Θετικές επιδόσεις και προοπτικές των ΤΕΑ

Με κεντρικό άξονα τις θετικές επιδόσεις των Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΤΕΑ), τις επικείμενες θεσμικές αλλαγές στον δεύτερο πυλώνα ασφάλισης και τις ευρωπαϊκές στρατηγικές για την ενίσχυση της συνταξιοδοτικής αποταμίευσης, πραγματοποιήθηκε η εναρκτήρια ομιλία του προέδρου της Ελληνικής Ένωσης Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΕΛΕΤΕΑ) και προέδρου του ΤΕΑ-ΥΠΟΙΚ, Δρ. Χρήστου Νούνη, στο 7ο Συνέδριο Επαγγελματικής Ασφάλισης. Η ομιλία ανέδειξε τη δυναμική πορεία του κλάδου, παρά τις προκλήσεις που παραμένουν.

Αύξηση ενεργητικού και επενδυτικές αποδόσεις

Αναφερόμενος στην πορεία των ΤΕΑ, ο πρόεδρος της ΕΛΕΤΕΑ υπογράμμισε ότι το 2025 αποτέλεσε έτος ορόσημο, με σημαντική αύξηση τόσο της αξίας του ενεργητικού όσο και των επενδυτικών αποδόσεων. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, στις 31 Δεκεμβρίου 2025, τα συνολικά περιουσιακά στοιχεία των ΤΕΑ στην Ελλάδα ανήλθαν σε 2,833 δισ. ευρώ, σημειώνοντας ετήσια αύξηση της τάξης του 12,9%. Ιδιαίτερα εντυπωσιακή ήταν η επίδοση των ΤΕΑ προαιρετικής ασφάλισης, το ενεργητικό των οποίων έφτασε τα 621 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 33,5% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Σε βάθος χρόνου, η ανάπτυξη είναι ακόμη πιο εντυπωσιακή: από το 2012 έως το 2025, η αξία ενεργητικού των ΤΕΑ προαιρετικής ασφάλισης παρουσίασε αύξηση 620%, καθώς από 86 εκατ. ευρώ και 9 Ταμεία το 2012, διαμορφώθηκε σε 621 εκατ. ευρώ και 29 Ταμεία το 2025. Όσον αφορά τις επενδυτικές αποδόσεις, η μέση σταθμική απόδοση του υπό διαχείριση χαρτοφυλακίου όλων των φορέων Επαγγελματικής Ασφάλισης διαμορφώθηκε το 2025 σε 7,2%, έναντι 7,6% το 2024 και 9,5% το 2023. Παράλληλα, κατά την περίοδο 2011-2025, η μέση ετήσια επενδυτική απόδοση των ελληνικών ΤΕΑ ανήλθε σε 4,5%, στοιχείο που, σύμφωνα με τον κ. Νούνη, αποτυπώνει την αποτελεσματικότητα της λειτουργίας τους και της επενδυτικής διαχείρισης των αποθεματικών τους.

Το νέο νομοσχέδιο για τον 2ο πυλώνα

Ο πρόεδρος της ΕΛΕΤΕΑ αναφέρθηκε εκτενώς στο υπό διαμόρφωση νομοσχέδιο για τον 2ο πυλώνα ασφάλισης, επισημαίνοντας ότι βρίσκεται στο τελικό στάδιο επεξεργασίας από το υπουργείο Εργασίας. Η εκτίμησή του είναι ότι το επικείμενο νομοσχέδιο θα ανταποκριθεί σε σημαντικό βαθμό σε βασικά αιτήματα της αγοράς και της ΕΛΕΤΕΑ, μέσω στοχευμένων διορθωτικών παρεμβάσεων στον Ν. 5078/2023, με στόχο τη διαμόρφωση ενός πιο λειτουργικού και ελκυστικού πλαισίου για τους φορείς παροχής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην κοινή πρωτοβουλία της ΕΛΕΤΕΑ, της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος (ΕΑΕΕ), της Ένωσης Θεσμικών Επενδυτών (ΕΘΕ) και της Ελληνικής Ένωσης Τραπεζών (ΕΕΤ), οι οποίες υπέβαλαν κοινές προτάσεις προς το υπουργείο Εργασίας. Οι προτάσεις αυτές αφορούν, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία ισότιμων συνθηκών λειτουργίας μεταξύ των φορέων του 2ου πυλώνα, τη φορητότητα δικαιωμάτων και κεφαλαίων, την επανεξέταση της φορολογικής μεταχείρισης των παροχών, καθώς και τη διαμόρφωση ευέλικτου πλαισίου για πολυεργοδοτικά και κλαδικά ΤΕΑ.

