Πρόωρες εκλογές ή κάλπες το 2027; Το δίλημμα που διχάζει τη Νέα Δημοκρατία

Δύο διαφορετικές γραμμές για τον χρόνο των επόμενων εθνικών εκλογών συγκρούονται τις τελευταίες ημέρες στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας. Καθώς η πρώτη φάση της Συνταγματικής Αναθεώρησης πλησιάζει στην ολοκλήρωσή της και η Βουλή ετοιμάζεται για τη θερινή διακοπή των εργασιών της, τα γαλάζια πηγαδάκια έχουν γεμίσει σενάρια, προειδοποιήσεις και εκλογικούς υπολογισμούς.

Οι συζητήσεις δεν γίνονται πάντα πίσω από κλειστές πόρτες. Βουλευτές επιλέγουν να αναπτύσσουν τις εκτιμήσεις τους παρουσία κοινοβουλευτικών συντακτών, επιτρέποντας στα σενάρια να διαχέονται στο πολιτικό σύστημα και να φτάνουν στους πραγματικούς αποδέκτες τους.

Στην πρώτη πλευρά βρίσκονται στελέχη που θεωρούν ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπορεί να επιχειρήσει έναν φθινοπωρινό εκλογικό αιφνιδιασμό. Η συμβουλή που μεταφέρουν, έστω και με χιουμοριστική διατύπωση, είναι οι βουλευτές και οι δημοσιογράφοι να μην απομακρυνθούν ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των διακοπών τους.

Το μήνυμα είναι σαφές: η Βουλή μπορεί να κλείσει για το καλοκαίρι χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα επανέλθει σε κανονικούς κοινοβουλευτικούς ρυθμούς. Ένα απρόβλεπτο πολιτικό γεγονός ή μια πρωθυπουργική απόφαση μετά τον Αύγουστο θα μπορούσε να επισπεύσει τις εξελίξεις και να οδηγήσει τη χώρα στις κάλπες.

Πίσω από αυτές τις συζητήσεις βρίσκεται σταθερά το ενδεχόμενο δημιουργίας νέου κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά. Το Μέγαρο Μαξίμου γνωρίζει ότι ένας νέος φορέας στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας θα μπορούσε να αφαιρέσει κρίσιμες ψήφους από την κυβερνητική παράταξη και να δυσκολέψει ακόμη περισσότερο τον στόχο της αυτοδυναμίας.

Το μήνυμα προς τον Σαμαρά και η παγίδα του αιφνιδιασμού

Στο περιβάλλον του πρώην πρωθυπουργού παρακολουθούν με ιδιαίτερη προσοχή όσα ακούγονται στους διαδρόμους της Βουλής. Συνεργάτες του συγκεντρώνουν πληροφορίες και αξιολογούν αν τα σενάρια πρόωρων εκλογών αντανακλούν πραγματικό κυβερνητικό σχεδιασμό ή αποτελούν μέρος μιας επιχείρησης πίεσης.

Όσο εντείνονται οι φήμες για φθινοπωρινές κάλπες, τόσο ισχυρότερες γίνονται οι εισηγήσεις προς τον Αντώνη Σαμαρά να μην επισπεύσει τις αποφάσεις του. Η βασική εκτίμηση είναι ότι μια βιαστική ανακοίνωση νέου κόμματος θα εξυπηρετούσε το Μέγαρο Μαξίμου, καθώς θα έφερνε τον πρώην πρωθυπουργό πρόωρα στην αρένα της κομματικής αντιπαράθεσης.

Σήμερα, ο Αντώνης Σαμαράς διαθέτει το πλεονέκτημα της ανεξάρτητης κοινοβουλευτικής παρουσίας. Μπορεί να παρεμβαίνει από το βήμα της Βουλής, να ασκεί κριτική στην κυβέρνηση και να διατηρεί ανοικτό το ενδεχόμενο των επόμενων κινήσεών του, χωρίς να υποχρεώνεται ακόμη να παρουσιάσει ψηφοδέλτια, οργανωτικό μηχανισμό και πλήρες κυβερνητικό πρόγραμμα.

Η θέση αυτή του προσφέρει μεγαλύτερη θεσμική προβολή από εκείνη που διαθέτουν οι επικεφαλής εξωκοινοβουλευτικών σχηματισμών. Παράλληλα, διατηρεί την πολιτική πίεση προς τη Νέα Δημοκρατία, καθώς κάθε δημόσια παρέμβασή του αναζωπυρώνει τη συζήτηση για την απώλεια επαφής της κυβέρνησης με την παραδοσιακή δεξιά βάση.

Οι στενοί συνεργάτες του φέρονται να θεωρούν ότι δεν πρέπει να «τσιμπήσει το τυρί» μιας εκλογικής μπλόφας. Προκρίνουν τη συνέχιση των κοινοβουλευτικών παρεμβάσεων, τη σταδιακή κλιμάκωση της πολιτικής σύγκρουσης και την ανακοίνωση των τελικών αποφάσεων μόνο όταν οι συνθήκες θα είναι ευνοϊκές.

