Δημοψήφισμα στην Ισλανδία για επανέναρξη ενταξιακών συνομιλιών με ΕΕ

Οι πολίτες της Ισλανδίας προσέρχονται από σήμερα το πρωί στις κάλπες, σε ένα κρίσιμο δημοψήφισμα που θα καθορίσει την πορεία της χώρας αναφορικά με το ενδεχόμενο επανέναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η διαδικασία αυτή έρχεται να επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα που είχε παγώσει εδώ και δεκατρία ολόκληρα χρόνια, όταν η ισλανδική κυβέρνηση είχε αποφασίσει να αναστείλει μονομερώς τις συνομιλίες με τις Βρυξέλλες.

Τα εκλογικά τμήματα σε ολόκληρη τη νησιωτική χώρα του βόρειου Ατλαντικού άνοιξαν στις 9:00 τοπική ώρα, που αντιστοιχεί σε μεσημέρι ώρα Ελλάδος, και θα παραμείνουν ανοιχτά έως τις 22:00 τοπική ώρα, δηλαδή έως τη 1 μετά τα μεσάνυχτα της Κυριακής προς ξημερώματα ώρα Ελλάδος. Οι περίπου 273.000 εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι αυτού του μικρού, ηφαιστειογενούς νησιού, που βρίσκεται στη μέση του βόρειου Ατλαντικού, καλούνται να απαντήσουν σε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο και κομβικό ερώτημα: "Η Ισλανδία πρέπει να αρχίσει και πάλι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση;".

Το συγκεκριμένο ερώτημα δεν τίθεται για πρώτη φορά στο ισλανδικό έθνος. Η χώρα είχε ήδη διανύσει μια παρόμοια διαδρομή στο παρελθόν, με αποκορύφωμα την υποβολή επίσημης υποψηφιότητας για ένταξη στην ΕΕ το 2009. Η απόφαση αυτή ελήφθη στη σκιά της πρωτοφανούς χρηματοοικονομικής κρίσης που έπληξε την ισλανδική οικονομία, με την κατάρρευση του τραπεζικού της τομέα να προκαλεί σοκ σε παγκόσμιο επίπεδο. Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Ρέικιαβικ και Βρυξελλών διήρκεσαν αρκετά χρόνια, ωστόσο το 2015 η ισλανδική πλευρά αποφάσισε να βάλει τέλος στην υποψηφιότητά της με έναν ιδιαίτερα λιτό τρόπο, αποστέλλοντας μια απλή επιστολή στις ευρωπαϊκές αρχές.

Η σημερινή ψηφοφορία αναμένεται να είναι εξαιρετικά αμφίρροπη, με τα διαθέσιμα στοιχεία να υποδηλώνουν μια μάχη στήθος με στήθος μεταξύ των δύο στρατοπέδων. Από τη μία πλευρά, οι υποστηρικτές της επανέναρξης των συνομιλιών θεωρούν ότι η ένταξη στην ευρωπαϊκή οικογένεια θα προσφέρει μεγαλύτερη οικονομική σταθερότητα και πολιτική ασφάλεια. Από την άλλη, οι πολέμιοι της προοπτικής αυτής υποστηρίζουν ότι η Ισλανδία θα πρέπει να διατηρήσει την ανεξαρτησία της και να παραμείνει εκτός του ευρωπαϊκού συνασπισμού, προτάσσοντας επιχειρήματα που αφορούν στην εθνική κυριαρχία και στον έλεγχο των φυσικών πόρων της χώρας.

Σύμφωνα με την τελευταία δημοσκόπηση που διενήργησε η εταιρεία Gallup, το ποσοστό των πολιτών που τάσσονται υπέρ του "όχι" ανέρχεται στο 51,6%, ενώ εκείνοι που υποστηρίζουν το "ναι" φτάνουν το 48,4%. Η διαφορά αυτή, της τάξεως των 3,2 ποσοστιαίων μονάδων, θεωρείται στατιστικά ασήμαντη και βρίσκεται εντός των ορίων του δειγματοληπτικού σφάλματος, καθιστώντας το τελικό αποτέλεσμα εξαιρετικά απρόβλεπτο και εξαρτώμενο από τη συμμετοχή των ψηφοφόρων.