Πιερρακάκης: Η φαρμακοβιομηχανία υπόδειγμα παραγωγικής Ελλάδας

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, μιλώντας στην Ετήσια Τακτική Γενική Συνέλευση της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας (ΠΕΦ), χαρακτήρισε την ελληνική φαρμακοβιομηχανία ως «υπόδειγμα της παραγωγικής Ελλάδας που θέλουμε να οικοδομήσουμε». Στην ομιλία του, ο κ. Πιερρακάκης τόνισε ότι η χώρα πρέπει να στραφεί σε ένα οικονομικό μοντέλο που δεν αρκείται στην κατανάλωση, αλλά παράγει, εξάγει, καινοτομεί και δημιουργεί καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Παράλληλα, εξέφρασε τη φιλοδοξία η Ελλάδα να καταστεί ένα από τα σημαντικά ευρωπαϊκά κέντρα φαρμακευτικής παραγωγής, έρευνας και καινοτομίας, υπογραμμίζοντας ότι η παραγωγή φαρμάκων αποτελεί ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης και ασφάλειας των πολιτών της.

Η ελληνική φαρμακοβιομηχανία ως πυλώνας ανάπτυξης

Ο υπουργός ανέδειξε τη δυναμική του κλάδου, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα διαθέτει 51 μονάδες παραγωγής φαρμάκων και 31 κέντρα Έρευνας και Ανάπτυξης. Οι ελληνικές φαρμακοβιομηχανίες εξάγουν σε περισσότερες από 150 χώρες, καλύπτοντας τις ανάγκες περίπου 40 εκατομμυρίων Ευρωπαίων ασθενών. Ιδιαίτερη μνεία έκανε στην ιδιαιτερότητα του κλάδου, όπου η οικονομική αποτελεσματικότητα συνδυάζεται με μια θεμελιώδη κοινωνική ανάγκη, την προστασία της ανθρώπινης ζωής. «Το φάρμακο είναι ταυτόχρονα κοινωνικό αγαθό, επιστημονικό επίτευγμα και βιομηχανικό προϊόν», είπε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι η πολιτική για το φάρμακο οφείλει να είναι ταυτόχρονα πολιτική υγείας, ανάπτυξης και βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας.

Αναφερόμενος στην πορεία της ελληνικής οικονομίας, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι τα τελευταία επτά χρόνια η χώρα έχει διανύσει μεγάλη απόσταση, περνώντας από τη συζήτηση για χρεοκοπία, ελλείμματα και ανεργία σε μια περίοδο όπου κυριαρχούν οι λέξεις ανάπτυξη, επενδύσεις, εξαγωγές, καινοτομία και σταθερότητα. Παρά το γεγονός ότι δεν έχουν λυθεί όλα τα προβλήματα, η δημοσιονομική σταθερότητα, η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας και η ενίσχυση της διεθνούς αξιοπιστίας δημιουργούν τις προϋποθέσεις για το επόμενο βήμα. Το επόμενο βήμα, όπως είπε, είναι πιο απαιτητικό και απαιτεί αλλαγή του τρόπου ανάπτυξης της οικονομίας, με έμφαση στην παραγωγή προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας, την αύξηση της παραγωγικότητας και τη σύνδεση της επιστημονικής γνώσης με την επιχειρηματική δραστηριότητα.

Επενδύσεις και κίνητρα για την ενίσχυση του κλάδου

Ο υπουργός αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες της κυβέρνησης για τη στήριξη της φαρμακοβιομηχανίας, επισημαίνοντας ότι η πολιτεία έχει αποδείξει έμπρακτα τη βούλησή της να είναι συμμέτοχος στο έργο του κλάδου. Συγκεκριμένα, αξιοποιήθηκαν πόροι 250 εκατομμυρίων ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης για την ενίσχυση των παραγωγικών επενδύσεων, δημιουργήθηκαν φορολογικά κίνητρα για την έρευνα και την ανάπτυξη, και θεσπίστηκε το επενδυτικό clawback, μετατρέποντας μέρος των υποχρεωτικών επιστροφών σε κίνητρο για νέες επενδύσεις. Επιπλέον, αυξήθηκε η επιστροφή για τη διετία από τα 150 στα 200 εκατομμύρια ευρώ για τα σχέδια που θα εγκριθούν από τη διετία 2026-2027. Ο κ. Πιερρακάκης τόνισε ότι οι επιχειρήσεις χρειάζονται σταθερούς κανόνες και προβλεψιμότητα για να μπορούν να σχεδιάζουν μακροπρόθεσμα, να επενδύουν στην έρευνα και να δημιουργούν θέσεις εργασίας.

Σχετικά με το σύστημα των υποχρεωτικών επιστροφών, rebate και clawback, ο υπουργός παραδέχτηκε ότι αποτελεί ένα ζήτημα που απασχολεί ιδιαίτερα τον κλάδο. Διευκρίνισε ότι η πολιτεία έχει την υποχρέωση να εξασφαλίζει την πρόσβαση των πολιτών σε ασφαλή και αποτελεσματικά φάρμακα, αλλά και να διασφαλίζει τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων που τα παράγουν. «Αυτοί οι δύο στόχοι δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως ανταγωνιστικοί», είπε, προσθέτοντας ότι ένα σύστημα υγείας δεν μπορεί να είναι μακροπρόθεσμα βιώσιμο εάν αποδυναμώνει την παραγωγική του βάση. Το ζητούμενο είναι να βρεθεί η χρυσή τομή μέσα από την ουσιαστική συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων φορέων.

