Με την ορκωμοσία του Κέβιν Γουόρς στην ηγεσία της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed), ολοκληρώνεται η επιρροή του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στα ανώτατα κλιμάκια της οικονομικής πολιτικής. Ο πρώην πρόεδρος της Fed, Τζερόμ Πάουελ, αποτελούσε έναν βολικό αποδιοπομπαίο τράγο για τον Τραμπ, ο οποίος τον κατηγορούσε για τα πάντα, από τα υψηλά επιτόκια στεγαστικών δανείων έως τον ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης. Τώρα, με τον Γουόρς, τον οποίο ο Τραμπ επέλεξε προσωπικά, η δυναμική αλλάζει ριζικά, καθώς ο πρόεδρος θα κριθεί πλέον άμεσα για τα αποτελέσματα της οικονομικής πολιτικής.
Η τελετή ορκωμοσίας του Γουόρς πραγματοποιήθηκε στον Λευκό Οίκο την Παρασκευή, παρουσία υπουργών, δικαστών του Ανώτατου Δικαστηρίου και κορυφαίων συμβούλων, σε μια ατμόσφαιρα πανηγυρικής συγκέντρωσης. Σε εκτενή ομιλία του, ο Τραμπ δήλωσε ότι θέλει ο Γουόρς "να κάνει το δικό του έργο και να πετύχει", υπογραμμίζοντας ότι "όταν η οικονομία αναπτύσσεται δυναμικά, αυτό είναι καλό". Ωστόσο, η δημοτικότητα του Τραμπ σε θέματα οικονομίας έχει υποχωρήσει αισθητά, παρά τις προεκλογικές δεσμεύσεις για μείωση των τιμών και αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους ζωής.
Έρευνα για το καταναλωτικό κλίμα, που δημοσιεύθηκε λίγο πριν από την ορκωμοσία του Γουόρς, έδειξε έντονα απαισιόδοξη διάθεση στις ΗΠΑ. Η πτώση της εμπιστοσύνης στην οικονομία είναι εμφανής μεταξύ των ανεξάρτητων ψηφοφόρων, μιας κρίσιμης εκλογικής ομάδας ενόψει των επικείμενων ενδιάμεσων εκλογών για το Κογκρέσο, αλλά και μεταξύ των Ρεπουμπλικανών, στα χαμηλότερα επίπεδα της δεύτερης θητείας του Τραμπ. Το επιτόκιο των 30ετών στεγαστικών δανείων έχει αυξηθεί ξανά πάνω από το 6,5%, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων εννέα μηνών, ενώ οι τιμές γενικά συνεχίζουν να αυξάνονται. Από τον Μάρτιο του 2025, ο δείκτης πληθωρισμού που χρησιμοποιεί η Fed αυξήθηκε από 2,3% σε 3,5% σε ετήσια βάση, ενώ η μέση τιμή της βενζίνης έφτασε τα 4,55 δολάρια το γαλόνι.
Το πολιτικό ρίσκο και η νέα στρατηγική
Το πώς η απόδοση του Γουόρς ως επικεφαλής της Fed θα επηρεάσει τις προοπτικές των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές παραμένει ασαφές και γεμάτο κινδύνους. Ο υψηλός πληθωρισμός σπάνια ευνοεί τα κυβερνώντα κόμματα, ενώ η αντιμετώπισή του απαιτεί συνήθως αυξήσεις επιτοκίων, που δεν είναι δημοφιλείς. Ο Richard Stern, οικονομολόγος στο συντηρητικό think tank Advancing American Freedom, σημειώνει ότι "ο Πάουελ ήταν ένας πραγματικά βολικός αποδιοπομπαίος τράγος για τον Τραμπ". Τώρα, όπως λέει, "θα είναι η οικονομία του Τραμπ", και το πρόβλημα της ακρίβειας δεν πρόκειται να εξαφανιστεί για πολλά χρόνια.
Ο Κέβιν Γουόρς, 56 ετών, δικηγόρος και χρηματοοικονομικός παράγοντας, υπηρέτησε ως διοικητής της Fed από το 2006 έως το 2011. Οι κοινωνικές και πολιτικές σχέσεις του με τον Τραμπ εξασφάλισαν την επιλογή του, καθώς ο πρόεδρος φέρεται να μετάνιωσε που είχε προτιμήσει τον Πάουελ το 2017. Ο Γουόρς έχει δηλώσει ότι προτιμά μια διαφορετική προσέγγιση στη λήψη αποφάσεων, με πιο ανοιχτές αντιπαραθέσεις και προθυμία να αιφνιδιάζει τις αγορές, χωρίς την εκτεταμένη "καθοδήγηση προσδοκιών" που χρησιμοποιούνταν τα τελευταία χρόνια.
Οι προκλήσεις ενός δύσκαμπτου συστήματος
Η Fed παραμένει ένας πολύπλοκος και πολυδιάσπαστος οργανισμός, με επταμελές Διοικητικό Συμβούλιο και 12 προέδρους περιφερειακών τραπεζών. Ο Πάουελ επέλεξε να παραμείνει ως διοικητής, παρά τις προσπάθειες του Τραμπ να υπονομεύσει την ανεξαρτησία της Fed. Η συνεδρίαση της Fed τον Απρίλιο παρουσίασε τις περισσότερες διαφωνίες των τελευταίων 30 ετών, με την πλειοψηφία των νέων συναδέλφων του Γουόρς να θεωρεί ότι τα επιτόκια ίσως χρειαστεί να αυξηθούν, ακριβώς το αντίθετο από ό,τι επιθυμεί ο Τραμπ. Οι επενδυτές, βλέποντας την επιμονή του πληθωρισμού, έχουν ήδη καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τα επιτόκια θα χρειαστεί να αυξηθούν, με τις αποδόσεις των μακροπρόθεσμων ομολόγων να ανεβαίνουν.
