Η συνέντευξη του Κυριάκου Μητσοτάκη στον ΣΚΑΪ και στον Αλέξη Παπαχελά κατέγραψε με ακρίβεια, χωρίς τη μεσολάβηση αντιπολίτευσης ή δημοσιογραφικής πίεσης, το πλήρες αποτύπωμα μιας διακυβέρνησης που στηρίζεται στη μετάθεση ευθύνης, στη διαρκή αναβολή και στη συνειδητή παραπλάνηση. Ο ίδιος ο Πρωθυπουργός επιβεβαίωσε, με τα λόγια του, ότι η πολιτική του μέθοδος δεν είναι η διακυβέρνηση αλλά η διαχείριση εντυπώσεων, η εξωτερική πολιτική δεν είναι εθνική στρατηγική αλλά επικοινωνιακή αφήγηση και το κράτος δεν είναι φορέας ευθύνης αλλά εμπόδιο που παρακάμπτεται.
Στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής, ο Πρωθυπουργός παρουσίασε ως «σταθερότητα» την αδράνεια και ως «διάλογο» τη διαρκή αποδοχή πίεσης. Εμφανίστηκε χωρίς θεσμική ενημέρωση για κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ ταυτόχρονα διακήρυξε ότι οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις βρίσκονται στο «καλύτερο σημείο που υπήρξαν ποτέ», χωρίς να κατονομάσει ούτε μία συγκεκριμένη εγγύηση για τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα. Δήλωσε ότι δεν απαιτείται διαμεσολαβητής στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, την ίδια στιγμή που η Τουρκία διατηρεί casus belli, εκδίδει NAVTEX επ’ αόριστον και αμφισβητεί εμπράκτως την ελληνική κυριαρχία. Ανακοίνωσε συνάντηση με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χωρίς να παρουσιάσει εθνική γραμμή, ατζέντα ή όρους, μετατρέποντας τη διπλωματία σε τεχνική διαχείρισης χρόνου.
Η Διακήρυξη των Αθηνών παρουσιάστηκε ως επίτευγμα, η μείωση των παραβιάσεων ως «κεκτημένο», ενώ οι πάγιες τουρκικές διεκδικήσεις εξαφανίστηκαν από την περιγραφή. Η τουρκική ατζέντα συρρικνώθηκε τεχνητά σε ένα μόνο ζήτημα, αυτό της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας, παρά το γεγονός ότι η Άγκυρα επιμένει σε γκρίζες ζώνες, αποστρατικοποίηση και αναθεώρηση κυριαρχίας. Τα χωρικά ύδατα αναγνωρίστηκαν ως «αναφαίρετο δικαίωμα» και ταυτόχρονα παραπέμφθηκαν σε αόριστες «κατάλληλες συνθήκες», μετατρέποντας την κυριαρχία σε θέμα πολιτικού timing. Η προσφυγή σε διεθνές δικαιοδοτικό όργανο παρουσιάστηκε ως λύση, χωρίς καμία αναφορά στις συνθήκες ασφάλειας και ισορροπίας που απαιτούνται όταν η άλλη πλευρά διατηρεί απειλή πολέμου.
Στην ενέργεια, η Ελλάδα περιγράφηκε ως «γέφυρα» πωλήσεων φυσικού αερίου και «παίκτης» ενός κάθετου διαδρόμου που ο ίδιος ο Πρωθυπουργός παραδέχθηκε ότι βασίζεται σε ιδιωτικές συμφωνίες πάνω σε κρατικές υποδομές. Η γεωπολιτική μετατράπηκε σε εμπορικό αφήγημα, η ενεργειακή ασφάλεια σε πεδίο deals, το δημόσιο συμφέρον σε επικοινωνιακό περίβλημα. Η χώρα παρουσιάστηκε ως αναβαθμισμένη επειδή εξυπηρετεί ροές και αγορές, όχι επειδή θωρακίζει την κοινωνία ή την εθνική της αυτονομία.
