Ανταποδοτικά ΑΠΕ: Ποιοι δήμοι παίρνουν εκατομμύρια και ποιοι κάτοικοι έκπτωση

Συνολικά 38,9 εκατομμύρια ευρώ πρόκειται να διατεθούν σε δήμους και οικιακούς καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας που βρίσκονται σε περιοχές της Ελλάδας όπου λειτουργούν έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), σύμφωνα με τα στοιχεία για το 2025 που δημοσιοποίησε η Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας (ΕΛΕΤΑΕΝ).

Τα συγκεκριμένα κονδύλια προέρχονται από το ειδικό τέλος που καταβάλλουν οι παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, με σκοπό την οικονομική ενίσχυση των τοπικών κοινωνιών και την ελάφρυνση των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος των μόνιμων κατοίκων.

Το συνολικό ποσό κατανέμεται σε δύο βασικές κατηγορίες. Περίπου 15,6 εκατομμύρια ευρώ προορίζονται για τους οικιακούς καταναλωτές, μέσω πιστώσεων που μειώνουν το κόστος ηλεκτροδότησης, ενώ επιπλέον 23,4 εκατομμύρια ευρώ κατευθύνονται στους δήμους για την ενίσχυση των τοπικών προϋπολογισμών.

Σημαντικό μέρος των χρημάτων προέρχεται από την αιολική ενέργεια. Σύμφωνα με την ανάλυση της ΕΛΕΤΑΕΝ, περίπου το 75% του συνολικού ποσού, δηλαδή περισσότερα από 29 εκατομμύρια ευρώ, αντιστοιχεί στις εισφορές των αιολικών πάρκων.

Η διαδικασία χρηματοδότησης βασίζεται στην παρακράτηση ποσοστού 3% επί του κύκλου εργασιών των επιλέξιμων έργων, σύμφωνα με τις σχετικές νομοθετικές προβλέψεις. Τα ποσά αφαιρούνται αυτόματα από τις πληρωμές προς τους παραγωγούς και στη συνέχεια αποδίδονται στους δικαιούχους.

Ανάλογες εισφορές καταβάλλονται και από άλλες κατηγορίες εγκαταστάσεων ΑΠΕ, όπως μικρά υδροηλεκτρικά έργα, μονάδες βιοενέργειας, φωτοβολταϊκούς σταθμούς και υβριδικά ενεργειακά συστήματα.

Ποιοι δήμοι λαμβάνουν τα περισσότερα χρήματα – Στην κορυφή η Κάρυστος

Η κατανομή των ενισχύσεων παρουσιάζει σημαντικές διαφοροποιήσεις ανά περιοχή, ανάλογα με την εγκατεστημένη ενεργειακή δραστηριότητα και τα ποσά που προκύπτουν από το ειδικό τέλος.

Στην πρώτη θέση βρίσκεται ο Δήμος Καρύστου στην Εύβοια, με συνολική κατανομή περίπου 7 εκατομμυρίων ευρώ για τον δήμο και τους δικαιούχους κατοίκους.

Ακολουθεί ο Δήμος Θηβαίων στη Βοιωτία με 2,8 εκατομμύρια ευρώ, ενώ ο Δήμος Κοζάνης εμφανίζει συνολικό ποσό 1,6 εκατομμυρίων ευρώ.

Στις επόμενες θέσεις βρίσκονται ο Δήμος Τανάγρας Βοιωτίας με 1,5 εκατομμύριο ευρώ και ο Δήμος Αρριανών στη Ροδόπη με περίπου 1,4 εκατομμύριο ευρώ.

Οι μεγαλύτερες συνολικές κατανομές εντοπίζονται, επομένως, σε περιοχές με σημαντική παρουσία εγκαταστάσεων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.

Το ειδικό τέλος αποτελεί οικονομικό ανταποδοτικό μηχανισμό για τις τοπικές κοινωνίες που φιλοξενούν τις εγκαταστάσεις. Μέσω αυτού προβλέπεται η επιστροφή μέρους των εσόδων της ενεργειακής δραστηριότητας στους δήμους και στους κατοίκους των συγκεκριμένων περιοχών.

