ταυτότητα ως μέλος της Δύσης και ταυτόχρονα ως αυτόνομος περιφερειακός παίκτης.
Κατά την ανάλυση, η επιμονή δυτικών κυβερνήσεων να αντιμετωπίζουν την Τουρκία ως «δύσκολο αλλά απαραίτητο σύμμαχο» οδηγεί σε στρατηγική τύφλωση, καθώς παραβλέπεται η συστηματική υπονόμευση συμφερόντων της διατλαντικής κοινότητας από την ίδια την Άγκυρα. Αντί για έναν απρόβλεπτο εταίρο, οι συντάκτες περιγράφουν μια δύναμη που λειτουργεί με συνεκτικό σχέδιο αναθεώρησης ισορροπιών στην ευρύτερη περιοχή.
Ενδεικτική αυτής της πορείας θεωρείται η ενίσχυση της στρατιωτικής παρουσίας της Τουρκίας στα κατεχόμενα της Κύπρου. Η μεταφορά έξι μαχητικών F-16, αμερικανικής κατασκευής, σε ένα ήδη επιβαρυμένο γεωπολιτικά περιβάλλον, δεν συνιστά απλώς μια επιχειρησιακή αναβάθμιση, αλλά και ένα σαφές μήνυμα ισχύος προς τρίτες χώρες της περιοχής, συμπεριλαμβανομένου του Ισραήλ. Παράλληλα, εγείρονται ζητήματα συμβατότητας με το νομικό πλαίσιο που διέπει τη χρήση αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σχέση της Τουρκίας με τη Χαμάς, την οποία οι αναλυτές χαρακτηρίζουν ως ουσιαστική και όχι απλώς ρητορική. Υποστηρίζεται ότι η Άγκυρα διευκολύνει τη δράση της οργάνωσης μέσω οικονομικών και διοικητικών μηχανισμών, ενώ η παροχή υπηκοότητας σε στελέχη της ενισχύει περαιτέρω τις ανησυχίες. Το γεγονός ότι μια χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ διατηρεί τέτοιου είδους σχέσεις με μια οργάνωση που οι ΗΠΑ χαρακτηρίζουν τρομοκρατική, αναδεικνύεται ως δομική αντίφαση της δυτικής στρατηγικής.
Παράλληλα, η τουρκική εξωτερική πολιτική περιγράφεται ως ένα διαρκές «διπλό παιχνίδι» μεταξύ Δύσης και ανταγωνιστικών δυνάμεων. Η αγορά του ρωσικού συστήματος S-400, η οποία προκάλεσε κρίση εμπιστοσύνης στο ΝΑΤΟ, αλλά και η καθυστέρηση στην ένταξη της Φινλανδίας και της Σουηδίας, παρουσιάζονται ως εργαλεία πίεσης για την εξασφάλιση πολιτικών και στρατιωτικών ανταλλαγμάτων. Στον πόλεμο της Ουκρανίας, η Άγκυρα εμφανίζεται να ισορροπεί μεταξύ ρόλου συμμάχου και διαμεσολαβητή, διατηρώντας ταυτόχρονα οικονομικούς διαύλους με τη Ρωσία.
Η ανάλυση καταλήγει ότι ο τουρκικός αναθεωρητισμός δεν πρέπει να ερμηνεύεται με όρους ιδεολογικής ή θρησκευτικής σύγκρισης με το Ιράν, αλλά ως μια στρατηγική επιλογή ισχύος. Η επέκταση της τουρκικής παρουσίας από τη Συρία έως τη Βόρεια Αφρική και η αμφισβήτηση θαλάσσιων ζωνών στην Ανατολική Μεσόγειο συνθέτουν μια συνεκτική εικόνα αναδιαμόρφωσης του περιφερειακού συσχετισμού δυνάμεων.
Το κρίσιμο συμπέρασμα των αναλυτών είναι ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος δεν έγκειται μόνο στην ίδια την πολιτική της Τουρκίας, αλλά κυρίως στην επιμονή της Δύσης να την αντιμετωπίζει ως κανονικό σύμμαχο. Η απόσταση ανάμεσα στη θεσμική ένταξη και την πραγματική στρατηγική συμπεριφορά της Άγκυρας, υποστηρίζουν, διευρύνεται επικίνδυνα, δημιουργώντας ένα κενό ασφάλειας που ενδέχεται να αποδειχθεί καθοριστικό για το μέλλον της περιοχής.