Ένας πρόωρος εκλογικός αιφνιδιασμός θα μπορούσε να περιορίσει τον διαθέσιμο χρόνο για τη συγκρότηση νέου κόμματος. Θα ανάγκαζε τον Αντώνη Σαμαρά να αποφασίσει άμεσα αν θα κατέλθει στις εκλογές, με ποια πρόσωπα και με ποια οργανωτική δομή. Αυτό ακριβώς είναι το πλεονέκτημα που θα επιδίωκε να αποκτήσει το Μέγαρο Μαξίμου.

Η ΔΕΘ, το οικονομικό πακέτο και το σενάριο του 2027

Η δεύτερη γραμμή στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας απορρίπτει την προοπτική φθινοπωρινών εκλογών. Βουλευτές που διατηρούν επικοινωνία με το οικονομικό επιτελείο υποστηρίζουν ότι η κυβέρνηση χρειάζεται χρόνο για να παρουσιάσει και να αξιοποιήσει πολιτικά τις παρεμβάσεις που σχεδιάζει στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.

Το κυβερνητικό σχέδιο προβλέπει ένα διευρυμένο πακέτο μέτρων με στόχο τους μικρομεσαίους, τους αυτοαπασχολουμένους και κοινωνικές ομάδες που έχουν υποστεί έντονη πίεση από την ακρίβεια και τη φορολογία. Για να αποδώσει εκλογικά, το πακέτο δεν αρκεί να ανακοινωθεί. Πρέπει να εφαρμοστεί, να φανεί στα εισοδήματα και να εμπεδωθεί από την κοινωνία.

Μια άμεση προσφυγή στις κάλπες θα περιόριζε αυτή τη δυνατότητα. Οι εξαγγελίες της ΔΕΘ θα αντιμετωπίζονταν ως προεκλογικές υποσχέσεις και η κυβέρνηση δεν θα είχε τον χρόνο να παρουσιάσει απτά αποτελέσματα. Για τον λόγο αυτό, η συγκεκριμένη ομάδα βουλευτών προκρίνει την αναζήτηση κατάλληλων εκλογικών ημερομηνιών μέσα στο 2027.

Σε αυτή την εκδοχή, το Μέγαρο Μαξίμου θα επιχειρήσει πρώτα να ανακόψει την κυβερνητική φθορά, να αξιοποιήσει τα δημοσιονομικά περιθώρια και να επανασυνδεθεί με τις κοινωνικές ομάδες που απομακρύνονται από τη Νέα Δημοκρατία. Στη συνέχεια θα οδηγήσει τη χώρα σε εκλογές, διατηρώντας ανοικτό ακόμη και το ενδεχόμενο δεύτερης αναμέτρησης αν η πρώτη κάλπη δεν δώσει κυβερνητική λύση.

Η τελική απόφαση βρίσκεται αποκλειστικά στα χέρια του Κυριάκου Μητσοτάκη. Ο πρωθυπουργός δηλώνει δημοσίως ότι οι εκλογές θα πραγματοποιηθούν το 2027 και συνομιλητές του υποστηρίζουν ότι απορρίπτει τα σενάρια φθινοπωρινής προσφυγής στις κάλπες.

Στο γαλάζιο παρασκήνιο, πάντως, οι διαβεβαιώσεις δεν έχουν τερματίσει τη συζήτηση. Η κυβερνητική φθορά, η προοπτική κόμματος Σαμαρά και η ανάγκη να διατηρηθεί ο έλεγχος των πολιτικών εξελίξεων κρατούν το σενάριο του αιφνιδιασμού ζωντανό.

Υπάρχει επίσης η πρακτική δυσκολία μιας φθινοπωρινής εκλογικής αναμέτρησης. Εφόσον η πρώτη κάλπη δεν παρήγαγε αυτοδύναμη κυβέρνηση ή βιώσιμη συνεργασία, μια δεύτερη εκλογή θα μπορούσε να μεταφερθεί μέσα στον Οκτώβριο, μήνα που θεωρείται πολιτικά φορτισμένος στη συλλογική μνήμη της Νέας Δημοκρατίας.

Πέρα από τους συμβολισμούς, το ουσιαστικό πρόβλημα του Μεγάρου Μαξίμου παραμένει η αδυναμία επιλογής μιας ασφαλούς εκλογικής διαδρομής. Οι πρόωρες κάλπες μπορεί να αιφνιδιάσουν τον Αντώνη Σαμαρά, μπορούν όμως να εκληφθούν ως παραδοχή αδυναμίας. Η εξάντληση του χρόνου προσφέρει περιθώριο για οικονομικά μέτρα, δίνει όμως και στους πολιτικούς αντιπάλους τον χρόνο να οργανωθούν.

Τα γαλάζια πηγαδάκια αποκαλύπτουν επομένως κάτι βαθύτερο από έναν συνηθισμένο εκλογικό καβγά. Αποτυπώνουν την αβεβαιότητα μιας κυβέρνησης που καλείται να επιλέξει ανάμεσα στον αιφνιδιασμό και στην αναμονή, γνωρίζοντας ότι και οι δύο δρόμοι περιέχουν σοβαρούς κινδύνους.