Γεραπετρίτης-Αμπντελάτι: Απόρριψη του τουρκολιβυκού μνημονίου

Σε μια κρίσιμη διπλωματική κίνηση που αναδεικνύει τη σταθερή συνεργασία Αθήνας και Καΐρου, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης πραγματοποίησε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Μπαντρ Αμπντελάτι. Στο επίκεντρο της συνομιλίας βρέθηκαν οι τελευταίες εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, με τους δύο υπουργούς να εκφράζουν την κατηγορηματική τους αντίθεση στην πρόσφατη κύρωση, από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, του Μνημονίου Τουρκίας–Λιβύης του 2019 για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών. Η κίνηση αυτή της λιβυκής βουλής εγείρει σοβαρά ζητήματα νομιμότητας, καθώς αντιβαίνει στις αρχές του Διεθνούς Δικαίου και ειδικότερα στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), την οποία τόσο η Ελλάδα όσο και η Αίγυπτος σέβονται και εφαρμόζουν απαρέγκλιτα.

Κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας, οι δύο υπουργοί Εξωτερικών υπογράμμισαν τη σημασία της τήρησης των διεθνών κανόνων και της επίλυσης των διαφορών μέσω ειρηνικών διαύλων, απορρίπτοντας οποιαδήποτε μονομερή ενέργεια που θα μπορούσε να διαταράξει την ισορροπία στην περιοχή. Παράλληλα, συμφώνησαν να συνεχίσουν τις διαβουλεύσεις με στόχο την επέκταση του γεωγραφικού πεδίου εφαρμογής της Συμφωνίας του 2020 για την οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου. Η συμφωνία του 2020, η οποία αποτέλεσε ορόσημο για τις διμερείς σχέσεις, αναμένεται να επεκταθεί περαιτέρω, πάντα σε πλήρη συμμόρφωση με το Διεθνές Δίκαιο και την UNCLOS, διασφαλίζοντας τα κυριαρχικά δικαιώματα και των δύο χωρών.

Η εν λόγω εξέλιξη καταδεικνύει την ισχυρή στρατηγική εταιρική σχέση μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου, η οποία βασίζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη και τον σεβασμό στο διεθνές δίκαιο. Οι δύο χώρες, ως παράκτια κράτη της Ανατολικής Μεσογείου, έχουν κοινά συμφέροντα στην περιοχή και επιδιώκουν τη διατήρηση της σταθερότητας και της ασφάλειας, αντιτάσσοντας σε κάθε προσπάθεια αναθεωρητισμού. Η επέκταση της συμφωνίας ΑΟΖ αναμένεται να ενισχύσει περαιτέρω τη συνεργασία τους σε τομείς όπως η ενέργεια, οι μεταφορές και η προστασία του περιβάλλοντος, ενώ παράλληλα θα θωρακίσει τα συμφέροντά τους έναντι τρίτων μερών.

Η Αθήνα και το Κάιρο, μέσω της στενής τους συνεργασίας, στέλνουν ένα σαφές μήνυμα ότι η επίλυση των διαφορών στην Ανατολική Μεσόγειο πρέπει να γίνεται με βάση το Διεθνές Δίκαιο και όχι με μονομερείς ενέργειες που υπονομεύουν την περιφερειακή σταθερότητα. Η συνέχιση των διαβουλεύσεων για την επέκταση της ΑΟΖ αποτελεί ένα ακόμη βήμα προς αυτή την κατεύθυνση, με τις δύο χώρες να δεσμεύονται να εργαστούν από κοινού για την εδραίωση ενός περιβάλλοντος ειρήνης και συνεργασίας στην περιοχή.