Στο εσωτερικό μέτωπο, ο Πρωθυπουργός παραδέχθηκε ότι γνώριζε τις παθογένειες του κράτους και δεν τόλμησε να τις αντιμετωπίσει. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ χαρακτηρίστηκε «χαμένη μάχη», με τον ίδιο να ομολογεί φόβο, καθυστέρηση και εξάρτηση από ιδιωτικά συμφέροντα. Η μετάπτωση στην ΑΑΔΕ παρουσιάστηκε ως λύση, αποκαλύπτοντας ότι η κυβέρνηση αδυνατεί να εξασφαλίσει διαφάνεια μέσω των δικών της μηχανισμών και μεταφέρει την ευθύνη αλλού. Στην αεροναυτιλία, παραδέχθηκε την προσφυγή σε ιδιωτικές δωρεές για κρίσιμες δημόσιες λειτουργίες, αποδεχόμενος ουσιαστικά την αποτυχία του κράτους και την υποκατάστασή του από ιδιώτες.
Η τραγωδία των Τεμπών μετατράπηκε σε πρόβλημα επικοινωνίας και «θεωριών», όχι σε ζήτημα πολιτικής ευθύνης και θεσμικής αποτυχίας. Η μετάνοια που εκφράστηκε αφορούσε τη διαχείριση της αφήγησης και όχι τις πράξεις ή παραλείψεις που γέννησαν τη δυσπιστία. Η Δικαιοσύνη, οι θεσμοί και το κράτος δικαίου αντιμετωπίστηκαν ως πεδία που «βελτιώνονται» μέσω ευρωπαϊκών εκθέσεων και τεχνολογικών εργαλείων, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρουσιάζεται ως ο μόνος αξιόπιστος κριτής, υποκαθιστώντας τη δημοκρατική λογοδοσία απέναντι στην ελληνική κοινωνία.
Η συνταγματική αναθεώρηση προβλήθηκε ως όχημα λύσεων, με αιχμή τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων και το άρθρο 86, χωρίς καμία εγγύηση ότι οι αλλαγές δεν θα μετατραπούν σε νέα εργαλεία ελέγχου και ατιμωρησίας. Ο εκλογικός νόμος παρουσιάστηκε ως αμετακίνητος στο όνομα της «θεσμικής σταθερότητας», ενώ ταυτόχρονα δηλώθηκε ξεκάθαρα η επιδίωξη μονοκομματικής κυριαρχίας και αυτοδυναμίας ως μοναδικού αποδεκτού πολιτικού αποτελέσματος.
Η κοινωνική πραγματικότητα αντιμετωπίστηκε με αριθμούς και στατιστικές. Η ακρίβεια, η στεγαστική ασφυξία, η ανασφάλεια και η διάλυση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς αναγνωρίστηκαν ρητορικά και αφέθηκαν ουσιαστικά χωρίς σχέδιο. Ο κοινωνικός θυμός περιγράφηκε ως προϊόν των social media και του «αντισυστημισμού», με τους πολίτες να παρουσιάζονται ως φορείς «ανεφάρμοστων λύσεων», όχι ως θύματα πολιτικών επιλογών.
Η συνέντευξη ολοκληρώθηκε με γενικόλογες αναφορές σε «ισχυρή Ελλάδα», «αξία της ισχύος» και «μέλλον», ενώ στο σύνολό της περιείχε ομολογίες φόβου, καθυστέρησης, bypass θεσμών, ιδιωτικοποίησης της ευθύνης και μόνιμης αναβολής κρίσιμων εθνικών και κοινωνικών αποφάσεων.
Η συνέντευξη αυτή δεν αποκάλυψε έναν Πρωθυπουργό που σχεδιάζει, αλλά έναν Πρωθυπουργό που διαχειρίζεται την παρακμή με επικοινωνιακούς όρους. Η «σταθερότητα» που επικαλείται είναι σταθερότητα ακινησίας, η «πρόοδος» είναι πρόοδος για λίγους και η «ευθύνη» μεταφέρεται συνεχώς αλλού. Η Ελλάδα δεν χρειάζεται άλλες ομολογίες εκ των υστέρων, ούτε άλλες υποσχέσεις για «κατάλληλες συνθήκες». Χρειάζεται εθνική στρατηγική χωρίς εκπτώσεις, κράτος με δημόσια ευθύνη και πολιτική ηγεσία που να πράττει πριν από την κρίση και όχι αφού καταρρεύσει η εμπιστοσύνη.
1) «Δεν ξέρω για επίσκεψη Τραμπ» – ομολογία εξάρτησης και απουσίας σχεδίου
Ο Πρωθυπουργός εμφανίστηκε χωρίς θεσμική ενημέρωση για θέμα που ο ίδιος παρουσιάζει ως κορυφαίο γεωπολιτικό πεδίο. Εικόνα κυβέρνησης χωρίς πραγματικό έλεγχο των εξελίξεων και χωρίς σοβαρή διπλωματική προετοιμασία.
2) «Οι σχέσεις με τις ΗΠΑ είναι στο καλύτερο σημείο» – σύνθημα χωρίς περιεχόμενο
Παρουσιάστηκε ως δεδομένη επιτυχία μια «στρατηγική σχέση» την οποία ο Πρωθυπουργός χρησιμοποιεί ως προπαγανδιστικό καμβά. Καμία συγκεκριμένη εγγύηση για τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα. Καμία ρητή αναφορά σε δεσμεύσεις, χρονοδιαγράμματα ή κόκκινες γραμμές. Μόνο αυτοθαυμασμός.
3) «Δεν χρειαζόμαστε διαμεσολαβητή με την Τουρκία» – ωραιοποίηση της πίεσης
Διατυπώθηκε ως «αυτοτέλεια» μια πραγματικότητα διεθνούς εξαναγκασμού: συνομιλίες υπό τουρκική ατζέντα, υπό απειλή, υπό τετελεσμένα. Η άρνηση διαμεσολάβησης χρησιμοποιείται ως φύλλο συκής, όχι ως ένδειξη ισχύος.
4) «Συνάντηση με Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πριν τις 15 Φεβρουαρίου» – χρονοδιάγραμμα χωρίς εθνική γραμμή
Ανακοινώθηκε ημερομηνία. Δεν ανακοινώθηκε εθνική θέση. Δεν ανακοινώθηκε ατζέντα. Δεν ανακοινώθηκαν όροι. Ανακοινώθηκε μόνο η κίνηση. Η ουσία έμεινε κρυφή.
5) «Κεκτημένα της Διακήρυξης των Αθηνών» – επικοινωνιακό παραπέτασμα
Παρουσιάστηκε ως «κέρδος» η μείωση των παραβιάσεων. Η μείωση δεν ισοδυναμεί με εγκατάλειψη του τουρκικού αναθεωρητισμού. Τα δόγματα και οι διεκδικήσεις παραμένουν. Οι απειλές παραμένουν. Η προπαγάνδα βαφτίζει «ειρήνη» την προσωρινή τακτική.
6) «Μία διαφορά μόνο: ΑΟΖ/υφαλοκρηπίδα» – υποβάθμιση της τουρκικής ατζέντας
Η Τουρκία επιμένει σε «γκρίζες ζώνες», αποστρατικοποίηση, αναθεώρηση κυριαρχίας, απειλή πολέμου. Ο Πρωθυπουργός επιχειρεί να συμπιέσει το σύνολο της απειλής σε ένα «πακέτο» που να φαίνεται διαχειρίσιμο. Η συρρίκνωση του προβλήματος λειτουργεί ως προετοιμασία υποχωρήσεων.
7) «Γκρίζες ζώνες και αποστρατικοποίηση δεν υφίστανται» – δήλωση χωρίς αντίκρισμα
Ο Πρωθυπουργός ισχυρίστηκε ότι δεν τίθενται. Η πραγματικότητα δείχνει ότι τίθενται διαρκώς από την Άγκυρα. Η αποτροπή απαιτεί πράξεις. Παρουσιάστηκαν μόνο λόγια.