Μειώσεις λογαριασμών ρεύματος σε μικρές κοινότητες – Πότε ξεκινά η διανομή

Ιδιαίτερη σημασία παρουσιάζει η κατανομή των 15,6 εκατομμυρίων ευρώ στους οικιακούς καταναλωτές, καθώς τα ποσά αυτά προορίζονται για άμεση μείωση της επιβάρυνσης από την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.

Η διαδικασία απόδοσης των σχετικών πιστώσεων αναμένεται να ξεκινήσει μετά την οριστικοποίηση του καταλόγου δικαιούχων που δημοσιοποίησε το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Μεταξύ των κοινοτήτων που εμφανίζουν τις υψηλότερες συνολικές ενισχύσεις περιλαμβάνεται η Κοινότητα Κομίτου Ευβοίας, με 840.000 ευρώ για τους δικαιούχους οικιακούς καταναλωτές.

Ακολουθούν η Κοινότητα Ύδρας με 336.000 ευρώ και η Κοινότητα Στουππαίων Ευβοίας με 296.000 ευρώ.

Σημαντικά ποσά προβλέπονται επίσης για την Κοινότητα Αισύμης στον Έβρο, όπου οι ενισχύσεις φτάνουν τις 288.000 ευρώ, καθώς και για την Κοινότητα Πλατανιστού Ευβοίας, με 276.000 ευρώ.

Τα ποσά αυτά αφορούν τη συνολική κατανομή ανά κοινότητα και δεν αποτελούν την ατομική ενίσχυση κάθε κατοίκου. Το τελικό όφελος ανά οικιακό καταναλωτή θα προκύψει από την προβλεπόμενη διαδικασία υπολογισμού και απόδοσης των πιστώσεων.

Η ΕΛΕΤΑΕΝ επισημαίνει ότι σημαντικό ποσοστό των δικαιούχων κατοικεί σε μικρούς ορεινούς οικισμούς και νησιωτικές περιοχές, όπου η πληθυσμιακή συρρίκνωση και οι περιορισμένες οικονομικές δυνατότητες αποτελούν διαχρονικές προκλήσεις.

Στην ανακοίνωσή της, η Ένωση υποστηρίζει ότι η οικονομική επιστροφή προς τις τοπικές κοινωνίες μπορεί να συμβάλει στη συγκράτηση του πληθυσμού και στη διατήρηση της παραγωγικής δραστηριότητας στην ελληνική περιφέρεια.

Παράλληλα, αναφέρεται στις πρόσθετες αναπτυξιακές δυνατότητες που, κατά την εκτίμησή της, συνδέονται με τη λειτουργία των αιολικών πάρκων, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται έργα υποδομής και άλλες τοπικές παρεμβάσεις.

Η εφαρμογή του ανταποδοτικού μηχανισμού συνδέεται άμεσα με την ανάγκη να υπάρχει μετρήσιμο οικονομικό όφελος για τις κοινωνίες στις οποίες λειτουργούν ενεργειακές εγκαταστάσεις.

Η έγκαιρη απόδοση των 38,9 εκατομμυρίων ευρώ και η διαφανής κατανομή των ποσών αποτελούν καθοριστικά ζητήματα για τους δικαιούχους δήμους και τα νοικοκυριά.

Για τους οικιακούς καταναλωτές, το πρακτικό αποτέλεσμα θα αποτυπωθεί στις πιστώσεις των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ για τους δήμους οι ενισχύσεις αποτελούν πρόσθετη χρηματοδοτική πηγή που μπορεί να αξιοποιηθεί σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

Η οριστικοποίηση του καταλόγου δικαιούχων από το ΥΠΕΝ θα αποτελέσει το επόμενο βήμα για την έναρξη της διανομής των ποσών που αντιστοιχούν στο 2025.