16 Νοεμβρίου 2026

Τράπεζες ευρωζώνης – Στις 19 Νοεμβρίου τα αποτελέσματα της εποπτικής αξιολόγησης

Την Πέμπτη 19 Νοεμβρίου παρουσιάζονται τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα της ετήσιας εποπτικής αξιολόγησης των τραπεζών της ευρωζώνης (SREP), μαζί με τις προτεραιότητες του επόπτη. Η αξιολόγηση αποτυπώνει τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι τράπεζες και την ικανότητά τους να απορροφήσουν ζημίες ή να ανταποκριθούν σε πιέσεις στη χρηματοδότησή τους. Ξεχωριστό βάρος δίνεται στην ποιότητα των νέων δανείων, με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) να έχει προγραμματίσει θεματικό έλεγχο για τα κριτήρια έγκρισης των χορηγήσεων.

Στην Ελλάδα, η τραπεζική χρηματοδότηση προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις συνέχισε να αυξάνεται, με βραδύτερο ρυθμό. Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, η ετήσια αύξηση περιορίστηκε στο 7,8% τον Σεπτέμβριο, από 9,1% τον Αύγουστο. Στην έρευνα χορηγήσεων της ΤτΕ, οι τράπεζες ανέφεραν ότι κατά το τρίτο τρίμηνο διατήρησαν σταθερά, σε σχέση με το προηγούμενο, τόσο τα κριτήρια έγκρισης όσο και τους συνολικούς όρους των επιχειρηματικών δανείων.

Τα τέσσερα πεδία της αξιολόγησης και οι κεφαλαιακές απαιτήσεις

Ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός (SSM) εξετάζει τη βιωσιμότητα του επιχειρηματικού μοντέλου κάθε τράπεζας και την ικανότητά του να στηρίζει την κερδοφορία σε βάθος χρόνου. Αξιολογεί επίσης τη διοίκηση και τους εσωτερικούς ελέγχους, με έμφαση στο πόσο έγκαιρα εντοπίζονται οι κίνδυνοι και πώς αντιμετωπίζονται.

Τα υπόλοιπα δύο πεδία αφορούν την κεφαλαιακή επάρκεια και τη ρευστότητα. Ο επόπτης εξετάζει αν η τράπεζα διαθέτει κεφάλαια για να καλύψει πιθανές ζημίες, καθώς και επαρκή ρευστότητα και σταθερές πηγές χρηματοδότησης ώστε να ανταποκρίνεται στις υποχρεώσεις της σε περιόδους πίεσης. Τα ευρήματα καθορίζουν τις εποπτικές απαιτήσεις για κάθε τράπεζα, μεταξύ των οποίων και τα πρόσθετα κεφάλαια που καλείται να διατηρεί. Η ποιότητα των νέων χορηγήσεων επηρεάζει αυτή την αξιολόγηση, καθώς τυχόν πιστωτικές ζημίες μπορούν να περιορίσουν τα διαθέσιμα κεφάλαια.

Στο μικροσκόπιο οι εγκρίσεις δανείων και η συγκέντρωση κινδύνου

Στον θεματικό έλεγχο, η ΕΚΤ θα εξετάσει πώς υπολογίζουν οι τράπεζες την ικανότητα μιας επιχείρησης να αποπληρώσει το δάνειό της όταν αλλάζουν οι οικονομικές συνθήκες. Μια κάμψη των πωλήσεων ή μια αύξηση του ενεργειακού κόστους μπορεί να μειώσει τα διαθέσιμα χρήματα για τις δόσεις. Ο επόπτης θέλει να διαπιστώσει πώς τέτοια σενάρια επηρεάζουν την απόφαση έγκρισης, την τιμολόγηση και τους όρους του δανείου. Όπου εντοπιστούν αδυναμίες στην τιμολόγηση ή στη διαχείριση του κόστους, προβλέπονται πρόσθετοι έλεγχοι στις συγκεκριμένες τράπεζες.

Η εποπτική προσοχή εκτείνεται και στην περίοδο μετά τη χορήγηση. Σε προηγούμενο έλεγχο δανείων μικρομεσαίων επιχειρήσεων, η ΕΚΤ είχε διαπιστώσει ότι ορισμένες τράπεζες χρησιμοποιούσαν παρωχημένα στοιχεία για την αξιολόγηση πελατών. Είχε επίσης εντοπίσει συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης που στηρίζονταν αποκλειστικά στην πιστοληπτική βαθμολογία, περιορίζοντας τη δυνατότητα έγκαιρου εντοπισμού οικονομικών δυσκολιών.

Τα ναυτιλιακά δάνεια δείχνουν πώς ο κίνδυνος ενός δανειολήπτη μπορεί να επηρεάσει μεγαλύτερο μέρος του χαρτοφυλακίου. Αν η αποπληρωμή έχει υπολογιστεί με βάση υψηλούς ναύλους, μια πτώση τους μπορεί να πιέσει ταυτόχρονα πολλές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην ίδια αγορά. Αντίστοιχος κίνδυνος προκύπτει όταν μεγάλο μέρος των χορηγήσεων συγκεντρώνεται σε έναν κλάδο ή σε λίγους επιχειρηματικούς ομίλους. Σε αυτές τις περιπτώσεις, μια κλαδική κάμψη ή οι δυσκολίες ενός μεγάλου πελάτη μπορούν να προκαλέσουν δυσανάλογα μεγάλες ζημίες στην τράπεζα.