Στεγαστική πίστη: Εκταμιεύσεις 1,835 δισ. ευρώ στο οκτάμηνο 2026

Η ελληνική αγορά στεγαστικής πίστης καταγράφει ισχυρή δυναμική ανάπτυξης, με τις εκταμιεύσεις νέων δανείων από τις τέσσερις συστημικές τράπεζες να αυξάνονται με ταχείς ρυθμούς και το κόστος χρηματοδότησης για τους δανειολήπτες, σε βασικές κατηγορίες σταθερού επιτοκίου, να διαμορφώνεται χαμηλότερα από τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Τα στοιχεία της IMS Financial Consulting, τα οποία παρουσιάστηκαν από τον CEO της εταιρείας Κυριάκο Καμπούρη με αφορμή τη συμπλήρωση 20 ετών συνεργασίας με το Spitogatos, αποτυπώνουν μια αγορά που έχει μετασχηματιστεί ριζικά σε σχέση με τις αρχές της δεκαετίας του 2020.

Οι συνολικές εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων, συμπεριλαμβανομένων των προγραμμάτων «Σπίτι μου», υπερτετραπλασιάστηκαν μέσα σε μια πενταετία, από 594 εκατομμύρια ευρώ το 2020 σε 2,515 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025. Πρόκειται για ποσό 4,2 φορές υψηλότερο σε σύγκριση με το 2020, ενώ μόνο το 2025 οι συνολικές εκταμιεύσεις αυξήθηκαν κατά 42% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Η ανοδική τροχιά συνεχίζεται και το 2026, με τα στοιχεία της IMS για τις τέσσερις συστημικές τράπεζες να δείχνουν ότι στο οκτάμηνο του έτους οι συνολικές εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων ανήλθαν σε περίπου 1,835 δισεκατομμύρια ευρώ, έναντι περίπου 1,360 δισεκατομμυρίων ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Η αύξηση φθάνει το 34,9%, που αντιστοιχεί σε περίπου 475 εκατομμύρια ευρώ πρόσθετων εκταμιεύσεων μέσα σε έναν χρόνο.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η ανάπτυξη δεν προέρχεται αποκλειστικά από τα κρατικά προγράμματα στέγασης. Οι εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων εκτός του προγράμματος «Σπίτι μου» αυξήθηκαν, σύμφωνα με την IMS, από 979 εκατομμύρια ευρώ στο οκτάμηνο του 2025 σε 1,246 δισεκατομμύρια ευρώ στο οκτάμηνο του 2026, σημειώνοντας άνοδο 27,3%. Ταυτόχρονα, ισχυρή ώθηση εξακολουθεί να δίνει το πρόγραμμα «Σπίτι μου», με τις σχετικές εκταμιεύσεις να αυξάνονται από 381 εκατομμύρια ευρώ σε 589 εκατομμύρια ευρώ μεταξύ των δύο συγκρίσιμων περιόδων, καταγράφοντας αύξηση 54,6%.

Από τα 594 εκατομμύρια στα 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ

Η μεταβολή γίνεται ακόμη πιο εμφανής εάν εξεταστεί η πορεία της στεγαστικής πίστης από το 2020. Σύμφωνα με τα στοιχεία της IMS, οι εκταμιεύσεις των τεσσάρων συστημικών τραπεζών ανήλθαν σε 594 εκατομμύρια ευρώ το 2020 και σε 884 εκατομμύρια ευρώ το 2021, ενώ το 2022 ξεπέρασαν το 1,2 δισεκατομμύρια ευρώ, φθάνοντας στα 1,213 δισεκατομμύρια ευρώ. Το 2023 διαμορφώθηκαν σε 1,301 δισεκατομμύρια ευρώ, για να αυξηθούν σε 1,771 δισεκατομμύρια ευρώ το 2024 και να φθάσουν τελικά στα 2,515 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025. Η πορεία αυτή αποτυπώνει τη σταδιακή επανενεργοποίηση της στεγαστικής χρηματοδότησης, μετά από μια μακρά περίοδο κατά την οποία η αγορά στεγαστικών δανείων είχε περιοριστεί σημαντικά.

Παρά την ανάκαμψη, υπάρχουν ακόμη σημαντικά περιθώρια περαιτέρω ανάπτυξης. Σύμφωνα με την IMS, στην Ελλάδα μόλις το 23% των αγοραπωλησιών ακινήτων πραγματοποιείται με τη χρήση στεγαστικού δανείου, όταν το αντίστοιχο ποσοστό στην Ευρώπη ανέρχεται σε 45%. Η διαφορά των 22 ποσοστιαίων μονάδων σημαίνει ότι το ευρωπαϊκό ποσοστό είναι σχεδόν διπλάσιο – 1,96 φορές – από το ελληνικό.

Κάτω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης τα επιτόκια

Στη θετική εικόνα συμβάλλει και ο έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των ελληνικών τραπεζών, ο οποίος έχει οδηγήσει σε αποκλιμάκωση του κόστους νέων στεγαστικών δανείων. Τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας δείχνουν ότι σε βασικές κατηγορίες σταθερού επιτοκίου η Ελλάδα βρίσκεται πλέον χαμηλότερα από τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Η εικόνα του Ιουλίου, οπότε και τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, είναι χαρακτηριστική. Στα νέα στεγαστικά δάνεια προς νοικοκυριά με αρχική περίοδο καθορισμένου επιτοκίου άνω του ενός και έως πέντε έτη, το μέσο επιτόκιο στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 2,89%, έναντι 3,57% στην ευρωζώνη.

Με βάση τα στοιχεία της ΕΚΤ, η Ελλάδα βρισκόταν στην τέταρτη χαμηλότερη θέση μεταξύ των χωρών της ζώνης του ευρώ στη συγκεκριμένη κατηγορία. Οι αποκλίσεις μεταξύ των χωρών παραμένουν σημαντικές: η Μάλτα κατέγραφε επιτόκιο 1,77%, η Κροατία 2,62% και η Πορτογαλία 2,84%, στην άλλη πλευρά της κατάταξης η Λετονία βρισκόταν στο 8,45% και η Εσθονία στο 8,02%. Γερμανία, Ισπανία και Ιταλία καταγράφουν επιτόκια σε αυτή την κατηγορία δανείων από 3,69% έως και 3,97%. Ανάλογη είναι η εικόνα και στα στεγαστικά δάνεια μεγαλύτερης διάρκειας σταθερού επιτοκίου. Για περίοδο σταθερού επιτοκίου άνω των δέκα ετών, το μέσο επιτόκιο στην Ελλάδα ήταν τον Μάιο 3,20%, έναντι 3,36% στην ευρωζώνη. Η Ελλάδα βρισκόταν έτσι στην πέμπτη χαμηλότερη θέση στη συγκεκριμένη κατηγορία.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΚΤ, τα υψηλότερα επιτόκια στην κατηγορία αυτή καταγράφονταν στην Εσθονία με 10,37%, τη Σλοβακία με 5,29% και τη Λετονία με 5,02%, ενώ χαμηλότερα επίπεδα εμφάνιζαν η Βουλγαρία με 2,53%, η Ισπανία με 2,66% και η Κροατία με 2,92%.