8) «Η Τουρκία δεν πρέπει να πάρει ευρωπαϊκά χρήματα όσο υπάρχει casus belli» – ευχολόγιο με κενά
Ο Πρωθυπουργός μίλησε για «διαπραγματευτικό χαρτί» και για μελλοντική ενσωμάτωση της Τουρκίας σε ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα. Ομολογήθηκε πολιτική διάθεση ανταλλαγών πάνω σε ζήτημα απειλής πολέμου. Το casus belli μετατρέπεται σε αντικείμενο παζαριού.
9) NAVTEX «παράνομες» – συνηθισμένη επανάληψη, μηδενική αποτροπή
Ο Πρωθυπουργός χαρακτήρισε τις NAVTEX παράνομες. Η παρανομία δεν σταματά τίποτα όταν συνοδεύεται από πρακτική αδράνεια. Η επανάληψη της ίδιας φράσης δεν παράγει κυριαρχία.
10) Κάσος: «ούτε εκκρεμότητα ούτε τετελεσμένο» – ξέπλυμα ενός γεγονότος
Παρουσιάστηκε ως μη-γεγονός ένα επεισόδιο που ανέδειξε την τουρκική πρακτική άσκησης πίεσης στο πεδίο. Η «μηδενική ζημιά» χρησιμοποιείται ως άλλοθι ακινησίας.
11) Χωρικά ύδατα: «αναφαίρετο δικαίωμα» – πάγωμα εθνικού εργαλείου
Ο Πρωθυπουργός παραδέχθηκε το δικαίωμα επέκτασης. Παρέπεμψε την άσκησή του σε αόριστες «κατάλληλες συνθήκες». Το αναφαίρετο μετατράπηκε σε αναβαλλόμενο. Η κυριαρχία παρουσιάστηκε ως επιλογή timing.
12) «Λύση: διεθνές δικαιοδοτικό όργανο» – δρόμος χωρίς προϋποθέσεις ασφαλείας
Προβλήθηκε ως λύση η προσφυγή, την ώρα που η Τουρκία διατηρεί απειλή πολέμου και αμφισβήτηση κυριαρχίας. Το πλαίσιο αυτό παράγει ασφυκτική πίεση στην ελληνική πλευρά. Η κυβέρνηση αποφεύγει να εξηγήσει πώς εξασφαλίζεται ισορροπία.
13) Ισραήλ – γεωπολιτική εμπορευματοποίηση
Η σχέση παρουσιάστηκε ως «επένδυση» με οικονομικούς δείκτες και αμυντική βιομηχανία. Απουσία πολιτικής στάσης για την αποσταθεροποίηση της περιοχής και τις συνέπειες στην Ελλάδα. Η εξωτερική πολιτική περιγράφηκε ως portfolio.
14) Ουκρανία–Ρωσία: «εθνικό συμφέρον» – ταύτιση χωρίς στρατηγική αυτονομία
Ο Πρωθυπουργός έντυσε επιλογές ευθυγράμμισης με ηθικούς όρους και «εθνικό συμφέρον», έπειτα πέρασε σε ενεργειακή αφήγηση που εξυπηρετεί μεγάλα συμφέροντα. Η Ελλάδα περιγράφηκε ως «γέφυρα» πωλήσεων αερίου. Η ασφάλεια των πολιτών απουσίασε.
15) «Κάθετος Διάδρομος» – παραδοχή ιδιωτικών deals με κρατική πλάτη
Ομολογήθηκε ότι πρόκειται για ιδιωτικές συμφωνίες πάνω σε κρατικές υποδομές όπως η ΔΕΠΑ. Αναφέρθηκε το FSRU Αλεξανδρούπολης και η Ρεβυθούσα ως «κλαδιά» ενός σχεδίου. Η κυβέρνηση χρησιμοποιεί τη γεωπολιτική για να βαφτίζει εμπορικές ροές ως εθνικό κατόρθωμα.
16) «Διάταξη Κεφαλογιάννη: κανονική διαδικασία» – θεσμικός κυνισμός
Υποστηρίχθηκε ότι η διάταξη πέρασε «κανονικά», ότι «κανείς δεν ασχολήθηκε τότε». Παραδέχθηκε ότι δημόσιο αξίωμα απαιτεί προσοχή και στις εντυπώσεις. Ακολούθησε πλήρης άρνηση πολιτικής ευθύνης. Η «καλή νομοθέτηση» μετατράπηκε σε πρόσχημα για προνομιακή μεταχείριση.
