Πλάκα: Έκκληση για κουλτούρα ασφάλειας στα κτίρια

Η τραγωδία που σημειώθηκε στην Πλάκα έφερε στο προσκήνιο την επιτακτική ανάγκη για τη διαμόρφωση μιας ουσιαστικής κουλτούρας ασφάλειας στον κατασκευαστικό και κτιριακό τομέα της χώρας. Ο Θανάσης Γιανναδάκης, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου και πρώην πρόεδρος του Τεχνικού Επιμελητηρίου Δυτικής Ελλάδας, μιλώντας στην εκπομπή «Συνδέσεις», ανέλυσε διεξοδικά τις αιτίες που οδηγούν σε τέτοια περιστατικά, εστιάζοντας στην παλαιότητα του κτιριακού αποθέματος και στην έλλειψη συστηματικών ελέγχων.

Η παλαιότητα των κτιρίων ως βασικός παράγοντας κινδύνου

Ο κ. Γιανναδάκης επεσήμανε ότι το κύριο πρόβλημα στην Ελλάδα εντοπίζεται στο γεγονός ότι η πλειονότητα των κτιρίων είναι παλαιά, γεγονός που καθιστά επιβεβλημένη την πραγματοποίηση τακτικών ελέγχων τόσο στις εσωτερικές όσο και στις εξωτερικές εγκαταστάσεις. Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε, «η φθορά του χρόνου δεν συγχωρεί», υπογραμμίζοντας την αναγκαιότητα της προληπτικής συντήρησης.

Αναφερόμενος ειδικότερα στις ηλεκτρολογικές εγκαταστάσεις, έφερε ως παράδειγμα το γεγονός ότι μέχρι το 2010 στα διώροφα κτίρια δεν απαιτούνταν μελέτες. «Άρα καταλαβαίνετε ότι υπάρχει σε πολύ μεγάλο βαθμό εμπειρικότητα στην εγκατάσταση. Δεν υπάρχουν μελέτες οι οποίες να είναι διαστασιολογημένες σωστά», εξήγησε, προσθέτοντας ότι το 90% των κτιρίων έχουν κατασκευαστεί πριν από το 1980, γεγονός που συνεπάγεται φυσική φθορά στις εγκαταστάσεις, είτε πρόκειται για τη στατική επάρκεια είτε για την ασφάλεια των συστημάτων.

Ο καθηγητής τόνισε ότι καμία εγκατάσταση δεν είναι απαλλαγμένη από τη φθορά του χρόνου. Έφερε ως παράδειγμα σπίτια σχεδιασμένα να λειτουργούν μέχρι τη δεκαετία του 1990 και του 2000, τα οποία στη συνέχεια επιβαρύνθηκαν με την εγκατάσταση κλιματιστικών, που αποτελούν πρόσθετο ηλεκτρικό φορτίο, ανεβάζοντας τη θερμοκρασία στις καλωδιώσεις. Παράλληλα, οι σύγχρονες συσκευές, όπως οι βραστήρες, προσθέτουν επιπλέον φορτίο σε παλιές κατασκευές, επιδεινώνοντας τη φθορά.

Το φυσικό αέριο και η ανάγκη για ελέγχους στεγανότητας

Σχετικά με τα δίκτυα φυσικού αερίου, ο κ. Γιανναδάκης υπογράμμισε ότι η τραγωδία στην Πλάκα «βαράει ένα καμπανάκι» και κατέστησε σαφή την ανάγκη ελέγχου των εσωτερικών εγκαταστάσεων φυσικού αερίου, οι οποίες μπορεί να είναι ηλικίας 30-40 ετών και απαιτούν έλεγχο στεγανότητας. Επισήμανε ότι οι συσκευές πρέπει να καθαρίζονται ετησίως, όπως συμβαίνει με τους λέβητες πετρελαίου, και τόνισε την ανάγκη υιοθέτησης μιας γενικότερης κουλτούρας ασφάλειας.

Για την επίτευξη αυτού του στόχου, ο καθηγητής ανέφερε ότι απαιτείται κινητροδότηση από την Πολιτεία, καθώς το κόστος των ελέγχων για ένα ηλικιωμένο ζευγάρι μπορεί να ισοδυναμεί με τη μισή σύνταξη ή και περισσότερο. «Καταλαβαίνουμε ότι ένα ζευγάρι το οποίο ενδεχομένως, δεν είναι τόσο υποχρεωμένο να κάνει αυτή τη δουλειά, αλλά είναι προς όφελός του και για την ασφάλεια της εγκατάστασης και κυρίως για τη ζωή του, θέλει μια κίνητροδότηση από την Πολιτεία», προσέθεσε.

Η διαδικασία ελέγχου και το κόστος

Ο κ. Γιανναδάκης εξήγησε ότι σε περιπτώσεις αλλαγής παρόχου ηλεκτρικού ρεύματος, εγκατάστασης ή ονόματος στον λογαριασμό, απαιτείται υπεύθυνη δήλωση ηλεκτρολόγου εγκαταστάτη, ο οποίος ελέγχει την ασφάλεια και τη λειτουργικότητα των εγκαταστάσεων. Το κόστος αυτής της διαδικασίας κυμαίνεται από 150 έως 200 ευρώ, ανάλογα με την περιοχή. Παρομοίασε την ανάγκη συντήρησης των εγκαταστάσεων με το σέρβις του αυτοκινήτου, σημειώνοντας ότι ενώ για τα οχήματα υπάρχει η κουλτούρα του τακτικού ελέγχου, στον τομέα των σπιτιών αυτή η πρακτική απουσιάζει.

«Ανά κάποιες χιλιάδες χιλιόμετρα, κάνουμε σέρβις. Στο κομμάτι των σπιτιών δεν έχουμε αυτή την κουλτούρα. Λέμε για τη στατική επάρκεια που είναι πάρα πολύ σημαντική γιατί έχουμε ένα γερασμένο κτηριακό απόθεμα, αλλά προφανώς και η υγεία των εσωτερικών εγκαταστάσεων είναι πολύ σημαντική», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο καθηγητής τόνισε ότι οι μηχανικοί γνωρίζουν τις ανάγκες συντήρησης, καθώς διαθέτουν τα δελτία συντήρησης και έχουν εκπονήσει τις σχετικές μελέτες, ιδίως για τα καύσιμα και τα αέρια. Ενημερώνονται επίσης από τον διαχειριστή του δικτύου για τον κατάλληλο χρόνο συντήρησης. Ωστόσο, το ζήτημα της περιοδικότητας και της ενημέρωσης αποτελεί πρόσθετο βάρος στον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Ανακαινίσεις και βραχυχρόνιες μισθώσεις

Αναφορικά με τις ανακαινίσεις, ο κ. Γιανναδάκης δήλωσε ότι προτεραιότητα πρέπει να δίνεται στην ασφάλεια της εγκατάστασης και όχι στην εξωτερική εμφάνιση. Σχετικά με τα ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης, επεσήμανε ότι από το 2025 έχουν αυστηροποιηθεί οι προδιαγραφές, γεγονός που συνεπάγεται την ανάγκη για συντήρηση και έλεγχο. Κατέληξε ότι απαιτείται μια συνολική πολιτική από την Πολιτεία για την καλλιέργεια κουλτούρας ασφάλειας, παρέχοντας κίνητρα στους οικονομικά ευάλωτους, και σημείωσε ότι τα σπίτια που έχουν κατασκευαστεί με σύγχρονες προδιαγραφές και μελέτες δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα.