Ένας τρομαγμένος Μητσοτάκης σε μια προσχεδιασμένη προσπάθεια να κερδίσει τη συμπάθεια του κόσμου

Στην γνωστή του τακτική κινήθηκε για μία ακόμη φορά ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταθέτοντας τις ευθύνες για τα Τέμπη οπουδήποτε αλλού και προετοιμαζόμενος για τα στοιχεία που θα προκύψουν από τις έρευνες των εμπειρογνωμώνων. Ο πρωθυπουργός μετέθεσε τις πολιτικές ευθύνες στην Hellenic Train, αλλά και στους υπηρεσιακούς παράγοντες, αρνούμενος κάθε προσωπική πολιτική ευθύνη, ενώ πέταξε το μπαλάκι στην Δικαιοσύνη και στις επιτροπές των εμπειρογνωμώνων, για τις μέχρι στιγμής καθυστερήσεις και την περαιτέρω έκβαση.

Η στρατηγική του ήταν να πετύχει το “πω, πω, τι τραβάει κι αυτός ο άνθρωπος”. Για έναν πολιτικό χαρακτήρα που έχει συνδεθεί διαχρονικά με την υπεροψία και την αίσθηση της εξουσίας, αυτή η προσέγγιση φάνηκε ανατρεπτική. Ήταν μια προσπάθεια να αναδείξει την ανθρώπινη πλευρά του, κάτι που σίγουρα θα μπορούσε να θεωρηθεί κατόρθωμα.

Φυσικά, τα αποτελέσματα αυτής της προσπάθειας θα φανεί με τον καιρό, όπως λένε πάντα οι πολιτικοί: «οι δημοσκοπήσεις θα δείξουν». Για τους παλιότερους, ίσως να φέρνει στο μυαλό το παλιό παράδειγμα του νεαρού και άπειρου βασιλιά που παρασύρθηκε από τους συμβούλους του. Η κατάσταση αυτή είχε τότε σοβαρές πολιτικές συνέπειες, κάτι που δεν πρέπει να ξεχνάμε.

Αλλά, αφενός μεν, αφού ο Πρωθυπουργός ανέλαβε το κόστος της τηλεοπτικής του παρουσίας και τη στρατηγική αναζήτησης συμπάθειας μετά τις μαζικές διαδηλώσεις που σημειώθηκαν, αφετέρου, πρέπει να προσέξει τους δικούς του ανθρώπους. Αν και ίσως δεν μπορεί να τα βάλει με όλους τους υπουργούς του, αξίζει να βάλει φρένο σε εκείνους που συνεχίζουν να υποτιμούν τους γονείς των θυμάτων, ακολουθώντας τη λογική των συμψηφισμών, όπως το «οι δικοί σας στο Μάτι ήταν περισσότεροι» ή «οι δικοί μας στην Ηλεία ήταν πιο παλιοί».

Επιπλέον, είναι εξίσου σημαντικό να περιορίσει τους φανατικούς υπερθεματιστές που με την υπερβολική τους υποστήριξη βλάπτουν την εικόνα του. Αυτοί οι άνθρωποι, οι οποίοι προσπαθούν να περιστοιχίσουν την εξουσία, συχνά αποδεικνύονται ανεπιθύμητοι. Ειδικά όσοι, με τη δημόσια συμπεριφορά τους, αποδομούν την όποια προσπάθεια συμπάθειας επιχειρεί ο Κυριάκος.

Όσον αφορά την ενδεχόμενη Προανακριτική, το θέμα γίνεται ακόμα πιο περίπλοκο όταν μπαίνουν στο παιχνίδι πολιτικοί όπως ο Κώστας Καραμανλής, που με άλλες ευθύνες στο παρελθόν και τη σημερινή κατάσταση στο Υπουργείο Μεταφορών, σίγουρα δεν μπορεί να εξαιρεθεί από τις ανακριτικές διαδικασίες. Ο ίδιος και ο Χρ. Τριαντόπουλος από το Μαξίμου βρίσκονται σε μία κατάσταση, που ενδέχεται να έχει ευρύτερες συνέπειες.

Τι είδαμε

Η συνέντευξη του Κυριάκου Μητσοτάκη, μετά τις εκτεταμένες και έντονες διαδηλώσεις για την τραγωδία των Τεμπών, αποκαλύπτει μια σειρά από αντιφάσεις και προσπάθειες επικοινωνιακής διαχείρισης μιας εξαιρετικά δύσκολης κατάστασης. Σε μια στιγμή που η ελληνική κοινωνία βυθίζεται στην οργή και την αγανάκτηση, ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε να προσπαθεί να αποδώσει ευθύνες σε άλλους φορείς και να διαχειριστεί την αντίδραση της κοινής γνώμης, χωρίς όμως να καταφέρει να ηρεμήσει τα πνεύματα ή να πείσει για τις πραγματικές προθέσεις της κυβέρνησης.

1. Η προσπάθεια επικοινωνιακής διαχείρισης

Η προσπάθεια του Κυριάκου Μητσοτάκη να κερδίσει τη συμπάθεια του κόσμου μέσω της συνέντευξής του είναι εμφανής. Μιλώντας για τις μεγαλειώδεις διαδηλώσεις που συγκλόνισαν τη χώρα και που χαρακτήρισαν το σκηνικό του Ιανουαρίου 2025, επεσήμανε ότι δεν ήταν μόνο πολίτες της αντιπολίτευσης, αλλά και υποστηρικτές της Νέας Δημοκρατίας που συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις. Αυτή η αναφορά δείχνει ότι, ακόμα και μέσα σε αυτό το πολιτικό τοπίο της έντονης αντίδρασης, ο πρωθυπουργός προσπαθούσε να δείξει πως η κοινωνία δεν τον έχει απορρίψει πλήρως και ότι η ανάγκη για δικαιοσύνη και αλήθεια είναι κοινή, ανεξαρτήτως πολιτικών πεποιθήσεων.

Ωστόσο, αυτή η δήλωση παραμένει επιφανειακή. Ουσιαστικά, περιορίζεται σε μια γενικόλογη αναφορά στις διαδηλώσεις, χωρίς να κατανοεί πραγματικά το μέγεθος της οργής που έχει ξεσπάσει σε διάφορες κοινωνικές ομάδες. Το γεγονός ότι ο ίδιος συνδέει τη συμμετοχή των πολιτών σε αυτή τη διαμαρτυρία με την επιθυμία για την αναζήτηση της αλήθειας, την απονομή δικαιοσύνης και την πρόληψη μελλοντικών τραγωδιών, ενώ φαίνεται να αποδίδει την τραγωδία σε έναν εξωτερικό παράγοντα, όπως το ανθρώπινο λάθος, αποπροσανατολίζει και καθυστερεί τη διαδικασία πραγματικής εξιχνίασης των αιτίων του δυστυχήματος.

2. Η αμφιλεγόμενη θέση για τα ηχητικά ντοκουμέντα

Η αναφορά του Μητσοτάκη στην δημοσίευση των ηχητικών ντοκουμέντων από την τραγωδία είναι αμφιλεγόμενη. Ο ίδιος δήλωσε ότι «κάποιοι θα έπρεπε να σκεφτούν και τον πόνο των γονέων» και ότι «δεν μπορώ να το διανοηθώ τον γονιό να ακούει τη φωνή του παιδιού του δημόσια», παραλείποντας να αναφέρει το σημαντικό γεγονός ότι οι ίδιοι οι γονείς των θυμάτων είχαν συμφωνήσει να δημοσιοποιηθούν τα ηχητικά. Η παραβλέψη αυτή δείχνει μια προσπάθεια να «καταδικάσει» την κίνηση αυτή για λόγους ηθικής, ενώ στην πραγματικότητα η δημοσιοποίηση έγινε με τη συναίνεση των εμπλεκόμενων οικογενειών.

Επιπλέον, η δήλωση αυτή μοιάζει με απόπειρα αποφυγής της αλήθειας και της ευθύνης. Ο πρωθυπουργός φαντάζεται ότι αυτή η εξωτερική αίσθηση του «πονούμενου γονιού» μπορεί να κλείσει το θέμα, χωρίς να ανοίξει μια ουσιαστική συζήτηση για τις πραγματικές αιτίες της τραγωδίας ή για τη σημασία της διαφάνειας στις διαδικασίες απονομής δικαιοσύνης.

3. Η μετατόπιση ευθυνών στην πυροσβεστική και την Hellenic Train

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε μια σειρά από δηλώσεις που αφορούν την έρευνα γύρω από το δυστύχημα. Μίλησε για το πόρισμα της πυροσβεστικής και τις διαβεβαιώσεις της Hellenic Train σχετικά με το παράνομο φορτίο του τρένου, κάνοντας λόγο για «ανθρώπινο λάθος», το οποίο από την αρχή είχε χαρακτηρίσει ως την κύρια αιτία του ατυχήματος. Με τη νέα του δήλωση, ωστόσο, φαίνεται να απορρίπτει την αρχική του θέση, λέγοντας ότι δεν θα έλεγε τα ίδια με βάση τις πληροφορίες που έχει σήμερα. Αν και αναγνωρίζει ότι η πυροσβεστική και η εταιρεία έχουν αναλάβει ευθύνες, το γεγονός ότι μετατοπίζει την ευθύνη στην εταιρεία δείχνει προσπάθεια για απομάκρυνση από τις ευθύνες της κυβέρνησης και της πολιτικής ηγεσίας που ήταν υπεύθυνη για τη λειτουργία του συστήματος.

