25 Αυγούστου 2026

Αύξηση 12-14°C στο έδαφος μετά την πυρκαγιά στο Πόρτο Γερμενό

πρΑΙμ Σύνοψη Άρθρου

  • Σύγκριση δορυφορικών εικόνων πριν και μετά την πυρκαγιά στο Πόρτο Γερμενό.
  • Καταγράφηκε αύξηση της θερμοκρασίας εδάφους κατά 12-14°C στην καμένη έκταση.
  • Η απώλεια βλάστησης επηρεάζει το ενεργειακό ισοζύγιο και το τοπικό μικροκλίμα.
  • Οι μετρήσεις αφορούν τη θερμοκρασία εδάφους, με πιθανή επίδραση στον αέρα.

Η ανάλυση δορυφορικών δεδομένων υψηλής ανάλυσης από τη μονάδα ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών αποκαλύπτει τις σημαντικές επιπτώσεις της πρόσφατης καταστροφικής πυρκαγιάς στη Δυτική Αττική. Συγκεκριμένα, τα δεδομένα που συλλέχθηκαν από τον δορυφόρο Landsat-9 παρέχουν μια λεπτομερή εικόνα για το πώς η απώλεια της δασικής βλάστησης επηρεάζει άμεσα το ενεργειακό ισοζύγιο της περιοχής, οδηγώντας σε δραματική αύξηση της θερμοκρασίας της επιφάνειας του εδάφους.

Για την ακριβή αποτίμηση των επιπτώσεων, οι επιστήμονες συνέκριναν δορυφορικές εικόνες από δύο διαφορετικές χρονικές στιγμές με παρόμοιες καιρικές συνθήκες. Η πρώτη λήψη πραγματοποιήθηκε στις 31 Ιουλίου 2026, πριν εκδηλωθεί το πύρινο μέτωπο, ενώ η δεύτερη έγινε στις 16 Αυγούστου 2026, λίγες ημέρες μετά την καταστροφή. Η σύγκριση αυτή ανέδειξε εντυπωσιακές διαφορές, καθώς εντός των ορίων της καμένης έκτασης, οι τιμές της θερμοκρασίας του εδάφους παρουσιάστηκαν αυξημένες κατά 12 έως 14 βαθμούς Κελσίου.

Η επίδραση στο ενεργειακό ισοζύγιο και το μικροκλίμα

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η απουσία βλάστησης μεταβάλλει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο η ηλιακή ακτινοβολία απορροφάται και ανακλάται από το έδαφος. Χωρίς το προστατευτικό κάλυμμα των δέντρων και των φυτών, το έδαφος απορροφά μεγαλύτερο ποσοστό θερμότητας, με αποτέλεσμα την καταγραφή υψηλότερων θερμοκρασιών. Αυτό το φαινόμενο, σύμφωνα με το ΜΕΤΕΟ/ΕΑΑ, έχει σημαντική επίδραση στο ενεργειακό ισοζύγιο της περιοχής, συμβάλλοντας σε μια αξιοσημείωτη αύξηση της θερμοκρασίας της επιφάνειας του εδάφους.

Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι οι συγκεκριμένες μετρήσεις αφορούν τη θερμοκρασία της επιφάνειας του εδάφους και όχι άμεσα τη θερμοκρασία του αέρα. Ωστόσο, όπως τονίζεται από τους επιστήμονες, αυτή η σημαντική αύξηση της θερμοκρασίας του εδάφους μπορεί να επηρεάσει τη θερμοκρασία του αέρα κοντά στην επιφάνεια, διαμορφώνοντας σταδιακά το τοπικό μικροκλίμα. Η αλλαγή αυτή ενδέχεται να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες στην οικολογική ισορροπία της περιοχής, επηρεάζοντας την αναγέννηση της βλάστησης και τη συμπεριφορά της πανίδας.

Η ανάλυση των δορυφορικών εικόνων αποκαλύπτει επίσης θερμοκρασιακές διαφορές της τάξης των 2 έως 4 βαθμών Κελσίου σε αρκετές περιοχές εκτός της καμένης έκτασης. Αυτές οι διαφορές μπορούν να αποδοθούν σε φυσικές μεταβολές των καιρικών συνθηκών μεταξύ των δύο ημερομηνιών λήψης των δεδομένων. Παράλληλα, οι πολύ χαμηλές τιμές διαφορών στη θερμοκρασία της επιφάνειας, οι οποίες εμφανίζονται με σκούρο μπλε χρώμα στον χάρτη, υποδηλώνουν την παρουσία νεφικής κάλυψης κατά τη διάρκεια της δορυφορικής παρατήρησης, ένας παράγοντας που μπορεί να επηρεάσει τις μετρήσεις.

Τα ευρήματα αυτά αναδεικνύουν τη χρησιμότητα των δορυφορικών δεδομένων ως ένα πολύτιμο εργαλείο για την κατανόηση των επιπτώσεων των φυσικών καταστροφών. Η ικανότητα παρακολούθησης των αλλαγών στη θερμοκρασία της επιφάνειας του εδάφους μετά από πυρκαγιές παρέχει στους επιστήμονες και τις αρμόδιες αρχές τα απαραίτητα δεδομένα για την αξιολόγηση της κατάστασης και τον σχεδιασμό στρατηγικών αποκατάστασης. Η μονάδα ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών καταλήγει ότι η απώλεια της δασικής βλάστησης έχει σημαντική επίδραση στη θερμοκρασία της επιφάνειας του εδάφους μετά από μια μεγάλη πυρκαγιά, με πιθανές επιπτώσεις τόσο στο μικροκλίμα όσο και στη γενικότερη οικολογική ισορροπία της πληγείσας περιοχής.