17) Τέμπη, αεροναυτιλία, «βαθύ κράτος» – προσχηματική αφήγηση μεταρρυθμίσεων
Ο Πρωθυπουργός ανακύκλωσε το gov.gr ως γενικό άλλοθι επιτυχίας. Η χώρα γνώρισε τραγωδίες και διαλυμένες υποδομές. Η απάντηση περιορίστηκε σε «χρειάζεται υπομονή». Η υπομονή ζητείται από τα θύματα.
18) ΟΠΕΚΕΠΕ: «χαμένη μάχη» – ομολογία συνενοχής μέσω αδράνειας
Ο Πρωθυπουργός παραδέχθηκε γνώση, προσπάθειες, φόβο και καθυστέρηση. Παραδέχθηκε ότι «φοβηθήκαμε» να αγγίξουμε το σύστημα. Παραδέχθηκε ότι έπρεπε να γίνει νωρίτερα. Η κυβέρνηση κυβέρνησε με τον φόβο της στάσης πληρωμών ως άλλοθι. Το κράτος παραδόθηκε σε εξαρτήσεις.
19) ΑΑΔΕ: «η λύση» – μετακύλιση ευθύνης σε μηχανισμό
Η μετάπτωση παρουσιάστηκε ως εγγύηση «διαφάνειας». Η κυβέρνηση ομολογεί ότι δεν μπορεί να εξασφαλίσει διαφάνεια στο ίδιο της το διοικητικό σύστημα και αναζητεί σωσίβιο σε άλλη αρχή. Η πολιτική ευθύνη εξαφανίστηκε.
20) Αεροναυτιλία: «bypass με ιδιωτικές δωρεές» – θεσμική αυτοκατάργηση
Ο Πρωθυπουργός αποδέχθηκε ότι καταφεύγει σε ιδιωτικές δωρεές για κρίσιμη δημόσια λειτουργία, δήλωσε θεσμική δυσφορία, προχώρησε στην επιλογή. Η κυβέρνηση ομολογεί αποτυχία του κράτους και υιοθετεί μοντέλο ιδιωτικής υποκατάστασης.
21) Μονιμότητα δημοσίων υπαλλήλων – προαναγγελία κομματικού ελέγχου
Άνοιξε ζήτημα αναθεώρησης του άρθρου 103 με όρους «αξιολόγησης». Παράλληλα παρουσίασε μπόνους και κίνητρα ως επίτευγμα. Σε χώρα με τεράστια κρίση εμπιστοσύνης, το άνοιγμα αυτού του πεδίου συνιστά πρόσκληση σε νέες εξαρτήσεις.
22) Άρθρο 86 – ωραιοποίηση ενός συστήματος ατιμωρησίας
Ο Πρωθυπουργός υποστήριξε ότι «η παραγραφή λύθηκε» και ότι το πρόβλημα είναι η προανακριτική. Η κοινωνία βιώνει επί χρόνια ασπίδες, καθυστερήσεις, θεσμικές ακροβασίες. Η εξουσία ζητά να εμφανιστεί ως μεταρρυθμιστής του ίδιου μηχανισμού που χρησιμοποίησε.
23) Εκλογικός νόμος – κήρυγμα «θεσμικής σταθερότητας» για διατήρηση εξουσίας
Δήλωσε ότι δεν θα αλλάξει. Δήλωσε ότι πιστεύει στις αυτοδύναμες κυβερνήσεις. Δήλωσε στόχο ποσοστά εξουσίας. Η «θεσμική σταθερότητα» εμφανίζεται ως προπέτασμα για ένα πράγμα: διαρκή μονοκομματική κυριαρχία.
24) Στατιστικά «ευημερίας» – αριθμοί αποκομμένοι από την κοινωνία
Μίλησε για ανεργία, μισθούς, πλεόνασμα. Αναγνώρισε ακρίβεια και στεγαστική ασφυξία, χωρίς συγκεκριμένο σχέδιο. Επέλεξε αριθμητικές επιδείξεις. Η κοινωνική πραγματικότητα μένει αβίωτη.
25) «Το δίλημμα είναι οι αντίπαλοί μου» – απαξίωση της δημοκρατικής εναλλακτικής
Απαρίθμησε αντιπάλους, παρουσίασε το πολιτικό πεδίο ως προσωπική σύγκριση προσώπων. Η δημοκρατία κατέβηκε στο επίπεδο «ποιος θα διαχειριστεί την καρέκλα». Η πολιτική μετατράπηκε σε ατομικό project.
26) Θυμός κοινωνίας – παθολογικοποίηση των πολιτών
Μίλησε για «αντισυστημικούς» που πιστεύουν «ανεφάρμοστες λύσεις». Ο θυμός εμφανίστηκε ως προϊόν social media. Η πραγματική γενεσιουργός αιτία είναι το αίσθημα αδικίας, ατιμωρησίας, εγκατάλειψης, ακρίβειας, θεσμικής κατάρρευσης. Η κυβέρνηση επιλέγει να τον περιγράψει αντί να τον θεραπεύσει.
27) Θεσμοί, Δικαιοσύνη – επίκληση Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως πλυντήριο
Ο Πρωθυπουργός έθεσε ως «μόνο αξιόπιστο κριτή» την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η εθνική λογοδοσία υποκαταστάθηκε από ευρωπαϊκές εκθέσεις. Η δημοκρατική ευθύνη μεταφέρθηκε εκτός κοινωνίας.
28) Τέμπη: «μετανιώνω που άφησα να ριζώσουν οι θεωρίες» – μετάθεση από την ουσία στην επικοινωνία
Δήλωσε μετάνοια για «θεωρίες», όχι για πολιτικές πράξεις, όχι για θεσμικές επιλογές, όχι για χειρισμούς που γέννησαν την καχυποψία. Η τραγωδία μετατράπηκε σε πρόβλημα αφήγησης. Η κοινωνία βιώνει πρόβλημα δικαιοσύνης.
29) Ευρώπη–ΗΠΑ: «η Αμερική φίλος» – εθελοδουλία ως διπλωματία
Παρουσίασε την Ευρώπη ως βραδυκίνητο καράβι και τον Ντόναλντ Τραμπ ως δίκαιο κριτή της ευρωπαϊκής αδράνειας στην άμυνα. Η Ελλάδα παρουσιάστηκε ως «στο κέντρο» των εξελίξεων, χωρίς συγκεκριμένα ερείσματα, χωρίς θεσμικά αντίβαρα, χωρίς εθνική θωράκιση.
30) «Ισχύς των αξιών – αξία της ισχύος» – σύνθημα για κάθε χρήση
Κατέληξε με γενικότητες περί ισχυρής Ελλάδας, ασφάλειας και προόδου. Η συνέντευξη περιείχε ομολογίες καθυστέρησης, φόβου, bypass, ιδιωτικών δωρεών, θεσμικής κόπωσης, εθνικής αναβολής και επικοινωνιακής διαχείρισης.
Η χώρα βρίσκεται απέναντι σε μια κυβέρνηση που οικοδομεί πολιτική επιβίωση πάνω σε τρεις τεχνικές:
-
αναβολή αποφάσεων μέχρι να γίνουν κρίση,
-
μετάθεση ευθύνης σε «διαδικασίες», «επιτροπές», «Ευρώπη», «βαθύ κράτος»,
-
αντικατάσταση του κράτους από ιδιωτικές ράγες, ιδιωτικά deals, ιδιωτικές δωρεές.
Η συνέντευξη απέδειξε ότι η «σταθερότητα» είναι άλλο όνομα για την ακινησία και την ατιμωρησία. Η Ελλάδα χρειάζεται εθνική στρατηγική με πράξεις κυριαρχίας, θεσμούς με λογοδοσία, κράτος με δημόσια ευθύνη, όχι επικοινωνιακούς μονολόγους.