Εξελίξεις στην αγορά και νέα Ταμεία

Σχετικά με τις εξελίξεις του κλάδου, ο κ. Νούνης στάθηκε στην αδειοδότηση του ΤΕΑ προσωπικού της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος τον Μάρτιο του 2026, γεγονός που σηματοδότησε τη συμμετοχή και των τεσσάρων συστημικών τραπεζών στον θεσμό. Επίσης, αναφέρθηκε στο υπό αδειοδότηση ΤΕΑ της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων, το οποίο θα απευθύνεται σε περίπου 10.500 ξενοδοχειακές επιχειρήσεις και 150.000 εργαζόμενους του κλάδου. Όπως τόνισε, η ανάπτυξη μεγάλων κλαδικών και πολυεργοδοτικών Ταμείων μπορεί να αποτελέσει σημαντικό παράγοντα διεύρυνσης της Επαγγελματικής Ασφάλισης στην ελληνική αγορά εργασίας.

Ευρωπαϊκές προτεραιότητες και η θέση της Ελλάδας

Ο πρόεδρος της ΕΛΕΤΕΑ συνέδεσε τις προοπτικές ανάπτυξης της Επαγγελματικής Ασφάλισης με τη στρατηγική πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings & Investments Union - SIU). Η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στην κινητοποίηση των αποταμιεύσεων των Ευρωπαίων πολιτών προς παραγωγικές επενδύσεις, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας και δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη των επικουρικών κεφαλαιοποιητικών συντάξεων και των επαγγελματικών συνταξιοδοτικών ταμείων.

Παρουσιάζοντας σχετικά στοιχεία, ο κ. Νούνης δήλωσε ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να υπολείπεται σημαντικά άλλων οικονομιών ως προς την ανάπτυξη των κεφαλαιοποιητικών συνταξιοδοτικών πυλώνων, ενώ η Ελλάδα παραμένει ουραγός στην ανάπτυξη του 2ου και 3ου πυλώνα ασφάλισης. Σήμερα, το 95% των συνταξιοδοτικών παροχών στη χώρα προέρχεται από το διανεμητικό σύστημα κοινωνικής ασφάλισης και μόλις το 5% από τον 2ο και τον 3ο πυλώνα, ενώ τα συνολικά συσσωρευμένα κεφάλαια συνταξιοδοτικής αποταμίευσης των ΤΕΑ και των ομαδικών συνταξιοδοτικών συμβολαίων αντιστοιχούν περίπου στο 2% του ΑΕΠ.

Κλείνοντας την ομιλία του, ο κ. Νούνης επανέλαβε ότι η ολοκλήρωση του πλαισίου λειτουργίας των πολυεργοδοτικών και κλαδικών ΤΕΑ, σε συνδυασμό με ελκυστικά φορολογικά κίνητρα και την εφαρμογή συστημάτων αυτόματης εγγραφής εργαζομένων, μπορεί να αποτελέσει καταλύτη για την ανάπτυξη της Επαγγελματικής Ασφάλισης στην Ελλάδα. Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι η ΕΛΕΤΕΑ θα συνεχίσει να εργάζεται σε συνεργασία με την Πολιτεία, την Τράπεζα της Ελλάδος και τους κοινωνικούς εταίρους, με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση του θεσμού και τη διεύρυνση της πρόσβασης των εργαζομένων σε σύγχρονα σχήματα Επαγγελματικής Ασφάλισης.