Ο υπουργός χαιρέτισε το επενδυτικό πρόγραμμα της Πανελλήνιας Ένωσης Φαρμακοβιομηχανίας ύψους 1,8 δισεκατομμυρίων ευρώ έως το 2028, το οποίο προβλέπει 10 νέα εργοστάσια, 14 νέες ερευνητικές δομές και 5.500 νέες θέσεις εργασίας. Πρόκειται για επενδύσεις που δημιουργούν προοπτική και εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων, ενισχύοντας την περιφερειακή ανάπτυξη. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε και στην Ακαδημία Επαγγελματικής Κατάρτισης Φαρμάκου, μια πρωτοβουλία που είχε συζητηθεί όταν ο ίδιος ήταν στο Υπουργείο Παιδείας και η οποία πλέον έχει δρομολογηθεί. «Αυτή είναι η ουσία της παραγωγικής ανασυγκρότησης: να μετατρέπουμε τη δημόσια πολιτική σε ιδιωτικές επενδύσεις, τις επενδύσεις σε παραγωγή και την παραγωγή σε ευημερία για το σύνολο της κοινωνίας», σημείωσε.

Η ευρωπαϊκή διάσταση και η στρατηγική αυτονομία

Μεταφέροντας τη συζήτηση στο ευρωπαϊκό επίπεδο, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πρόκληση ιστορικής φύσεως, λόγω του εντεινόμενου διεθνούς ανταγωνισμού, των ευάλωτων αλυσίδων εφοδιασμού και της τεχνολογικής υπεροχής που εξελίσσεται σε καθοριστικό παράγοντα οικονομικής και γεωπολιτικής ισχύος. Η πανδημία, όπως είπε, δίδαξε ένα σκληρό μάθημα: η πρόσβαση σε κρίσιμα αγαθά δεν είναι απλώς ζήτημα εμπορικής αποτελεσματικότητας, αλλά βασικά ζήτημα ασφάλειας. Αυτό ισχύει κατεξοχήν για τα φάρμακα, καθώς η Ευρώπη δεν μπορεί να θεωρεί δεδομένη την απρόσκοπτη πρόσβαση σε πρώτες ύλες και κρίσιμα φαρμακευτικά προϊόντα, ούτε να εξαρτάται υπέρμετρα από παραγωγικά κέντρα εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο υπουργός τόνισε ότι η παραγωγή φαρμάκων δεν είναι μόνο ζήτημα οικονομικής ανταγωνιστικότητας, αλλά ζήτημα στρατηγικής αυτονομίας της Ευρώπης και ασφάλειας των πολιτών της. Διευκρίνισε ότι στρατηγική αυτονομία δεν σημαίνει οικονομικός απομονωτισμός, αλλά η διατήρηση της ικανότητας παραγωγής όσων είναι κρίσιμα για την ασφάλεια και την ευημερία. Η Ελλάδα, όπως είπε, δεν είναι πλέον παθητικός αποδέκτης της ευρωπαϊκής βιομηχανικής στρατηγικής, αλλά μπορεί να καταστεί ενεργός συνδιαμορφωτής της και να διεκδικήσει μεγαλύτερο ρόλο στην ευρωπαϊκή παραγωγή φαρμάκων. «Οι εθνικοί μας πρωταθλητές μπορούν να καταστήσουν εαυτούς Ευρωπαίους πρωταθλητές. Και θα τους βοηθήσουμε για να το πετύχουν», δήλωσε χαρακτηριστικά, αναφέροντας ότι η χώρα διαθέτει τη γεωγραφική θέση, το επιστημονικό δυναμικό και τη βιομηχανική υποδομή για να συμβάλει ουσιαστικά στην ευρωπαϊκή ανθεκτικότητα.

Κλείνοντας, ο κ. Πιερρακάκης έθεσε το ερώτημα πώς φανταζόμαστε την ελληνική φαρμακοβιομηχανία σε μια δεκαετία από τώρα, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι μπορούμε να σκεφτούμε φιλόδοξα και να καταστήσουμε την Ελλάδα ένα από τα σημαντικά ευρωπαϊκά κέντρα φαρμακευτικής παραγωγής, έρευνας και καινοτομίας. «Υπάρχουν ήδη οι επιχειρήσεις, οι άνθρωποι, η τεχνογνωσία. Και υπάρχει ένα κράτος που έχει αποδείξει ότι μπορεί να μετατρέπει τις δυσκολίες σε ευκαιρίες», κατέληξε, υπογραμμίζοντας ότι χτίζουμε μια Ελλάδα που θα παράγει περισσότερο, θα εξάγει περισσότερο, θα καινοτομεί περισσότερο και θα είναι πιο ανθεκτική στις κρίσεις.