Επιπλέον, η αναφορά στην ανάγκη ποινικών και πολιτικών λογοδοσιών για την Hellenic Train αν αποδειχτεί ότι υπήρχε παράνομο φορτίο δείχνει την προσπάθεια του πρωθυπουργού να δημιουργήσει αποστάσεις από τις ευθύνες της κυβέρνησης, προσπαθώντας να επιρρίψει τις όποιες ευθύνες στην εταιρεία που είχε αναλάβει τη διαχείριση του τρένου.

4. Η υποψηφιότητα Καραμανλή και η στάση της κυβέρνησης

Η επιμονή του Μητσοτάκη να κρατήσει τη θέση του για την υποψηφιότητα του Κώστα Καραμανλή, παρά την αποδοκιμασία της κοινής γνώμης και την πίεση για την απομάκρυνσή του από το πολιτικό προσκήνιο, είναι μια ενδεικτική κίνηση του πώς η κυβέρνηση προσπαθεί να προστατεύσει τις δικές της γραμμές άμυνας. Η αποφυγή σχολιασμού της υπόθεσης και η αναφορά στο γεγονός ότι η ποινική διερεύνηση θα πρέπει να ακολουθήσει τη δικαστική οδό αφήνει εντυπώσεις πολιτικής αμηχανίας και αποφυγής της ευθύνης.

Η δήλωση του πρωθυπουργού ότι η κυβέρνηση παρείχε όλες τις διευκολύνσεις στη δικαιοσύνη, χωρίς να αναγνωρίσει πλήρως τις ευθύνες της, καταδεικνύει την πολιτική της θέση: Η κυβέρνηση προτίθεται να διατηρήσει την εξουσία της, ακόμη και όταν η δικαιοσύνη μπορεί να ανοίξει ένα νέο πολιτικό μέτωπο. Αλλά, χωρίς να κάνει την πραγματική αυτοκριτική, η κυβέρνηση παραμένει εγκλωβισμένη σε μια επικοινωνιακή άμυνα.

5. Η στάση απέναντι στην πιθανή αποκαλύψη του παράνομου φορτίου

Η αντίδραση του πρωθυπουργού στην ενδεχόμενη παρουσία παράνομου φορτίου, δηλώνοντας ότι «θα γυρίσει τον κόσμο ανάποδα» αν αυτό αποδειχθεί, δείχνει μια ακραία αντίδραση που υπογραμμίζει τη σοβαρότητα των προθέσεών του να εξασφαλίσει ότι μια τέτοια κατάσταση δεν θα ξανασυμβεί. Ωστόσο, η υπερβολική αυτή ρητορική δεν καλύπτει τις βαθύτερες ευθύνες του συστήματος και της κυβερνητικής διαχείρισης, οι οποίες είναι κυριότερες για την αποτροπή μελλοντικών τραγωδιών.

Συνολική εκτίμηση

Η συνέντευξη του Κυριάκου Μητσοτάκη, παρά τις προσπάθειές του να καταστήσει σαφή τη θέση του, χαρακτηρίζεται από συνεχείς ανακολουθίες και επικοινωνιακές αντιφάσεις. Η απόπειρά του να φανεί ειλικρινής και ευαίσθητος στους γονείς των θυμάτων, ενώ ταυτόχρονα αποφεύγει την πραγματική αυτοκριτική και την αναγνώριση των κυβερνητικών ευθυνών, δείχνει ότι η κυβέρνηση ακολουθεί μια στρατηγική αποφυγής των κατηγοριών αντί για μια πραγματική διαδικασία αποδοχής ευθυνών και κάθαρσης.

Άμεση αλλαγή του σάπιου πολιτικού συστήματος!

Εδώ και πολλά χρόνια η χυδαιότητα έχει κυριαρχήσει στον πολιτικό λόγο. Και, όπως συμβαίνει σε κάθε κακοφορμισμένη πληγή, εξαπλώνεται ταχύτατα, τόσο στους εκπροσώπους του στενού κομματικού καρτέλ που εξουσιάζει διαχρονικά την πατρίδα μας τις τελευταίες δεκαετίες, όσο και στη βάση του πολιτικού συστήματος που με τα κατώτερα στελέχη και υπαλλήλους του στηρίζει όλο αυτό το αντικοινωνικό οικοδόμημα.

Το ότι ο υπουργεύων Άδωνις Γεωργιάδης δεν βγήκε σε κάποιο από τα φιλικά του μέσα κυβερνητικής προπαγάνδας για να απολογηθεί για την εμετική δήλωσή του περί οικονομικών σκοπιμοτήτων και επιδιώξεων των χαροκαμένων γονέων των Τεμπών καταδεικνύει αυτήν ακριβώς τη νοσηρότητα του πολιτικού σκηνικού, που κατ᾽ επανάληψιν έχει προβεί αλλά και ανεχθεί α λα καρτ ανάλογες χυδαιότητες. Και μπορεί ο υπουργός να εστίασε στο πρόσωπο της Ζωής Κωνσταντοπούλου, αλλά είναι προφανές ότι τα λόγια του στοχεύουν ουσιαστικά όλους όσοι αγωνίζονται για τη δικαίωση της μνήμης των ανθρώπων τους.

Δεν ξέρω πώς εισέπραξε ο Γεωργιάδης τη φράση του χαροκαμένου γονιού Σωτηρίου Μήτσκα («λεφτά έχουμε, κ. υπουργέ, παιδιά δεν έχουμε»), αλλά μπορώ να το φανταστώ. Για τον κάθε Άδωνι, που εγκαταβιώνει στο αποστειρωμένο περιβάλλον του τριγώνου Βουλή – Κολωνάκι – Μέγαρο Μουσικής, τέτοιου είδους δράματα είναι αδύνατον να τα αντιληφθεί και να τα νιώσει. Επομένως, και ό,τι πηγάζει από αυτά εκλαμβάνεται ως ανούσιο και εξωπραγματικό. Γι᾽ αυτό θα επιμείνει και θα υποστηρίξει με σθένος τη δήλωσή του περί οικονομικών σκοπιμοτήτων.

Η απέχθεια και η αποστροφή των όποιων κυβερνήσεων προς τους πολίτες εκδηλώνονται συχνά και απροκάλυπτα με την παραμικρή ευκαιρία που θα δοθεί. Ίσως αυτό που τους ενοχλεί και δεν μπορούν να το αποδεχτούν είναι αυτή η απεγνωσμένη προσπάθειά τους κάθε τόσο να εκμαιεύσουν την ψήφο τους, κάτι που απαιτεί και πολλά χρήματα και βρόμικες παρασκηνιακές συναλλαγές με παράγοντες του οικονομικού και επικοινωνιακού κατεστημένου της χώρας μας.

Η αυθάδεια του «μαζί τα φάγαμε» τείνει να εξελιχθεί στο ομολογιακό «μαζί τους φάγαμε»! Ο αποστολέας του μηνύματος, ο ίδιος: Το φαύλο και διεφθαρμένο πολιτικό σύστημα και οι εκπρόσωποί του. Αποδεικνύεται τελικά πως είχαν και τον ίδιο παραλήπτη: Το αδίστακτο πλέγμα επιχειρηματικών συμφερόντων που λυμαίνεται την πατρίδα, την κοινωνία και τον πλούτο της.

Η τραγωδία των Τεμπών έρχεται να προστεθεί ως κρίκος στην αλυσίδα των εγκλημάτων σε βάρος του ελληνικού λαού. Εγκλημάτων που έχουν να κάνουν με την αναλγησία, την ανικανότητα και την εν γένει αβελτηρία τού κατ᾽ ευφημισμόν «ελληνικού κράτους», το οποίο ούτε «ελληνικό» ούτε «κράτος» είναι.

Η ελλαδίτικη νομική υπόσταση στην άκρη της Χερσονήσου του Αίμου νοσεί βαρύτατα. Νοσεί αξιακά, νοσεί κοινωνικά και νοσεί πολιτικά. Όσα βιώνουν οι πολίτες της είναι αποτελέσματα αυτής της νοσηρότητας. Όσο οι τραγωδίες της κοινωνίας μας αντιμετωπίζονται μέσα σε ένα στενό πλαίσιο κομματικών αντιπαραθέσεων δεν θα υπάρξει ποτέ η κάθαρση.

Προφανώς και οι ευθύνες της κοινωνίας αυτής είναι μεγάλες. Αποδέχθηκε εδώ και καιρό, στο όνομα κάποιας απροσδιόριστης «προόδου», οι αξίες της να βγουν από το ασφαλές περιβάλλον της συντήρησής τους. Το αποτέλεσμα δεν ήταν η «πρόοδος» αλλά η σήψη τους! Τις συνέπειες αυτής της απόφασης τις πληρώνουμε τώρα. Και όσο δεν αποφασίζουμε να αλλάξουμε τις δομές του πολιτικού μας συστήματος και απλώς ανακυκλώνουμε τις διεφθαρμένες και ανάλγητες εφεδρείες του, θα είμαστε καταδικασμένοι να ζήσουμε κι άλλες τραγωδίες και να ανεχόμαστε τις χυδαιότητες του κάθε Άδωνη.